Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Gdy kierownik pracuje w nadgodzinach

Maria Umińska-Żak
Mimo że czas pracy kadry kierowniczej nie jest tak chroniony jak szeregowych pracowników, to niejednokrotnie ich prawa pokrywają się z tymi gwarantowanymi przez prawo pracy. Należą do nich m.in. zakaz pracy w porze nocnej kobiety w ciąży zatrudnionej jako np. kierownik działu.

Powszechnie uważa się, że praca na stanowisku kierowniczym łączy się z wieloma przywilejami, głównie mającymi charakter finansowy. Niemniej jednak obok wielu uprawnień związanych z piastowaną funkcją, kierownikom „odmówiono” prawa do niektórych świadczeń takich jak np. rekompensata za pracę w nadgodzinach.

Należy również wskazać, że ograniczenia te zależą od tego, czy pracownik należy do grupy tzw. wyższej kadry kierowniczej czy jest tzw. niższą kadrą kierowniczą. Można stwierdzić, że z wyższym stanowiskiem związana jest mniejsza ochrona będąca odzwierciedleniem przepisów prawa pracy.

Praca w godzinach nadliczbowych

Pracownicy zarządzający w imieniu pracodawcy zakładem pracy i kierownicy wyodrębnionych komórek organizacyjnych zakładu pracy wykonują w razie konieczności pracę poza normalnymi godzinami pracy bez prawa do oddzielnego wynagrodzenia z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych (art. 1514 § 1 k.p.). Oznacza to, że członkowie kadry zarządzającej oraz kierownicy wyodrębnionych komórek organizacyjnych nie mają prawa do wynagrodzenia za pracę ponadwymiarową. Dotyczy to zarówno wynagrodzenia normalnego, jak i dodatku za pracę wykonywaną w godzinach nadliczbowych. Jedyny wyjątek od tej reguły uczyniono dla niższej kadry kierowniczej, która za pracę nadliczbową świadczoną w niedziele i święta zachowuje prawo do wynagrodzenia oraz dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych, jednak pod warunkiem że nie otrzymali oni za tę pracę rekompensaty w postaci innego dnia wolnego od pracy.

WAŻNE!
Uprawnienie do dnia wolnego albo dodatkowego wynagrodzenia nie przysługuje pracownikom zarządzającym w imieniu pracodawcy zakładem pracy, nawet jeśli praca ponadwymiarowa była wykonywana w niedzielę lub święto.

Regulamin pracy lub zakładowy układ zbiorowy pracy nie może korzystniej regulować zasad rekompensaty pracy w godzinach nadliczbowych pracownikom zatrudnionym na stanowiskach kierowniczych, np. przyznawać pracownikom zarządzającym prawo do dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych na zasadach, jakie obowiązują jedynie dla kierowników wyodrębnionych komórek organizacyjnych. Układ zakładowy i regulamin wynagradzania nie mogą określać warunków wynagradzania pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy (art. 24126 § 2 i art. 772 § 5 k.p.).

Wynagrodzenia kierowników w zależności od działu >>

Niemniej jednak przepis art. 1514 k.p. nie upoważnia pracodawców do stosowania takich rozwiązań organizacyjnych, które w założeniu powodują konieczność wykonywania pracy przez pracowników zajmujących stanowiska kierownicze stale w godzinach nadliczbowych. Praca takich pracowników w godzinach nadliczbowych dopuszczalna jest tylko wyjątkowo „w razie konieczności” (wyrok SN z 5 lutego 1976 r., I PRN 58/75). Powyższe stanowisko zostało również podkreślone w wyroku z 8 czerwca 2004 r., w którym Sąd Najwyższy stwierdził, że osoby zatrudnione na stanowiskach kierowniczych nie mogą być pozbawione prawa do dodatkowego wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych (art. 135 § 1 k.p., obecnie art. 1514), jeżeli wskutek niezależnej od nich wadliwej organizacji pracy są zmuszone do systematycznego przekraczania obowiązujących norm czasu pracy (III PK 22/04).

Z powyższego wynika, że pracodawca powinien tak ustalić zakres zadań służbowych oraz porządek pracy, aby nie było konieczności stałego wykonywania przez pracowników pracy w godzinach nadliczbowych. Jeżeli organizacja jest ewidentnie wadliwa, pracownik należący do tzw. kadry zarządzającej może żądać zrekompensowania pracy w godzinach nadliczbowych.


WAŻNE!
Przepisy dotyczące zakazu zatrudniania niektórych kategorii pracowników w godzinach nadliczbowych (takich jak np. kobiety ciężarne) stosuje się również do kadry kierowniczej.

Prawo do odpoczynku

Powszechną zasadą jest, że pracownikowi przysługuje w każdej dobie prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku (art. 132 § 1 k.p.) oraz prawo do co najmniej 35-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku, obejmującego co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego (art. 133 § 1 k.p.). Powyższe nie dotyczy pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy.

WAŻNE!
Niższa kadra kierownicza korzysta z prawa do odpoczynku na tych samych zasadach co szeregowy pracownik.

Kadrze zarządzającej w przypadku krótszego odpoczynku przysługuje równoważny okres odpoczynku do końca danego okresu rozliczeniowego (art. 132 § 3 k.p.). Udzielenie równoważnego okresu odpoczynku polega na tym, że brakujące godziny odpoczynku łączy się z odpoczynkiem w innej dobie, a nie udziela oddzielnie. Pracodawca powinien udzielić równoważnego odpoczynku, gdy odpoczynek dobowy został skrócony, a także gdy pracownik wykorzystał 11 godzin odpoczynku, ale był to odpoczynek przerwany. Ponadto istnieje możliwość skrócenia tygodniowego odpoczynku pracowników zarządzających zakładem pracy, ale maksymalnie do 24 godzin (art. 133 § 2 k.p.).

WAŻNE!
W przypadku skrócenia 35-godzinnego odpoczynku pracodawca nie ma obowiązku jego rekompensaty.

Dyżur

Możliwość ograniczenia prawa do odpoczynku oznacza również, że pracownicy zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy mogą pełnić dyżury naruszające ich prawo do odpoczynku. Ponadto za czas dyżuru nie przysługuje im czas wolny ani wynagrodzenie (art. 1515 § 4 k.p.). Powyższy wyjątek nie dotyczy pracowników niższej kadry kierowniczej.

Kadra kierownicza w orzeczeniach Sądu Najwyższego >>

Praca w nocy

Szczególne uprawnienia przysługują pracownikom pracującym w nocy, zdefiniowanym w art. 1517 § 2 i 3 k.p. Pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej przysługuje dodatek do wynagrodzenia za każdą godzinę pracy w porze nocnej w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia (art. 1518 § 1 k.p.). Jednak ww. uprawnienia nie dotyczą pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy (art. 1517 § 5 k.p.).

Niższa kadra kierownicza korzysta z tych samych uprawnień co szeregowy pracownik.

Podstawa prawna:

  • art. 772 § 5, art. 131–133, art. 135 § 1, art. 151 § 2, art. 1514 § 1, art. 1515 § 4, art. 1517 § 2, 3 i 5, art. 1518 § 1, art. 178 § 1 i 2, art. 1891, art. 203 § 1, art. 207 § 2, art. 24126 § 2 Kodeksu pracy,
  • wyroki Sądu Najwyższego z:
    – 5 lutego 1976 r. (I PRN 58/75, OSNC 1976/10/223),
    – 8 czerwca 2004 r. (III PK 22/04, OSNP 2005/5/65).
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook za 98 zł
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Święta i dni wolne od pracy w Polsce
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Dniami wolnymi od pracy zgodnie z ustawą z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy są:
    poniedziałki
    środy
    piątki
    niedziele
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Plan urlopów - czy gwarantuje dotrzymanie terminu?
    Czy zatwierdzony przez pracodawcę plan urlopów jest dla pracownika gwarancją jego otrzymania? Co z przesunięciem terminu urlopu?
    Webinarium „Nowe prawo pracy 2022 – przygotuj się do zmian”
    Zapraszamy na praktyczne webinarium „Nowe prawo pracy 2022 – przygotuj się do zmian” z gwarantowanym imiennym certyfikatem, które odbędzie się 4 lipca 2022 roku. Polecamy!
    Ponad ćwierć miliona obywateli Ukrainy zatrudnionych w ramach uproszczonej procedury
    Ponad ćwierć miliona obywateli Ukrainy zatrudniono w ramach uproszczonej procedury. Usprawniło to proces zatrudniania.
    Zasady pracy zdalnej - Sejm nad nimi debatuje
    Sejm debatuje nad zasadami pracy zdalnej. Co nowego w Kodeksie pracy?
    Więcej kobiet z wykształceniem wyższym niż mężczyzn
    Na 52 proc. kobiet z wykształceniem wyższym w wieku 25-35 lat przypada 32 proc. mężczyzn z wyższym wykształceniem - przekłada się na proces tworzenia nowych rodzin.
    Urlop ojcowski ma zostać przedłużony
    Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej pracuje nad przedłużeniem czasu trwania tzw. urlopu ojcowskiego. Na jakim etapie jest projekt ustawy?
    Jaka jest kondycja finansowa FUS?
    Wskaźniki makroekonomiczne okazały się lepsze, niż przewidywali ekonomiści. Pozytywnie wpłynęło to także na kondycję finansową Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (FUS). Poziom pokrycia bieżących wydatków wpływami ze składek pozwala na obiektywną ocenę utrzymania zdolności FUS do wypłaty świadczeń.
    Zmiany w Kodeksie pracy. Kto skorzysta?
    Jakie zmiany przewiduje nowa wersja rządowego projektu nowelizacji Kodeksu pracy?
    Niedziela handlowa – lipiec 2022
    Lipiec 2022 ma 5 niedziel. Czy 3 lipca, 10 lipca, 17 lipca, 24 lipca lub 31 lipca to niedziela handlowa? Kiedy wypada najbliższa niedziela handlowa?
    E-ZLA do kontroli
    Tylko w I kwartale 2022 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych na Dolnym Śląsku skontrolował ponad 9 tys. zwolnień lekarskich, z czego zakwestionowanych zostało prawie 600 e-ZLA na kwotę 407 tys. zł. W analogicznym czasie w całej Polsce przeprowadzonych zostało 100,4 tys. kontroli osób posiadających zaświadczenie o czasowej niezdolności do pracy.
    Polacy rzadziej na L4
    W 2021 r. chorowaliśmy znacznie rzadziej w porównaniu z dwoma wcześniejszymi latami mimo pandemii Covid-19. To dobre wieści dla pracodawców – pisze czwartkowa „Rzeczpospolita”.
    Wprowadzenie elastycznych form zatrudnienia w Kodeksie pracy
    Z badań i rozmów z młodymi ludźmi wynika, że konieczne jest wprowadzenie elastycznych form zatrudnienia – powiedziała w czwartek w TVP 1 szefowa ministerstwa rodziny i pracy Marlena Maląg, odnosząc się do procedowanego w Sejmie projektu noweli Kodeksu pracy.
    Przepisy o pracy zdalnej w Sejmie
    Na obecnym posiedzeniu Sejm zajmuje się m.in. przepisami dotyczącymi pracy zdalnej, a także obywatelskim projektem liberalizującym przepisy dotyczące aborcji. Ponadto przysięgę złożył wybrany na drugą kadencję prezes NBP Adam Glapiński.
    Lipcowe wynagrodzenia a nowelizacja Polskiego Ładu
    Zmiany w Polskim Ładzie wchodzą w życie 1 lipca 2022 roku, a wśród nich oczekiwana obniżka podatku PIT z 17% do 12%. Wielu podatników zastanawia się z tej okazji, czy w lipcowej wypłacie zostanie rozliczona nadwyżka podatku dochodowego opłaconego za okres od 1 stycznia do 30 czerwca bieżącego roku.
    Zatrudnienie osób niepełnosprawnych w Polsce na niskim poziomie - potrzebne zmiany
    Wskaźnik aktywności zawodowej osób niepełnosprawnych wynosi 32 proc. i jest to bardzo słaby wynik jak na Europę - wskazał we wtorek pełnomocnik rządu do spraw osób niepełnosprawnych Paweł Wdówik. Jak dodał, bierność osób niepełnosprawnych na rynku pracy wynika m.in. z "pułapki świadczeniowej".
    Podnoszenie kompetencji i kwalifikacji wśród młodych ludzi, to wyzwania rynku pracy
    Wiceminister rodziny i polityki społecznej Stanisław Szwed na Forum Wizja Rozwoju w Gdyni wskazywał, że największe wyzwania na rynku pracy, to podnoszenie kompetencji i kwalifikacji w przygotowaniu młodych ludzi do pracy. Dodatkowym wyzwaniem jest też brak rąk do pracy w branżach, w których zatrudniano pracowników z Ukrainy.
    Zarobki IT w polskich startupach
    Na co powinien zwrócić uwagę rekruter szukający programistów dla polskich startupów? Jacy specjaliści są poszukiwani w tego rodzaju firmach? Jakie stawki oferować? Odpowiedzi na te pytania znajdziemy w raporcie przygotowany przez fundusz bValue venture capital we współpracy z portalem publikującym oferty pracy dla programistów Just Join IT.
    Jakie dokumenty potwierdzają ważność badania lekarskiego przeprowadzonego u poprzedniego pracodawcy
    Pracownik jest zatrudniany do pracy do nowego pracodawcy i ma ważne aktualne badania okresowe wykonane np. w 2021 roku i czynniki szkodliwe występujące na obecnym jak i przyszłym stanowisku pracy są identyczne (stanowisko jest analogiczne). Natomiast pracownik nie dysponuje oryginałami (bo np. je zagubił) skierowania na badania oraz orzeczenia lekarskiego, a do nowego pracodawcy przedstawia kopie tych dokumentów, kopie te pozyskał od aktualnego pracodawcy. Czy nowy pracodawca może uznać ważność tych badań i nie kierować nowozatrudnianego pracownika na badania wstępne, bazując na otrzymanych od pracownika kopiach w/w dokumentów.? Czy zatem aby uznać ważność badań od poprzedniego pracodawcy, nowy pracodawca musi wymagać oryginałów dokumentów (skierowania oraz orzeczenia lekarskiego), a jeśli takowych pracownik nie posiada to nowy pracodawca powinien go raz jeszcze skierować na badania lekarskie, mimo iż u poprzedniego pracodawcy badania są jeszcze ważne?
    Pracodawcom udaje się zaangażować w pracę tylko połowę Zetek
    Jak wynika z badań Kincentric Polska, tylko 50% pracowników przed 25 rokiem życia czuje się angażowanych przez swojego pracodawcę mimo, że to właśnie Zetki najlepiej poradziły sobie ze zmianami, jakie przyniosła pandemia i praca zdalna. Młodzi przede wszystkim nie czują wpływu na to, co dzieje się w firmie. Od pracodawcy oczekują większego przyzwolenia na eksperymentowanie i uczenie się na błędach oraz swobody w sposobie wykonywania pracy. Bardzo ważna jest dla nich również odpowiedzialność firmy za wpływ na klimat i lokalne społeczności.
    Do 30 czerwca 2022 r. można składać wnioski o zgodę na opłacenie składek na dobrowolne ubezpieczenia po terminie
    Ważna zmiana dla przedsiębiorców i innych płatników składek, którzy korzystają z dobrowolnych ubezpieczeń (chorobowego, emerytalnego i rentowych) i opłacili składki po terminie za listopad 2021 r. Jeżeli chcą zachować ciągłość ubezpieczeń, powinni złożyć do ZUS wniosek o zgodę na opłacenie składek po terminie. Wniosek można złożyć na formularzu US-9 tylko do 30 czerwca 2022 r.
    100 mln elektronicznych zwolnień lekarskich
    Od 2016 roku lekarze wystawili 100 mln elektronicznych zwolnień lekarskich. Ich wdrożenie okazało się wielkim sukcesem. Niewielu krajom UE do tej pory udało się przeprowadzić tak trudną reformę. Z doświadczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych korzystają teraz inne kraje Unii.
    ZUS - rozmowy na temat podwyżek
    W najbliższych dniach pracodawca zaprosi do rozmów wszystkie zakładowe organizacje związkowe działające w ZUS w celu uzgodnienia wysokości kwot oraz zasad podziału środków na podwyżki - przekazał rzecznik Zakładu Paweł Żebrowski.
    Mniej pracowników spodziewa się podwyżki
    W kwietniu 41 proc. pracowników spodziewało się podwyżki wynagrodzenia; to nadal dużo, choć w porównaniu ze styczniem widać wyraźny spadek - wynika z badania na zlecenie Gi Group. W dalszym ciągu wyższe zarobki są najczęstszym powodem poszukiwania nowej pracy.
    Kucharze, pomoce kuchenne i pracownicy hotelowi pilnie poszukiwani
    Restauracje, hotele i obiekty handlowe nadal gorączkowo rekrutują pracowników do pracy sezonowej. Ofert jest mnóstwo, a stawki wydają się być atrakcyjne. Eksperci przyznają jednak, że widoczne jest ustabilizowanie propozycji finansowych wobec kandydatów.
    Money, money, money. Wyższe wynagrodzenia i pragnienie samorealizacji głównymi powodami chęci zmiany pracy
    Choć niepewna sytuacja związana z wojną w Ukrainie wpłynęła na zmniejszenie oczekiwań pracowników, w kwietniu br. podwyższenia wynagrodzenia spodziewało się 41 proc. badanych. Wyższe zarobki to nadal najważniejszy powód chęci zmiany miejsca zatrudnienia, coraz istotniejsza jest jednak potrzeba samorealizacji, wynika z XVI Barometru Rynku Pracy zrealizowanego na zlecenie Gi Group. Jak zatrzymać dotychczasową kadrę i przyciągnąć nowych pracowników?