REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Polecenie pracy w godzinach nadliczbowych

Monika Smulewicz
ekspert z zakresu prawa pracy
Polecenie pracy w godzinach nadliczbowych wymagane jest do naliczania wynagrodzenia za dodatkową pracę.
Polecenie pracy w godzinach nadliczbowych wymagane jest do naliczania wynagrodzenia za dodatkową pracę.
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Polecenie pracy w godzinach nadliczbowych - jak zrobić to prawidłowo? Czy nadgodziny można zaplanować w grafiku?

Polecenie pracy w godzinach nadliczbowych

Czy wiesz, że praca w godzinach nadliczbowych powinna być wykonywana na wyraźne polecenie pracodawcy i uzasadniona konkretnymi potrzebami? Sprawdź, jak prawidłowo zlecać pracę w nadgodzinach i nie narazić pracodawcy na konsekwencje ze strony organów nadzoru! Zapraszam do lektury kolejnego artykułu z cyklu “HR-owe Koło Ratunkowe”, w którym kieruję do źródeł prawa pracy, interpretacji resortowych i orzecznictwa.

Autopromocja

"Pani Moniko, mamy w naszej firmie przypadek osoby, która ze względu na rozkład autobusów przychodzi do pracy pół godziny przed oficjalnym rozpoczęciem i zostaje pół godziny dłużej, już po zakończeniu pracy działu. Pracownik ten domaga się od kierownika wypłaty nadgodzin, które rzekomo powstały z tytułu opisanego wyżej przedłużonego czasu pracy, spowodowanego samowolą pracownika. Jak mamy zapobiec tego typu przypadkom? Nie mamy potrzeby pracy w nadgodzinach i absolutnie nie jest naszym celem wykorzystywanie pracowników!"

Normy czasu pracy i dyscyplina

Na wstępnie przypomnijmy, iż obowiązującą normą czasu pracy jest praca przez 8 godzin na dobę i 40 godzin w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy. Aby uniknąć nieporozumień, takich jak opisane w przywołanej wyżej wiadomości od Czytelniczki mojego bloga, warto uregulować zasady przebywania pracowników na terenie zakładu pracy po godzinach pracy. Można tego dokonać np. poprzez umieszczenie w przepisach wewnątrzzakładowych odpowiedniego zapisu o tym, że nadgodziny mogą wystąpić tylko na pisemne polecenie przełożonego.

Kwestia dyscypliny pracy powinna zostać uregulowana w regulaminie pracy, a ten powinien określać m.in.:

  • organizację pracy,
  • warunki przebywania na terenie zakładu pracy w czasie pracy i po jej zakończeniu, systemy i rozkłady czasu pracy,
  • procedurę zlecania i rozliczania pracy w godzinach nadliczbowych.

Godzin nadliczbowych nie planuje się w grafiku

Przepisy nie regulują wprost sposobu zlecania nadgodzin. Jako zasadę należy jednak przyjąć, że nadgodzin nie planujemy w rozkładzie czy grafiku, gdyż inspektorzy PIP oceniają to często jako błąd – nadgodziny mają bowiem występować tylko doraźnie w sytuacjach, których nie dało się przewidzieć w chwili tworzenia grafików pracy.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Praca w nadgodzinach

Jeżeli zachodzi konieczność, aby pracownik pracował dłużej niż wynika to z obowiązującego go rozkładu czasu pracy, w każdym systemie czasu pracy pracodawca ma prawo zlecić pracownikowi pracę w nadgodzinach.

Oczywiście z wyłączeniem tych grup pracowników, którym pracować w nadgodzinach nie wolno, a należą do nich m.in.:

  • kobiety w ciąży,
  • pracownicy wychowujący dzieci w wieku do lat 4, jeśli złożyli oświadczenie o zamiarze korzystania z tego uprawnienia,
  • pracownicy niepełnosprawni,
  • pracownicy młodociani.

Polecenie pracy w nadgodzinach

Samo polecenie wykonywania pracy w godzinach nadliczbowych może być wydane w dowolny sposób, także dorozumiany – dla przykładu, brak sprzeciwu przełożonego na wykonywanie w jego obecności przez pracownika obowiązków może być zakwalifikowane jako polecenie świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych – uzasadnienie do wyroku SN z dnia 14 maja 1998 r., I PKN 122/98).

Pracownik, który otrzymał polecenie pracy w nadgodzinach musi wykonać polecenie pod rygorem odpowiedzialności dyscyplinarnej, np. kary porządkowej czy w szczególnych przypadkach rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem lub w trybie art. 52 k.p. (porównaj art. 100 § 1 k.p. oraz art. 100 § 2 pkt 4 k.p.).

Pamiętaj! Praca w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalna w przypadku konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii oraz w przypadku szczególnych potrzeb pracodawcy, które mogą wynikać, np. z absencji chorobowej pracowników czy konieczności pilnego, terminowego wykonania określonej pracy!

Roczny limit nadgodzin

Liczba godzin nadliczbowych nie może przekraczać limitu wskazanego wprost w Kodeksie pracy. Dobowy limit określony jest pośrednio w art. 132 Kodeksu pracy i stanowi, iż pracownikowi w każdej dobie przysługuje minimum 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku, natomiast limit roczny wynosi 150 godzin.

Wyższą liczbę godzin nadliczbowych w ciągu roku można jednak ustalić w układzie zbiorowym pracy, regulaminie pracy lub indywidualnej umowie o pracę.

Polecenie pracy w godzinach nadliczbowych w wymiarze przekraczającym dopuszczalny limit godzin nadliczbowych jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika. Jest ono zagrożone karą grzywny podobnie jak łamanie zakazu zatrudniania w godzinach nadliczbowych pracowników objętych zakazem takiej pracy.

Praca w nadgodzinach - orzecznictwo

Uzasadnienie do wyroku z 26 maja 2000 r. (I PKN 667/99; OSNP 2001/22/662)
Szczególne potrzeby pracodawcy to potrzeby specjalne, niecodzienne, odróżniające się od zwykłych potrzeb związanych z prowadzoną przez pracodawcę działalnością, a praca w godzinach nadliczbowych może być zarządzona jedynie w sytuacjach wyjątkowych.

Wyrok SN z 16 grudnia 1987 r. (I PRN 68/87; OSNCP 1989/10 poz. 164)
Mimo, że praca w godzinach nadliczbowych jest wykonywana w warunkach określonego już zmęczenia pracownika, nie uzasadnia to odmowy pracownika wykonania polecenia pozostania poza godzinami pracy w celu zakończenia usuwania awarii.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Gdzie in vitro refundowane? W jakich miastach jest dofinansowanie do in vitro? [wykaz placówek]

Wreszcie! Wiele par na to czekało - wiadomo już gdzie in vitro jest refundowane. Jest szczegółowy wykaz miast i placówek. Tych miejsc jest łącznie 58! Najwięcej placówek jest w Krakowie, Warszawie, Poznaniu i w Katowicach. Łączna suma przyznanych kwot na 2024 rok wynosi 359,135,885.00 zł. W latach 2024-2028” łącznie ma zostać przeznaczone 2,5 mld zł. 

Zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego

Czy jest zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego? Komu przysługuje zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego? Kiedy przysługuje zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego? Jak uzyskać zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego?

Pasek wynagrodzeń na prywatny adres email pracownika. Czy to zgodne z prawem?

Pasek wynagrodzeń na prywatny adres email pracownika. Czy to zgodne z prawem? W praktyce powstaje wiele wątpliwości jakie dane pracowników i do jakich celów może wykorzystywać pracodawca. Okazuje się, że przepisy nie są restrykcyjne, ale najważniejsza jest dobrowolna zgoda pracownika.

Wypłata świadczenia urlopowego w 2024 roku a wpłata na PPK

Czy od wypłacanego w 2024 roku pracownikom świadczenia urlopowego pracodawca ma obowiązek naliczać wpłaty do PPK?

REKLAMA

Ile płacą w komisji wyborczej do europarlamentu 2024?

Kiedy wybory do europarlamentu? W jakich godzinach są wybory do europarlamentu? Ile płacą w komisji wyborczej do europarlamentu 2024? Jak głosować w wyborach do europarlamentu? Czy członkom komisji przysługuje zwrot kosztów dojazdu?

Zasiłek opiekuńczy dla samotnego rodzica

Komu przysługuje zasiłek opiekuńczy? Przez ile przysługuje zasiłek opiekuńczy? Jakie są dodatki i zasiłki dla rodzica samotnie wychowującego dziecko? Ile w 2024 roku wynosi dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka?

Dni wolne w Boże Ciało 2024 r. Czy za pracę w święta wyższe wynagrodzenie

Boże Ciało kiedy wypada? Czy w Boże Ciało sklepy są otwarte? Czy w Boże Ciało trzeba iść do kościoła? Czy za pracę w święta wyższe wynagrodzenie? Czy przysługuje dzień wolny za pracę w niedzielę oraz święto?

Sygnaliści pod ochroną. Będą nowe obowiązki dla pracodawców

Sejm uchwalił ustawę o ochronie sygnalistów. Ustawa nakłada nowe obowiązki na pracodawców.

REKLAMA

Kosztowny obowiązek. Dofinansowanie pracownikowi okularów lub szkieł kontaktowych

Pracodawca powinien zapewnić okulary lub szkła kontaktowe pracownikom zatrudnionym przy obsłudze monitora ekranowego. Czy pracownik ma prawo do jednoczesnej refundacji zarówno okularów korygujących wzrok, jak i szkieł kontaktowych?

Świadectwo pracy 2024 r.

W dniu zakończenia stosunku pracy pracodawca wydaje pracownikowi świadectwo pracy. Co pracownik powinien otrzymać razem ze świadectwem pracy?

REKLAMA