Kategorie

Potęga intelektu

Karmen Jelcic
Obecnie menedżerowie, którzy do tej pory koncentrowali się przede wszystkich na aktywach materialnych, muszą zdobywać informacje na temat gospodarki opartej na wiedzy oraz jej podstawowego zasobu - kapitału intelektualnego. W przyszłości to ich umiejętności zarządzania aktywami niematerialnymi będą stanowić o sukcesie biznesowym przedsiębiorstwa.

Zasadniczo termin „kapitał intelektualny (KI)” stosowany jest na określenie niematerialnych aktywów lub niematerialnych czynników biznesowych przedsiębiorstwa, które mają znaczący wpływ na jego wyniki i całkowity sukces firmy. Źródłem KI jest intelekt, przy czym mowa jest przede wszystkim o wiedzy, która stosowana jest w kontekście biznesowym i którą wykorzystuje się przy kreowaniu wartości. Na KI składają się: kapitał ludzki i strukturalny.

Kapitał ludzki (KL)

Obejmuje wszystkich pracowników wraz z ich indywidualną oraz kolektywną wiedzą, zdolnościami, postawami, kompetencjami, zachowaniami, doświadczeniami i emocjami. Dla pracodawcy ogół pracowników stanowi pewien potencjał, ale nie reprezentuje kapitału ludzkiego per se. Dzieje się tak jedynie w wypadku, gdy pracownicy są w stanie zastosować swoją wiedzę i umiejętności w pracy i tym samym przyczynić się do kreowania wartości firmy.

Ze względu na takie czynniki, jak intelektualna lotność, kreatywność, innowacyjność, umiejętność rozwiązywania problemów, wytrwałość i inicjatywa, kapitał ludzki staje się kluczowym czynnikiem kreowania wartości w warunkach gospodarki opartej na wiedzy. Dlatego też traktowanie nakładów na pracowników (pensji, podatków, premii, szkoleń, programów motywacyjnych) jako kosztów nie jest właściwe, gdyż są one raczej inwestycjami.

Kapitał strukturalny (KS)

Jest to infrastruktura wspomagająca kapitał ludzki. KS jest wynikiem wcześniejszej działalności kapitału ludzkiego, który zachował się w postaci pewnej formy - tradycji, wizerunku, zasad, procedur, standardów. Termin ten odnosi się do wszystkich niematerialnych czynników, które umożliwiają firmie osiągnięcie sukcesu oraz bycie konkurencyjnym bez fizycznej obecności pracowników. Bieżąca aktywność kapitału ludzkiego może albo polepszyć, albo pogorszyć stan kapitału strukturalnego firmy. Pracownicy mogą opuścić firmę w każdej chwili (np. ze względu na emeryturę, przejście do konkurencji, chorobę) i w ten sposób przedsiębiorstwo pozbawione zostaje pewnej wiedzy. Im bardziej wiedza ta jest unikalna i istotna dla kreowania wartości, tym gorzej dla przedsiębiorstwa. Z drugiej jednak strony wiedza, którą pracownicy dzielą się ze swoimi kolegami, która stosowana i wdrażana jest w procesach biznesowych, programach, produktach i usługach, pozostaje w firmie i staje się jej kapitałem strukturalnym. Kapitał strukturalny możemy podzielić na organizacyjny oraz relacji z klientami.

Kapitał strukturalny organizacyjny

Obejmuje strukturę organizacyjną przedsiębiorstwa, sposoby i metody prowadzenia biznesu, podsystemy zarządzania, szkice, środki kontroli, systemy informacji i komunikacji, systemy zarządzania wartością, rozwój, relacje z innymi pracownikami, bazę danych, dokumentację oraz aktywa intelektualne: patenty, prawa autorskie, licencje itp.

Innowacyjność obejmuje umiejętności firmy w zakresie stałego wprowadzania innowacji we wszystkich dziedzinach jej aktywności biznesowej (np. w odniesieniu do produktów/usług, sposobu organizacji, podejścia do klienta, narzędzi zarządzania), a także mniejsze i większe ulepszenia w procesach produkcji lub świadczenia usług, które zostały zaproponowane przez pracowników różnych szczebli hierarchii firmy. Zdolność do innowacji danej firmy zależy od lotności intelektualnej wszystkich jej pracowników, która charakteryzuje się elastycznością, kreatywnością, innowacyjnością, kontrolą nad strachem przed tym, co nowe. Innowacyjność wspierana jest przez kulturę przedsiębiorstwa, która promuje nowe pomysły i idee, umożliwiając ich realizację w warunkach minimalnego oporu. W wypadku gospodarki opartej na wiedzy zdolność firmy do innowacji jest kluczowa dla jej konkurencyjności.

Procesy (w tym procesy biznesowe, techniki, jakość, programy dla personelu itp.) zwiększają efektywność produkcji lub świadczenia usług oraz jakość. Według dr. Tominovica, pierwszego dyrektora ds. KI w Chorwacji, to właśnie w trakcie tych procesów kreowana lub niszczona jest wartość i dlatego wymagają one stałego monitorowania lub, jeśli zachodzi taka konieczność, ponownego ich zdefiniowania, tak aby spełniały potrzeby i wymagania klientów.

Kultura przedsiębiorstwa może zostać opisana jako łączna suma indywidualnych opinii, wspólny system wartości, postawy, normy i zachowania. Kultura stanowi odzwierciedlenie tego, co jest nagradzane (i do czego się zachęca) oraz tego, co jest karane w firmie. Mimo iż często jest niewidoczna, w niektórych firmach można ją po prostu odczuć. Kultura przedsiębiorstwa jest ważnym czynnikiem stanowiącym o powodzeniu w biznesie. Pomaga realizować postawione cele. Gdy jest negatywna, może stać się jednak tykającą bombą, mogącą unicestwić najlepszą wizję czy misję. Osiągnięcie przewagi konkurencyjnej w warunkach gospodarki opartej na wiedzy nie jest możliwe bez udziału kultury przedsiębiorstwa, która wspomaga zaangażowanie, ciągłą naukę, doskonalenie, innowacyjność, efektywną komunikację, współpracę oraz kreowanie wartości.

Przywództwo stanowi istotny element KI bazujący na działaniach kapitału ludzkiego (ścisłego kierownictwa) i znajdujący swoje odzwierciedlenie w wizji przedsiębiorstwa, jego misji i celach. Od kierownictwa zależy, czy poprowadzi firmę we właściwym kierunku, ustanawiając odpowiednie cele oraz komunikując je całemu przedsiębiorstwu i w ten sposób mobilizując personel do osiągania w przyszłości wyższej konkurencyjności i kreowania wartości. Aby to zrealizować, istotne jest, by kierownictwo badało aktualne tendencje ekonomiczne.

Kapitał relacji z klientami

Obejmuje on zarówno same relacje z klientami, jak i bazy danych zwierające informacje na ich temat. Kapitał relacji z klientami odnosi się również do wartości wywodzącej się ze stałych relacji z klientami i kreowanej przez nie. Celem nadrzędnym jest zadowolenie klienta oraz zaskarbienie sobie jego lojalności w stosunku do firmy, co realizowane jest w drodze przewidywania i zaspokajania potrzeb i życzeń klienta.

Karmen Jelcic, autorka artykułu, będzie gościem specjalnym pierwszego w Europie Centralnej Międzynarodowego Kongresu Kadry „Teraz HR” pod patronatem ASTD, który odbędzie się 24-27 listopada 2008 r. w hotelu Hilton w Warszawie. Organizatorem wydarzenia jest Nowoczesna Firma oraz Fundacja Obserwatorium Zarządzania.

Karmen Jelcic

Autorka od 2001 roku jest dyrektorem generalnym chorwackiego Centrum Kapitału Intelektualnego, jedynej firmy doradczej w Chorwacji specjalizującej się w kwestiach związanych z gospodarką opartą na wiedzy oraz zarządzaniem kapitałem intelektualnym i jego pomiarami. Jest współodpowiedzialna za realizację Programu Zwiększania Efektywności Krajowego Kapitału Intelektualnego (2006-2008) wdrożonego przez chorwackie Ministerstwo Gospodarki.

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.