Zysk z PPK trzeba wykazać w rocznym zeznaniu PIT? Uwaga na wypłaty. Osoba po 60. roku życia nie zapłaci podatku przy spełnieniu warunków [Przykłady]

REKLAMA
REKLAMA
Dochody z tytułu uczestnictwa w PPK są co do zasady wolne od podatku dochodowego. Obowiązek zapłaty podatku istnieje tylko w niektórych przypadkach skorzystania przez uczestnika PPK z tych środków. Trzeba uważać na obowiązek rozliczenia podatku przy wypłatach z PPK. Kiedy osoba po 60. roku życia nie zapłaci podatku? Oto przykłady.
- Zysku z PPK nie trzeba wykazywać w rocznym zeznaniu PIT
- Zwrot albo wypłata środków z PPK po 60. roku życia
- Wypłaty z PPK w sytuacjach szczególnych
Zysku z PPK nie trzeba wykazywać w rocznym zeznaniu PIT
Wpłaty do PPK, finansowane przez uczestnika tego programu, pochodzą z jego wynagrodzenia - są one potrącane z wynagrodzenia po jego opodatkowaniu. Natomiast wpłaty do PPK sfinansowane przez podmiot zatrudniający są przychodem uczestnika PPK. Z chwilą ich dokonania, czyli przekazania do instytucji finansowej, uczestnik PPK uzyskuje przychód ze stosunku prawnego będącego podstawą jego zatrudnienia w danym podmiocie (przykładowo w przypadku pracownika jest to przychód ze stosunku pracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT). Wpłaty do PPK finansowane przez podmiot zatrudniający nie stanowią podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uczestnika. Po spełnieniu przesłanek określonych w ustawie o PPK, uczestnik otrzymuje także jednorazową wpłatę powitalną i dopłaty roczne, finansowane z Funduszu Pracy. Kwoty te są zwolnione z podatku dochodowego (art. 21 ust. 1 pkt 47f ustawy o PIT).
REKLAMA
REKLAMA
Tak długo, jak długo uczestnik PPK nie korzysta ze środków zgromadzonych w PPK, nie płaci podatku dochodowego od zysków wypracowanych przez te środki (art. 21 ust. 1 pkt 58c lit. a ustawy o PIT). Obowiązek zapłaty podatku nie powstaje także w przypadku wypłaty transferowej (art. 21 ust. 58c lit. c ustawy o PIT).
Dwa lata temu pracownik został „zapisany” do PPK. Środki zgromadzone na jego rachunku PPK wypracowały znaczne zyski, ale nie spowodowało to obowiązku zapłaty podatku dochodowego (pracownik nie uwzględnia tych zysków w swoim zeznaniu rocznym). Pracownik ma wkrótce podjąć dodatkowo pracę u drugiego pracodawcy. Jeżeli nowy pracodawca także zapisze go do PPK, dla pracownika zostanie utworzony nowy rachunek PPK. Pracownik będzie mógł przenosić środki pomiędzy tymi rachunkami w drodze wypłaty transferowej, kiedy zechce i ile razy zechce, bez obowiązku zapłaty z tego tytułu podatku dochodowego. Wypłata transferowa musi jednak objąć całość środków z rachunku PPK – nie ma możliwości częściowej wypłaty transferowej.
Zwrot albo wypłata środków z PPK po 60. roku życia
Głównym celem PPK jest systematyczne gromadzenie oszczędności z przeznaczeniem na wypłatę po osiągnięciu przez uczestnika PPK 60. roku życia. Jeżeli uczestnik chce skorzystać ze środków zgromadzonych PPK, najkorzystniejsze będzie zaczekanie z tym do osiągnięcia tego wieku.
Uczestnik PPK może skorzystać ze środków z PPK także wcześniej, ale zwrot, czyli wycofanie środków z rachunku PPK przed osiągnięciem 60. roku życia, wiąże się z pomniejszeniami. W przypadku zwrotu, środki zgromadzone na rachunku PPK, przed ich przekazaniem uczestnikowi, zostaną pomniejszone o:
REKLAMA
- środki pochodzące z wpłaty powitalnej i dopłat rocznych; dochód pochodzący z odkupienia jednostek uczestnictwa lub umorzenia jednostek rozrachunkowych, nabytych lub opłaconych z wpłaty powitalnej i dopłat rocznych nie podlega opodatkowaniu;
- 30% środków pochodzących z wpłat finansowanych przez podmiot zatrudniający, które zostaną zaewidencjonowane na koncie uczestnika PPK w ZUS jako składka na ubezpieczenie emerytalne; dochód pochodzący z odkupienia jednostek uczestnictwa lub umorzenia jednostek rozrachunkowych, nabytych lub opłaconych ze środków przekazanych na rachunek wskazany przez ZUS nie podlega opodatkowaniu;
- podatek od zysków kapitałowych - od zysków wypracowanych przez środki zwracane uczestnikowi PPK pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy; podatek ten jest pobierany przez instytucję finansową prowadzącą rachunek PPK, z którego dokonano zwrotu (art. 30a ust. 1 pkt 11d ustawy o PIT).
Uczestnik PPK (38 lat) we wrześniu 2025 roku skorzystał ze zwrotu środków ze swojego rachunku PPK, co wiązało się m.in. z zapłatą zryczałtowanego podatku dochodowego od zysków kapitałowych. Uczestnik nie uwzględnia tego dochodu w zeznaniu rocznym PIT.
Uczestnik PPK, który wypłaca środki z rachunku PPK po osiągnięciu 60. roku życia, może otrzymać je bez zapłaty podatku dochodowego (w takim przypadku nie mają zastosowania inne pomniejszenia) po spełnieniu wymagań określonych w przepisach (por. art. 21 ust. 1 pkt 58c lit. b ustawy o PIT). Podatku dochodowego nie zapłaci m.in. uczestnik PPK w wieku 60+, który:
- wypłaci 25% środków z rachunku PPK jednorazowo, a pozostałą część w co najmniej 120 miesięcznych ratach albo
- wypłaci 100% środków w co najmniej 120 miesięcznych ratach.
Wypłaty z PPK w sytuacjach szczególnych
W ustawie o PPK przewidziano także wypłatę środków z rachunku PPK w przypadku:
- poważnego zachorowania uczestnika PPK, jego małżonka lub dziecka – uczestnik PPK może skorzystać z takiego rozwiązania zarówno przed, jak i po 60. roku życia, bądź
- na pokrycie wkładu własnego przy kredycie hipotecznym (np. na zakup mieszkania lub działki) – uczestnik PPK nie może złożyć do instytucji finansowej wniosku w tej sprawie po ukończeniu 45 lat.
Z tytułu jednego poważnego zachorowania jednej osoby można wypłacić z rachunku PPK do 25% środków (uczestnik PPK nie zwraca ich na rachunek PPK). Taka wypłata nie wiąże się z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego. Natomiast wypłata w celu pokrycia wkładu własnego może objąć nawet 100% środków z rachunku PPK. W umowie zawartej z instytucją finansową uczestnik PPK zobowiązuje się jednak do zwrotu środków wypłaconych na wkład własny na swój rachunek PPK (określony w umowie termin zwrotu nie może rozpocząć się później niż 5 lat od dnia wypłaty środków i nie może trwać dłużej niż 15 lat od tej daty). Jeśli uczestnik PPK zwróci środki w terminie, nie płaci podatku dochodowego w związku z taką wypłatą. Jednak dochody uczestnika PPK uzyskane w związku z wypłatą na wkład własny – w zakresie, w jakim uczestnik nie dokonał zwrotu tych środków w terminie wynikającym z umowy zawartej z instytucją finansową - podlegają opodatkowaniu 19% zryczałtowanym podatkiem od zysków kapitałowych (art. 30a ust. 1 pkt 11a ustawy o PIT). Instytucja finansowa nie pobiera tego podatku. W tym przypadku uczestnik PPK wykazuje należny podatek w zeznaniu rocznym - np. PIT-36 (art. 45 ust. 3b ustawy PIT).
Załóżmy, że uczestnik PPK, który skorzystał z wypłaty z rachunku PPK na wkład własny nie zwrócił wypłaconych środków w terminie podanym w umowie zawartej z instytucją finansową. W takim przypadku dochód do opodatkowania 19% zryczałtowanym podatkiem stanowi kwota niedokonanego w terminie zwrotu wypłaconych środków pomniejszona o koszt nabycia odkupionych jednostek uczestnictwa lub umorzonych jednostek rozrachunkowych, przypadających na ten niedokonany zwrot. Za koszt, o którym mowa powyżej, uważa się sumę wydatków na nabycie odkupionych jednostek uczestnictwa albo sumę wpłat na umorzone jednostki rozrachunkowe, z których dokonano wypłaty na wkład własny, ustaloną w takiej proporcji, jaką stanowiła kwota niedokonanego zwrotu do wartości wypłaconych środków (por. art. 32a ust. 12 ustawy o PIT). Instytucja finansowa nie ma żadnych określonych przepisami prawa obowiązków informacyjnych o wysokości wskazanego wyżej dochodu uzyskanego przez uczestnika PPK. Dane dotyczące wielkości wypłaty i wielkości niezwróconej raty są w posiadaniu uczestnika (wynikają z zawartej umowy). Natomiast informację o wydatkach na nabycie odkupionych jednostek uczestnictwa albo sumie wpłat na umarzane jednostki rozrachunkowe, z których została dokonana wypłata z rachunku PPK na pokrycie wkładu własnego, uczestnik może uzyskać od instytucji finansowej.
Ustawa z 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 192)
Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.)
REKLAMA
© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

- Czytaj artykuły
- Rozwiązuj testy
- Zdobądź certyfikat
REKLAMA




