Kiedy pracodawca może odmówić udzielenia urlopu wypoczynkowego?

Urlop wypoczynkowy - wymiar

Zgodnie z Kodeksem pracy wymiar urlopu wypoczynkowego jest uzależniony od stażu pracy. Kodeks pracy przewiduje dwa podstawowe wymiary urlopu wypoczynkowego:

• 20 dni – dla pracowników ze stażem krótszym niż 10 lat,
• 26 dni – dla pracowników, których staż pracy przekracza 10 lat.

Przypomnieć należy, że pracownik, który podejmuje pracę po raz pierwszy, nabywa w danym roku kalendarzowym prawo do uzyskania urlopu po przepracowaniu każdego kolejnego miesiąca. Wymiar tego urlopu wynosi 1/12 wymiaru urlopu przysługującego pracownikowi po przepracowaniu pełnego roku.

W tabeli przedstawiono co wlicza się do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu.

Rodzaj szkoły REKLAMA	Okres nauki
zasadnicza lub inna równorzędna szkoła zawodowa	Czas trwania nauki przewidziany programem nauczania, ale nie więcej niż 3 lata
Średnia szkoła zawodowa	Czas trwania nauki przewidziany programem nauczania, ale nie więcej niż 5 lat
Średnia szkoła zawodowa dla absolwentów zasadniczych (równorzędnych) szkół zawodowych	5 lat
Średnia szkoła ogólnokształcąca	4 lata
Szkoła policealna	6 lat
Szkoła wyższa	8 lat

Ile dni wcześniej trzeba zgłosić urlop wypoczynkowy

Kodeks pracy nie reguluje z jakim wyprzedzeniem należy złożyć wniosek o urlop wypoczynkowy.

Zgodnie z art. 163 § 1 Kodeksu pracy pracodawca powinien udzielić urlopu zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustalany jest zazwyczaj na początku roku kalendarzowego. Pracodawca bierze pod uwagę wnioski pracowników oraz konieczność zapewnienia ciągłości pracy.

Urlop na żądanie

Warto pamiętać, że zgodnie z art. 167² Kodeksu pracy pracownik może skorzystać z 4 dni urlopu na żądanie. Należy jednak pamiętać, że o chęci skorzystania z takiego urlopu należy poinformować pracodawcę najpóźniej przed rozpoczęciem pracy. Pracodawca w wyjątkowych sytuacjach może odmówić udzielenia urlopu na żądanie. Powodem odmowy może być złożenie wniosku w czasie, kiedy powinniśmy już pracować.

Kiedy pracodawca może odmówić urlopu wypoczynkowego

Kodeks pracy nie wskazuje konkretnych sytuacji, w których pracodawca może odmówić udzielenia urlopu wypoczynkowego. Jeżeli pracodawca ma bardzo ważne przesłanki może pracownikowi urlop skrócić lub go odwołać. Pracodawca wówczas musi pokryć koszty związane z odwołaniem urlopu (art. 167 Kodeksu pracy).

W tym miejscu warto zaznaczyć, że zgodnie z art. 164 § 2 Kodeksu pracy „Przesunięcie terminu urlopu jest także dopuszczalne z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy, jeżeli nieobecność pracownika spowodowałaby poważne zakłócenia toku pracy.”

Przykład 1

Firma X nie prowadzi planów urlopowych. Pracownicy ustalają terminy na bieżąco, a następnie składają stosowne wnioski urlopowe. Pracownicy działu kadr, zajmujący się sporządzaniem list płac zaplanowali urlop w tym samym terminie. Jako, że nie ma ich kim zastąpić, co uniemożliwia ciągłość pracy, pracodawca ma prawo przesunąć urlop. Termin ten pracodawca powinien ustalić z pracownikiem.

Przykład 2

Biuro księgowe zatrudnia 3 osoby specjalizujące się w obsłudze małych firm. Aktualnie 2 z nich przebywają na urlopie wypoczynkowym. Niestety trzeci pracownik niespodziewanie zachorował i przebywa na zwolnieniu. W takiej sytuacji pracodawca może odwołać pracownika z urlopu.