REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Unijne przepisy dotyczące ochrony sygnalistów

Unijne przepisy dotyczące ochrony sygnalistów/fot. Fotolia
Unijne przepisy dotyczące ochrony sygnalistów/fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Komisja Europejska pracuje nad przepisami zapewniającymi odpowiedni standard ochrony dla sygnalistów. Jakie obowiązki nakładać będzie na pracodawców dyrektywa?

Dnia 23 kwietnia Komisja Europejska wystąpiła z nowym, ciekawym projektem zmian legislacyjnych. Przepisy, zawarte w projekcie Dyrektywy Komisji Europejskiej w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa unijnego, mają na celu zapewnienia odpowiedni standard ochrony dla tzw. sygnalistów.

Autopromocja

Inicjatywa prawodawcza Unii w tym zakresie, spowodowana jest niedawnymi skandalami takimi jak Panama Papers, Cambridge Anlalityca oraz LuxLeaks. Wszystkie powyższe działania sprzeczne z prawem, zostały wykryte dzięki osobom z wewnątrz, często pracownikom, którzy postanowili powiadomić o nieprawidłowościach w ich miejscach pracy, opinię publiczną.

Z uwagi na fakt, iż większość nieprawidłowości została wykryta właśnie dzięki osobom pracującym w danych przedsiębiorstwach, unijny prawodawca postanowił otoczyć ich szczególną ochroną. Bez wątpienia zmiany w prawie, mają skłonić do informowania o działaniach niezgodnych z prawem w jego miejscu pracy. Osoba taka nie będzie musiała obawiać się negatywnych konsekwencji od pracodawcy. Oczywistym jest, iż często pracownicy z obawy przed represjami pracodawcy, nie decydują się na podjęcie takiego ryzyka i milcząco akceptują działania sprzeczne z prawem.

Polecamy: RODO dla kadrowych i HR. Wzory dokumentów z objaśnieniami

W preambule projektu dyrektywy jako ratio legis unormowań wskazuje się także konieczność uszczelnienia prawa konkurencji w Unii Europejskiej, wskazując, że procedura tzw. leniency, funkcjonująca już od kliku lat, jest niewystarczająca.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zgłoszenie jakich naruszeń wiązać będzie się z ochroną sygnalisty?

Artykuł pierwszy dyrektywy, wskazuje, że sygnalista uzyska ochronę na podstawie przepisów dyrektywy, w przypadku, gdy naruszenia dotyczyć będą: zamówień publicznych, usług finansowych, prania pieniędzy, finansowania terroryzmu, bezpieczeństwa produktów, bezpieczeństwa transportu, ochrony środowiska, bezpieczeństwa nuklearnego, bezpieczeństwa żywności, ochrony prywatności i danych osobowych oraz bezpieczeństwa sieci i systemów informatycznych.

W świetle dyrektywy, zgłoszeniu podlegać będą takie zachowania, które stanowią naruszenia prawa unijnego, a także takie działania, które naruszają  regulacje prawne tylko w sposób pośredni.

Kim jest sygnalista?

Projekt dyrektywy wskazuje, iż jest to osoba zgłaszająca zauważone w swym miejscu pracy zachowania, które mogą naruszać interes publiczny np. szkodzić środowisku, zdrowiu publicznemu, prawom konsumenta oraz finansów publicznych UE. W projekcie wyszczególniono, że ochronę będzie mógł uzyskać pracownik, osoba podejmująca współpracę na zasadach samozatrudnienia, udziałowcy oraz osoby wchodzące w skład zarządu spółki, jakiekolwiek osoby pracujące pod nadzorem i kierunkiem wykonawcy, podwykonawcy lub dostawcy. Co szczególnie „niebezpieczne” dla pracodawcy, z ochrony przewidzianej dla sygnalistów skorzystać będą mogli także wolontariusze i nie otrzymujący wynagrodzenia stażyści, a nawet osoby uczestniczące w procesie rekrutacji lub negocjacjach przed zawarciem umowy z pracodawcą.

Podsumowując - nowe przepisy mają zapewniać ochronę jak najszerszemu gronu podmiotów.

Których pracodawców dotyczyć będą przepisy dyrektywy?

Przede wszystkim, przepisy znajdą zastosowanie do wszystkich osób prawnych zarówno w sektorze publicznym jak i prywatnym, zatrudniającym co najmniej 50 pracowników lub takich których roczny zysk wynosi co najmniej 10 mln EUR. Przepisy znajdą zastosowanie do wszystkich osób prawnych w sektorze prywatnym, działających w sektorze usług finansowych lub szczególnie narażonych na zjawisko prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.

Jaki system zgłaszania naruszeń prawa unijnego przewiduje projekt dyrektywy ?

Unijny ustawodawca przewiduje trójstopniowy model zgłaszania naruszeń. Pierwszym będzie poziom wewnętrzny. Pracodawcy zobowiązani będą do ustanowienia odpowiednich mechanizmów zgłaszania naruszeń w swych przedsiębiorstwach.

Drugim poziomem, będzie procedura zewnętrzna. Państwa unijne zostaną zobowiązane do wskazania bądź ustanowienia organów kompetentnych do otrzymywania zgłoszeń i ich rozpatrywania.

Poza tym, sygnalista będzie mógł korzystać z ochrony, również w przypadku zgłoszenia naruszeń mediom i opinii publicznej. Jednakże, ochrona ta będzie mogła zostać udzielona tylko, gdy systemy zgłoszenia wewnętrznego i zewnętrznego nie spowodowały zaprzestania naruszeń, a także gdy istnieje ryzyko wystąpienia nieodwracalnej szkody lub realne ryzyko zagrożenia interesu publicznego.

Jakie obowiązki nakładać będzie na pracodawców dyrektywa?

Przede wszystkim, pracodawcy zobowiązani będą do ustanowienia wewnętrznych procedur zgłaszania naruszeń, zapewniając poufność osobie zgłaszającej oraz ochronę przed wglądem w zgłoszenia osób nieuprawnionych. Pracodawca będzie zobowiązany także wskazać osobę lub dział, uprawniony do rozpatrywania otrzymanych zgłoszeń wraz ze wskazaniem czasu rozpatrzenia zgłoszenia i zawiadomienia zgłaszającego o wynikach przeprowadzonych działań (maksymalnie 3 miesiące). Pracodawca będzie zobowiązany do zapewnienia różnorodnych sposobów dokonywania zgłoszenia naruszeń (np. w formie pisemnej, elektronicznej, telefonicznej). Pracodawca zobowiązany będzie także do jasnego oraz łatwego dostępu do informacji związanych z procedurą dokonywania zgłoszenia. Fakultatywnie, możliwe będzie również powołanie tzw. „osoby zaufania”, do której zgłaszający będą mogli występować o uzyskanie poufnej porady.

Jakie środki ochrony unijny prawodawca przewidział dla sygnalisty?

Po pierwsze, dyrektywa przewiduje zasadę odwróconego ciężaru dowodowego. Oznacza to, że to pracodawca będzie musiał wykazać, iż działania wymierzone w pracownika - sygnalistę, nie stanowią formy represji za zgłoszenie przez niego naruszenia. Prawodawstwo państw członkowskich ma wykluczyć możliwości zawieszenia, zwolnienia, degradacji lub wstrzymania awansu w stosunku do zgłaszającego. Zabroniona ma być między innymi zmiana miejsca wykonywania pracy, obniżenie pensji lub zmiana godzin pracy czy pozbawienie możliwości wzięcia udziału w szkoleniach.  W projekcie dyrektywy szczegółowo wymienione zostały działania, których podjęcie przez pracodawcę będzie oznaczało zastosowanie negatywnych konsekwencji w stosunku do zgłaszającego. Przy czym należy pamiętać, iż jest to katalog otwarty, tak więc jako naruszenie praw sygnalisty, mogą zostać uznane także inne działania pracodawcy.

Jak do tej idei przystają polskie przepisy ?

W przypadku uchwalenia proponowanych przepisów, konieczna będzie zmiana polskich przepisów. Do tej pory, polski ustawodawca nie zdecydował się na kompleksową regulację prawną dotyczącą sygnalistów. Brak takiej regulacji jest zjawiskiem powszechnym w prawodawstwach państw członkowskich. Do tej pory tylko nieliczne kraje takie jak Francja, Włochy czy Litwa, posiadają jednolity system ochrony. Z tego względu wprowadzenie odpowiednich regulacji na szczeblu unijnym należy uznać za w pełni uzasadnione.

Aleksandra Sieradzka, Kancelaria Prawna Renata Urowska i Wspólnicy sp.k.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Nowe przepisy dla rolników od 7 marca 2024 r. Zmiany dot. BHP przy obsłudze ciągników, maszyn, urządzeń i narzędzi stosowanych w rolnictwie

    W czwartek 7 marca 2024 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie ministra rolnictwa i rozwoju wsi z 14 lutego 2024 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy obsłudze ciągników, maszyn, narzędzi i urządzeń technicznych stosowanych w rolnictwie. Jakie zasady BHP wynikają z tego rozporządzenia? Co muszą wiedzieć rolnicy?

    Posiłki profilaktyczne. Czy nadejście wiosny zwalnia pracodawców z obowiązku wydawania posiłków profilaktycznych pracownikom

    Mamy dopiero początek marca, ale temperatury sięgające nawet kilkunastu stopni Celsjusza sugerują koniec zimy i początek wiosny. Czy oznacza to, że pracodawca może zaprzestać wydawania posiłków profilaktycznych pracownikom wykonującym prace fizyczne na otwartej przestrzeni podczas zimy?

    Można zarobić 7500 zł za miesiąc. I to na początku kariery. Co trzeba zrobić, że dostać taką pracę?

    7500 zł może zarobić student lub absolwent na płatnym stażu. Na chętnych czeka ponad 50 firm w 14 miastach Polski. Oferują stażystom wynagrodzenia w wysokości co najmniej 4500 zł. 1 marca 2024 r. ruszył nabór aplikacji w dwudziestej pierwszej edycji Programu Kariera. Kto może wziąć w nim udział?

    Podwyżka wynagrodzeń dla młodocianych pracowników od 1 marca 2024 r. W czasie nauki zawodu młodociany może zarobić nawet 754,04 zł

    Młodociani zatrudnieni w celu przygotowania zawodowego dostają podwyżki wynagrodzeń. Począwszy od 1 marca 2024 r. obowiązują nowe stawki, których podstawą jest wysokość przeciętnego wynagrodzenia w IV kwartale 2023 r. Dzięki temu młodociany w pierwszym roku nauki zawodu zarobi 603,23 zł, a w trzecim roku – 754,04 zł. 

    REKLAMA

    Dodatek aktywizacyjny w 2024 r. wynosi nawet 745,95 zł. Od 1 czerwca 2024 r. maksymalna kwota wzrasta do 834,72 zł. Sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić!

    Dodatek aktywizacyjny to jedno ze świadczeń wypłacanych na podstawie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Przepisy określają, komu należy się dodatek aktywizacyjnej oraz przesłanki przyznania tego świadczenia. Obecnie dodatek aktywizacyjny wynosi maksymalnie 745,95 zł. 1 czerwca 2024 r. osoby uprawnione dostaną podwyżkę – dodatek aktywizacyjny wzrośnie do 834,72 zł.

    PFRON: Program „Aktywny samorząd” będzie kontynuowany w 2024 r. Można uzyskać pomoc w uzyskaniu prawa jazdy, sprzętu elektronicznego, oprogramowania

    PFRON w 2024 r. będzie kontynuować program „Aktywny samorząd”. Można uzyskać pomoc w uzyskaniu prawa jazdy, sprzętu elektronicznego, oprogramowania a także pomoc w uzyskaniu wykształcenia na poziomie wyższym. Wnioski o dofinansowanie można składać od 1 marca 2024 r.

    Nie ma żadnych prac nad projektem ograniczającym zakaz handlu w niedziele

    Nie milkną dyskusje i spekulacje dotyczące ograniczenia zakazu handlu w niedziele. Tymczasem ministra Agnieszka Dziemianowicz-Bąk poinformowała, że na chwilę obecną MRPiPS nie prowadzi żadnych prac nad projektem dotyczącym niedziel handlowych.

    Krótszy czas pracy w Polsce? Min. Dziemianowicz-Bąk: skrócenie tygodnia pracy o 1 dzień organizacyjnie łatwiejsze niż skrócenie o kilka godzin

    Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzi analizy dotyczące czasu pracy, długości urlopów, dni pracy pod kątem ew. skrócenia tygodnia pracy. Resort pracy analizuje także pilotaże skrócenia tygodnia pracy, które wprowadzają same przedsiębiorstwa. Takie informacja przekazała 1 marca 2024 r. ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk w Polsat News. Ministra wskazała, że osobiście jest najbardziej otwarta na propozycję premiera Donalda Tuska dotyczącą 4 dni, a nie 35 godzin pracy w tygodniu.

    REKLAMA

    5278,30 zł – tyle wynosi limit dorabiania na wcześniejszej emeryturze lub rencie

    Zwiększyły się limity dorabiania dla wcześniejszych emerytów i rencistów. Od 1 marca 2024 r. można dorobić 5278,30 zł. Wyższa kwota spowoduje zmniejszenie lub zawieszenie świadczenia.

    1 marca 2024 r. to Dzień Doceniania Pracownika. Co zrobił Twój pracodawca, żeby Cię docenić?

    1 marca 2024 r. to Dzień Doceniania Pracownika. Co zrobił Twój pracodawca, żeby Ci docenić? Prawie 80% ankietowanych przyznaje, że pracowałoby bardziej produktywnie, gdyby częściej otrzymywało uznanie za swoją pracę. Jakie uznanie? Przede wszystkim godne traktowanie pracowników, z poszanowaniem ich praw no i oczywiście finansowe świadczenia jak i różnego rodzaju benefity.

    REKLAMA