Niewidzialna praca kobiet

Chociaż kobiety nadal mają niższe wskaźniki zatrudnienia niż mężczyźni i są zwykle zatrudnione na nisko płatnych stanowiskach, to jest światełko w tunelu. Nowe badanie obejmujące 17 rozwiniętych i rozwijających się gospodarek UE i spoza UE, na które łącznie przypada ponad jedna trzecia światowej siły roboczej, wskazuje na wzrost zatrudnienia kobiet, zarówno pod względem liczby miejsc pracy, jak i jakości stanowisk w ciągu ostatnich dziesięcioleci. Podnoszenie kwalifikacji zawodowych (wzrost zatrudnienia jest bardziej intensywny w zawodach wysokopłatnych) jest najczęściej obserwowanym wzorcem zmian zawodowych w skali globalnej. Okazuje się, że tworzenie miejsc pracy w usługach publicznych, a wcale nie w prywatnych, zasadniczo przyczynia się do podnoszenia poziomu zatrudnienia. Być może kobiety szukają stabilnego, bezpiecznego zatrudnienia, z gwarancją bezproblemowego korzystania z uprawnień pracowniczych. Zgodnie z Badaniem aktywności ekonomicznej ludności w UE  oraz strukturą badania zarobków, w latach 1997–2019 siła robocza w ośmiu państwach UE objętych próbą zwiększyła się o ponad 21 mln osób. Wśród nich ponad 14 mln stanowiły kobiety, co stanowiło 68 proc. wszystkich nowo utworzonych miejsc pracy. W tym samym okresie prawie 22 proc. nowych miejsc pracy dla mężczyzn dotyczyło wysoko płatnych stanowisk (prawie 1,5 mln z 6,8 mln dodatkowych pracowników płci męskiej). Z kolei w przypadku kobiet odsetek ten wzrósł do 31 proc. (4,5 mln z 14,7 mln dodatkowych pracownic). Wyniki te zostały opublikowane w raporcie Globalne zmiany w strukturze zatrudnienia, wydane przez Wspólne Centrum Badawcze Komisji Europejskiej, Międzynarodową Organizację Pracy (MOP)  i Eurofound . Opierając się na danych z 17 różnych krajów – w tym ośmiu krajów UE, Kanady, Stanów Zjednoczonych, Meksyku, Brazylii, Chile, Argentyny, Rosji, Indii i Korei Południowej – przedstawia globalną perspektywę zmian zatrudnienia w zależności od płci i sektora gospodarki, a także ogólnych trendów w dynamice rynku pracy w XXI wieku. Kraje UE objęte sprawozdaniem to Niemcy, Hiszpania, Włochy, Irlandia, Czechy, Rumunia, Szwecja i Francja.

Feminizacja zatrudnienia

Jak podaje MOP i UE: w skali globalnej w pierwszych dwóch dekadach XXI wieku nastąpił proces feminizacji zatrudnienia. Znaczna część kobiet nadal przechodziła od nieformalnego i biernego zawodu (np. nieodpłatnej pracy w domu) do formalnego i płatnego zatrudnienia. Jednocześnie wzrasta liczba kobiet zaangażowanych w edukację, ale co ciekawe w niektórych krajach wskaźniki uczestnictwa w szkolnictwie wyższym są wyższe niż w przypadku mężczyzn. Paradoksalnie z badania wynika: "że w Europie i wielu innych krajach w skali globalnej nastąpił stosunkowo większy wzrost zatrudnienia kobiet niż mężczyzn. Ponadto kobiety doświadczyły większego awansu zawodowego niż mężczyźni, przy czym wzrost zatrudnienia kobiet był bardziej intensywny na lepiej płatnych stanowiskach, a nie na stanowiskach średnio i nisko płatnych. W niektórych przypadkach mężczyźni zaobserwowali wzrost w zawodach o średnim wynagrodzeniu, a nie na najwyższych stanowiskach w okresach wzrostu gospodarczego, a także spadek liczby średnio płatnych miejsc pracy w czasie recesji lub wzrost w obu skrajnych poziomach rozkładu płac, podczas gdy kobiety miały tendencję do bardziej konsekwentnego awansu w całym cyklu. W związku z tym w wielu krajach w ostatnich dziesięcioleciach kobiety odniosły podwójne korzyści z dynamiki zatrudnienia: w ujęciu ilościowym większość miejsc pracy przypadła na kobiety, podczas gdy pod względem jakościowym wzrost zatrudnienia kobiet był bardziej skłonny do wykonywania wysoko płatnych miejsc pracy. Było to jednak możliwe tylko dlatego, że kobiety startowały z gorszej sytuacji na początku analizowanego okresu, ze znacznie niższymi wskaźnikami zatrudnienia i nadreprezentacją na nisko płatnych stanowiskach. Pomimo wszystkich poczynionych postępów luki te zostały zmniejszone, ale nadal się utrzymują.".