Świadczenie rehabilitacyjne 2020 –  wysokość, wniosek, dokumenty

Świadczenie rehabilitacyjne w 2020 r.

Świadczenie rehabilitacyjne wypłaca ZUS. Przysługuje osobie, za którą odprowadza się składki na ubezpieczenie chorobowe i która wyczerpała limit pobierania zasiłku chorobowego w ciągu roku kalendarzowego. Są to maksymalnie 182 dni. Przez pierwsze 33 dni zwolnienia lekarskiego pracodawca wypłaca wynagrodzenie chorobowe, później, po złożeniu przez pracodawcę formularza Z-3, wypłatę przejmuje ZUS i chory otrzymuje zasiłek chorobowy. Jeśli więc ubezpieczony wciąż jest niezdolny do pracy i lekarz przedłuża mu zwolnienie lekarskie, może pobierać ten zasiłek aż do 182 dni. Wyjątkiem jest gruźlica lub choroba w trakcie ciąży – wówczas zasiłek chorobowy przysługuje przez 270 dni.

Po wyczerpaniu tej puli dni, jeśli wszystko wskazuje na to, że chory ma szansę odzyskać zdolność do wykonywania pracy, przyznaje się świadczenie rehabilitacyjne. Świadczenie to wypłaca się do momentu uzyskania zdolności do pracy, ale nie dłużej niż przez 12 miesięcy. Co jeśli minie 12 miesięcy, a osoba nadal będzie niezdolna do pracy? Można starać się o uzyskanie renty z tytułu niezdolności do pracy.

Polecamy: Jak przygotować się do zmian 2021

Wniosek i inne dokumenty

Aby uzyskać świadczenie rehabilitacyjne należy złożyć wniosek do ZUS – ZNp-7 co najmniej na 6 tygodni przed końcem limitu 182 dni. POBIERZ >>>

Do wniosku dołącza się następujące dokumenty:

• zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 wypełnione przez lekarza,
• wywiad zawodowy z miejsca pracy OL-10 (niekoniecznie gdy niezdolność do pracy powstała po okresie ubezpieczenia, składa się wniosek o przedłużenie świadczenia albo prowadzi się działalność pozarolniczą),
• zaświadczenie płatnika składek (niekonieczne gdy było składane przy ustalaniu prawa do zasiłku chorobowego, a nie zmieniły się okoliczności wypływające na prawo do świadczenia i jego wysokość): Z-3 – pracownik, Z-3b – działalność pozarolnicza, współpraca z osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą, duchowny, Z-3a – inna osoba ubezpieczona.

Co istotne, o świadczenie rehabilitacyjne można ubiegać się również po ustaniu zatrudnienia/ubezpieczenia. Wówczas należy złożyć dokument Z-10. Jest to oświadczenie potwierdzające m.in. brak pracy zarobkowej, prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego oraz niepodleganie pod obowiązkowe ubezpieczenie społeczne rolników.

O tym, czy świadczenie rehabilitacyjne zostanie przyznane, orzeka lekarz orzecznik ZUS. Do orzeczenia można wnieść sprzeciw do komisji lekarskiej ZUS. Jest to na 14 dni od jego otrzymania. Sprzeciw zgłasza się pisemnie lub ustnie do protokołu. Natomiast Prezes ZUS może zgłosić zarzut wadliwości orzeczenia. Zgłoszenie sprzeciwu lub zarzutu wadliwości wiąże się z ponownym wezwaniem na badanie przez komisję lekarską ZUS.

Wysokość świadczenia rehabilitacyjnego w 2020 r.

Wysokość świadczenia rehabilitacyjnego uzależniona jest od podstawy wymiaru zasiłku. Przez pierwsze 3 miesiące pobierania świadczenia wynosi ono 90% podstawy wymiaru zasiłku chorobowego, a w kolejnych miesiącach 75% (dla porównania zasiłek chorobowy wynosi 80% podstawy wymiaru). W tym przypadku ponownie wyjątek stanowi kobieta w ciąży. Jeśli pobiera świadczenie, w jej przypadku będzie to 100% podstawy wymiaru zasiłku.

Czym jest wspomniana podstawa wymiaru zasiłku chorobowego? To średnie wynagrodzenie z ostatnich 12 miesięcy. Więcej na ten temat: Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego w 2020 r.

Brak prawa do świadczenia rehabilitacyjnego

ZUS szczegółowo wylicza przypadki, kiedy to nie przysługuje prawo do świadczenia rehabilitacyjnego. Warto więc zapoznać się z poniższym wyliczeniem świadczeń, które wykluczają pobieranie świadczenia rehabilitacyjnego:

• emerytura lub renta z tytułu niezdolności do pracy,
• zasiłek dla bezrobotnych,
• zasiłek przedemerytalny,
• świadczenie przedemerytalne,
• rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego,
• nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.

Świadczenia rehabilitacyjnego nie łączy się również z urlopem dla poratowania zdrowia. Ponadto świadczenie nie przysługuje również:

• za okresy, w których zachowuje się prawo do wynagrodzenia na podstawie przepisów szczególnych,
• w okresie urlopu bezpłatnego lub urlopu wychowawczego,
• w okresie tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności,
• za cały okres świadczenia, jeśli niezdolność do pracy powstała w wyniku umyślnego przestępstwa lub wykroczenia, co z stwierdza prawomocne orzeczenie sądu,
• za miesiąc kalendarzowy, w którym wykonywano pracę zarobkową albo wykorzystywano okres, na który świadczenie zostało przyznane, niezgodnie z jego celem,
• jeśli po wyczerpaniu zasiłku chorobowego powrócono do pracy, w której zapewnione było ubezpieczenie chorobowe albo prawo do świadczeń za okres choroby,
• w okresie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników.

Zwolnienie pracownika w związku z długą nieobecnością w pracy

Korzystając z zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego, należy mieć na uwadze art. 53 § 1 Kodeksu pracy, zgodnie z którym:

Art. 53 § 1. Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia:

1) jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:

a) dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,

b) dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową […]

Przepis ten ma chronić pracodawcę w sytuacji niezawinionej, lecz bardzo długiej nieobecności pracownika w pracy. Z drugiej strony ustawodawca przewidział art. 53 §5 mający na celu wspomóc zdrowego już pracownika w powrocie do pracy: „Pracodawca powinien w miarę możliwości ponownie zatrudnić pracownika, który w okresie 6 miesięcy od rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, z przyczyn wymienionych w § 1 i 2, zgłosi swój powrót do pracy niezwłocznie po ustaniu tych przyczyn.” Zgodnie z art. 20 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa w przypadku świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się wspomniany art. 53 §5 nawet po upływie 6 miesięcy od rozwiązania stosunku pracy.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dziennik Ustaw rok 2020 poz. 870)

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dziennik Ustaw rok 2019 poz. 1040)