Kategorie

Czym jest przejście zakładu pracy?

Damian Skowron
Przejęcie zakładu pracy. /fot. Fotolia
ShutterStock
Sprzedaż przedsiębiorstwa z punktu widzenia pracowników wiąże się z tzw. przejściem zakładu pracy. Nabywca przedsiębiorstwa z mocy prawa staje się wobec nich nowym pracodawcą. Pracownicy zbywcy z mocy prawa stają się pracownikami nabywcy przedsiębiorstwa.

Przejście zakładu pracy

Pojęcie przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę zostało uregulowane w art. 231 kodeksu pracy. Polega ono na zmianie podmiotu właścicielskiego/władającego danym zakładem pracy lub też jego wyodrębnioną i zorganizowaną częścią.

Reklama

Co do zasady z przejściem zakładu pracy będziemy mieli do czynienia przeważnie w sytuacjach sprzedaży przedsiębiorstwa, które stanowi pewien zorganizowany zbiór składników materialnych, jak i niematerialnych oraz jako takie może stanowić przedmiot obrotu (por. art. 551 i 552 kodeksu cywilnego). W sytuacji, gdy w ramach tej zorganizowanej zbiorowości zatrudniani są także pracownicy, takie przedsiębiorstwo będzie zakładem pracy.

Zgodnie z art. 231 § 1 kodeksu pracy w razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy. W praktyce oznacza to, że nabywca staje się pracodawcą dla pracowników zatrudnionych w przedsiębiorstwie zbywcy.

Czy to jest przejście zakładu pracy?

Biorąc pod uwagę konsekwencje zarówno dla nowego i starego pracodawcy, jak również dla pracowników, istotne jest by prawidłowo ocenić czy w danej sytuacji w rzeczywistości dochodzi do przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę. Nie wszystkie bowiem przypadki wydają się oczywiste na pierwszy rzut oka.

PRZYKŁAD NR 1: Przedsiębiorca A kupuje od przedsiębiorcy B, zatrudniającego 100 pracowników, maszyny oraz niezbędne do ich obsługi oprogramowanie. Przedmiotem kupna nie jest jednak budynek fabryki, w którym przedsiębiorca B prowadził swoją działalność i w którym zatrudniał swoich pracowników.

PRZYKŁAD NR 2: Przedsiębiorca A oddaje w dzierżawę przedsiębiorcy B swoje przedsiębiorstwo na okres 3 miesięcy.

PRZYKŁAD NR 3: Samorząd gminy A likwiduje stanowiącą jej własność szkołę podstawową, przekazując wykonywane przez nią zadania publiczne z zakresu edukacji podmiotowi prowadzącemu prywatną szkołą podstawową.

Zobacz: Jak przeprowadzić zmianę regulaminu pracy?

Kiedy nastąpi przejście zakładu pracy?

Reklama

Odpowiedź na powyższe pytania jest niezmiernie istotna nie tylko dla pracowników lecz także dla pracodawców. Ustalenie, że w danej sytuacji nie dochodzi do przejścia zakładu pracy dla wielu może oznacza utratę pracy. Celem pracodawcy wyzbywającego się maszyn niezbędnych do prowadzenia swojej działalności (jak w przykładzie nr 1) może być bowiem np. likwidacja działalności i zwolnienie wszystkich (lub znacznej części) zatrudnionych osób. W takiej sytuacji przejście zakładu pracy może mieć zbawienne skutki dla pracownika, jako że jego pracodawcą z mocy prawa staje się nabywca.

Z tego punktu widzenia istotne jest zatem ustalenie na jakich warunkach i kiedy dochodzi do przejścia zakładu pracy. Te zaś można znaleźć w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Określenie, że w danej sytuacji dochodzi przejścia zakładu pracy zależy m.in. od jego charakteru. W sytuacji przedsiębiorstwa istotne jest bowiem przede wszystkim zbycie składników majątkowych, które służą do prowadzenia działalności. Powyższa sytuacja nie ma jednak zastosowania do instytucji wykonującej cele społeczne (np. szkoła podstawowa), gdzie istotny jest przede wszystkim transfer zadań (por. wyrok Sądu Najwyższego z 19 kwietnia 2010 roku o sygn. II PK 298/09).

Stąd też w przypadku szkoły podstawowej istotne jest nawet nie tyle przejęcie budynku szkoły, jako majątkowego składnika zakładu pracy, co zadań publicznych z zakresu edukacji. Jeżeli samorząd gminny likwiduje należącą do niego szkołę i przekazuje zadania prywatnemu podmiotowi, w danych okolicznościach faktycznych, może dojść do przejścia zakładu pracy i prywatny podmiot z mocy prawa stanie się pracodawcą dla pracowników zatrudnionych w likwidowanej szkole (przykład nr 3).

W odniesieniu do pracodawców o charakterze gospodarczym istotne jest przejęcie tych składników majątkowych, które są wystarczające do dalszego prowadzenia działalności.
Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 20 października 2009 roku (sygn. I PK 96/09) „ocena, że doszło do przejścia części zakładu pracy na nowego pracodawcę (art. 23[1] kodeksu pracy.), zależy od ustalenia, czy przejął on w faktyczne władanie zadania lub część zadań, stanowiących placówkę zatrudnienia, a więc w zakresie pozwalającym na wykonywanie obowiązków pracowniczych.” W sytuacji, w której pracodawca sprzedaje składniki majątkowe niezbędne i zarazem wystarczające do dalszego wykonywania działalności (maszyny i oprogramowanie – przykład nr 1), nawet wobec nieobjęcia sprzedażą budynku, w którym praca była fizycznie świadczona (budynku fabryki), będziemy mieli do czynienia z przejściem zakładu pracy.

Zobacz serwis: Czas pracy

Przejście niezależne od rodzaju czynności prawnej

Przejście zakładu pracy samo w sobie nie jest przy tym zależne od tego jakiego rodzaju czynności prawnej są tego podstawą. Stąd też z przejściem zakładu pracy będziemy mieli do czynienia nie tylko przy sprzedaży, lecz również także przy innych czynnościach prawnych, które powodują zmianę podmiotu władającego zakładem pracy lub jego częścią. Nie ulega zatem wątpliwości, że przejście zakładu pracy nastąpi również w przypadku wydzierżawienia przedsiębiorstwa będącego placówką zatrudnienia (przykład nr 2) – por. wyrok Sądu Najwyższego z 18 lutego 2010 roku o sygn. III UK 75/09.

Źródło: Własne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    "Blaski i cienie PPK" - niezależne badanie naukowe

    PPK - jakie są opinie o programie? Poznaj wyniki niezależnego badania naukowego "Blaski i cienie PPK".

    Tata wybiera urlop ojcowski

    Urlop ojcowski to urlop najczęściej wykorzystywany przez ojców urlop po narodzinach dziecka. Najrzadziej korzystają z urlopu rodzicielskiego.

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika a przepisy

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika - jakie są przepisy prawne? Czy to nie narusza dóbr osobistych pracownika?

    Zasiłek macierzyński i opiekuńczy - będzie okres wyczekiwania?

    Okres wyczekiwania przy zasiłku macierzyńskim i opiekuńczym? To propozycja ZUS mająca zapobiegać nadużyciom.

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy wniosek?

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy można złożyć wniosek o zwolnienie ze składek za grudzień 2020, styczeń, luty, marzec i kwiecień 2021 r. z tarczy 9.0?

    Pracownik niepełnosprawny – jakie prawa?

    Pracownik niepełnosprawny - jakie prawa przyznaje Kodeks pracy i ustawa o rehabilitacji zawodowej? Jaki jest wymiar czasu pracy i urlopu?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzeniu go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?