Kategorie

Kto płaci za badanie stanu trzeźwości pracownika przeprowadzone na żądanie pracodawcy

Mariusz Pigulski
Jednemu z naszych pracowników przedstawiliśmy na piśmie żądanie zbadania stanu jego trzeźwości, ponieważ kilkakrotnie dało się wyczuć od niego alkohol. Wynik badania, na które podwładny udał się w trakcie pracy, wykazał 1 promil alkoholu we krwi. Po badaniach nie dopuściliśmy pracownika do pracy. Czy możemy go obciążyć kosztami tych badań? Czy ich wartość w przypadku nieobciążenia pracownika będzie stanowić dla niego przychód ze stosunku pracy? Jakie wynagrodzenie przysługuje podwładnemu za dzień, w którym był pijany w pracy?

W analizowanym przypadku badanie trzeźwości dało wynik pozytywny, a zatem należy przyjąć, że mogą Państwo obciążyć pracownika jego kosztem. Sfinansowany przez firmę koszt badania nie stanowi dla pracownika przysporzenia majątkowego. W opisanych okolicznościach powinni Państwo zapłacić pracownikowi tylko za godziny faktycznie przepracowane w dniu, w którym przeprowadzono badanie.

UZASADNIENIE

Reklama

Obowiązkiem pracodawcy jest niedopuszczenie lub odsunięcie od pracy pracownika, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie, że stawił się on do pracy w stanie po spożyciu alkoholu albo spożywał alkohol w czasie wykonywania przypisanych mu zadań służbowych. Okoliczności stanowiące podstawę decyzji o odsunięciu od pracy powinny być podane pracownikowi do wiadomości.

Wydanie przez pracodawcę polecenia zaprzestania pracy zatrudnionemu, który wydaje się być pod wpływem alkoholu, nie wymaga ani zachowania szczególnej formy, ani nie powoduje konieczności zbadania stanu jego trzeźwości (wyrok Sądu Najwyższego z 11 lutego 2000 r., sygn. akt II UKN 401/99), OSNP 2001/15/498.

Wystarczające może tu być zachowanie pracownika i inne objawy charakterystyczne dla stanu nietrzeźwości: wyczuwalna woń alkoholu, niewyraźna mowa czy chwiejny chód (dobrze, by mogli to potwierdzić świadkowie).

Reklama

W sytuacji gdy wykonywanie pracy przez osobę, co do której zachodzi uzasadnione podejrzenie, że znajduje się w stanie nietrzeźwości i może to zagrażać jej życiu lub zdrowiu albo życiu lub zdrowiu innych osób, pracodawca ma prawo wezwać policję w celu wyegzekwowania poddania się badaniu na trzeźwość.

Od 1 lipca 2011 r. badanie stanu trzeźwości pracownika przeprowadza się nie tylko na żądanie niedopuszczonego lub odsuniętego od pracy pracownika podejrzewanego o to, że stawił się do pracy w stanie po użyciu alkoholu albo spożywał alkohol w czasie pracy, ale także na żądanie kierownika zakładu pracy bądź osoby przez niego upoważnionej (zmieniony art. 17 ust. 3 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi).

WAŻNE!

Od 1 lipca br. pracodawca ma prawo żądać, by pracownik poddał się badaniom na zawartość alkoholu.


Badania na zawartość alkoholu mogą obejmować:

  • badanie wydychanego powietrza,
  • badanie krwi (zabiegu pobrania krwi powinien dokonać fachowy pracownik służby zdrowia),
  • badanie moczu (§ 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z 6 maja 1983 r. w sprawie warunków i sposobu dokonywania badań na zawartość alkoholu w organizmie).

Omawiane badania powinien przeprowadzić uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego (np. Policja). Zmienione przepisy można w drodze analogii stosować do ustalania zawartości narkotyków w organizmie.

Badanie trzeźwości pracownika, co do zasady, odbywa się na koszt pracodawcy. Jeżeli jest ono przeprowadzane na żądanie podwładnego, pracodawca może obciążyć pracownika jego kosztem w przypadku dodatniego wyniku (czyli potwierdzenia stanu nietrzeźwości).

Należy uznać za właściwe stosowanie tej zasady również w sytuacji, gdy to pracodawca kieruje zatrudnionego na badanie, w wyniku którego stwierdzony zostanie stan nietrzeźwości. Nie ma bowiem przepisów, które regulują tę kwestię.

Gdy osoba zatrudniona, która wydaje się być pod wpływem alkoholu, zostaje odsunięta z tego powodu od pracy, wówczas pracodawca musi wypłacić wynagrodzenie podwładnemu wyłącznie za czas faktycznie przepracowany w dniu, w którym doszło do ww. odsunięcia. Czas pozostający do przepracowania w danym dniu po zakazaniu pracownikowi kontynuowania pracy jest bezpłatny, w myśl zasady, iż wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną, a za czas jej niewykonywania prawo do wynagrodzenia zachowane jest tylko wówczas, gdy przepisy prawa pracy tak stanowią.

Dodatkowo stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy uprawnia pracodawcę do nałożenia na pracownika kary upomnienia, nagany czy nawet kary pieniężnej. Ponadto praca wykonywana pod wpływem alkoholu jest rażącym naruszeniem obowiązków pracowniczych, uzasadniającym wypowiedzenie umowy o pracę, a nawet jej rozwiązanie w trybie natychmiastowym (postanowienie Sądu Najwyższego z 11 marca 2008 r., I PK 278/07, niepublikowane).

Podstawa prawna

  • art. 17, art. 40 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2007 r. Nr 70, poz. 473 ze zm.),
  • art. 80, art. 108 Kodeksu pracy,
  • § 1–3 i § 8–9 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z 6 maja 1983 r. w sprawie warunków i sposobu dokonywania badań na zawartość alkoholu w organizmie (Dz.U. Nr 25, poz. 117),
  • art. 5 pkt 3 ustawy z 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców (Dz.U. Nr 106, poz. 622 ze zm.).
Poszerzaj swoją wiedzę, czytając naszą publikację
Karta Nauczyciela. Komentarz (PDF)
Karta Nauczyciela. Komentarz (PDF)
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?