REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Odpowiedzialność za wykroczenia

Anna Stykowska-Sikora

REKLAMA

Do najczęstszych wykroczeń przeciwko prawom pracownika należy zawieranie umów cywilnoprawnych w warunkach, w których powinna być zawarta umowa o pracę. Grzywna za wykroczenia przeciwko prawom pracownika wynosi od 1000 do 30 000 zł.

Wykroczeniem jest zawinione popełnienie czynu społecznie szkodliwego zabronionego przez ustawę pod groźbą kary. Należy podkreślić, że wykroczeniem jest tylko ten czyn, co do którego uznano, że jest społecznie szkodliwy. W postanowieniu z 10 czerwca 2003 r. Sąd Najwyższy podkreślił, że czyn wyczerpujący znamiona wykroczenia o subminimalnym stopniu społecznej szkodliwości nie traci cech wykroczenia. Ustalenie, że stopień społecznej szkodliwości wykroczenia jest znikomy, rzutuje co najwyżej na rodzaj i rozmiar reakcji organu orzekającego w stosunku do obwinionego (II KK 87/03).

REKLAMA

Autopromocja

Wykroczenie można popełnić zarówno umyślnie (gdy sprawca ma zamiar popełnienia czynu zabronionego), jak i nieumyślnie (gdy sprawca nie ma zamiaru popełnienia wykroczenia, ale popełnia je bezpodstawnie, przypuszczając, że tego uniknie, oraz wówczas gdy sprawca możliwości popełnienia czynu zabronionego nie przewiduje, choć powinien i może ją przewidzieć), chyba że ustawa przewiduje odpowiedzialność tylko za wykroczenie umyślne.

Regulacje zawarte w części ogólnej Kodeksu wykroczeń stosuje się do wykroczeń przewidzianych w innych ustawach, jeżeli ustawy te nie zawierają przepisów odmiennych.

Do ustaw, które wskazują katalog wykroczeń przeciwko prawom pracownika, zalicza się m.in.:

  • Kodeks pracy - (dział trzynasty - odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika),
  • ustawę z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (art. 12a DzU z 1996 r. nr 70, poz. 335 ze zm.,
  • ustawę z 24 czerwca 1983 r. o społecznej inspekcji pracy (art. 22 - DzU nr 35, poz. 163),
  • ustawę z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (art. 119-124 - DzU z 2008 r. nr 69, poz. 415 ze zm.),
  • ustawę z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 98 - DzU z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.).

Postępowanie

W sprawach o wykroczenia orzekają sądy, które rozpatrują te sprawy w dwóch instancjach. W pierwszej instancji właściwy jest sąd rejonowy, w drugiej zaś - sąd okręgowy, na podstawie odpowiednio art. 9 i 14 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (dalej powołany jako k.p.w.). Środkami odwoławczymi są apelacja i zażalenie. Kasację do Sądu Najwyższego może wnieść wyłącznie Minister Sprawiedliwości, Prokurator Generalny lub Rzecznik Praw Obywatelskich.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Podkreślenia wymaga fakt, że w sprawach o wykroczenia przeciwko prawom pracownika sąd orzeka na podstawie wniosku złożonego przez inspektora pracy, który działa w takim postępowaniu jako oskarżyciel publiczny (w momencie wstąpienia do postępowania wszczętego przez inspektora pracy prokuratora udział inspektora jest wyłączony).

Stąd też inspektor pracy został wyposażony w wiele uprawnień, do których należy m.in.:

  • prawo przesłuchiwania świadków,
  • prawo przesłuchania osoby, co do której istnieje uzasadniona podstawa do sporządzenia przeciwko niej wniosku o ukaranie,
  • dokonywanie oględzin i przeszukania,
  • dokonywanie okazania osoby w celu rozpoznania,
  • wzywanie do wydania lub okazania dokumentu lub przedmiotu mającego znaczenie dowodowe dla sprawy,
  • powoływanie i przesłuchiwanie biegłych.

WAŻNE!

Inspektor pracy może również sam nałożyć grzywnę w drodze mandatu karnego, jeżeli uważa, że kara ta będzie wystarczająca.

Kary finansowe

Kodeks wykroczeń przewiduje za wykroczenia karę grzywny w wysokości od 20 zł do 5000 zł, chyba że ustawa szczególna stanowi inaczej.

Ustawa z 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy, która weszła w życie 1 stycznia 2007 r., wprowadza wyższe granice grzywny za wykroczenia z art. 281-283 k.p., określając ją w przedziale od 1000 zł do 30 000 zł.

W postępowaniu mandatowym w sprawach, w których oskarżycielem publicznym jest właściwy organ Państwowej Inspekcji Pracy, można nałożyć grzywnę w wysokości do 2000 zł.

Jeżeli ukarany co najmniej dwukrotnie za wykroczenie przeciwko prawom pracownika określone w Kodeksie pracy popełnia w ciągu 2 lat od dnia ostatniego ukarania takie wykroczenie, właściwy organ Państwowej Inspekcji Pracy może w postępowaniu mandatowym nałożyć grzywnę w wysokości do 5000 zł.


Wykroczenia przeciwko prawom pracownika

Do podstawowych wykroczeń przeciwko prawom pracownika należy:

  • zawieranie umów cywilnoprawnych w warunkach, w których zgodnie z art. 22 § 1 k.p. powinna być zawarta umowa o pracę,
  • niepotwierdzanie na piśmie zawartej z pracownikiem umowy o pracę,
  • wypowiadanie lub rozwiązywanie z pracownikiem stosunku pracy bez wypowiedzenia, naruszające w sposób rażący przepisy prawa pracy,
  • stosowanie wobec pracowników innych kar niż przewidziane w przepisach prawa pracy o odpowiedzialności porządkowej pracowników,
  • naruszanie przepisów o czasie pracy lub przepisów o uprawnieniach pracowników związanych z rodzicielstwem i zatrudnianiu młodocianych,
  • nieprowadzenie dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych pracowników,
  • pozostawianie dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych pracowników w warunkach grożących uszkodzeniem lub zniszczeniem,
  • niewypłacanie w ustalonym terminie wynagrodzenia za pracę lub innego świadczenia przysługującego pracownikowi albo uprawnionemu do tego świadczenia członkowi rodziny pracownika,
  • bezpodstawne obniżanie wysokości wynagrodzenia lub świadczenia albo dokonywanie bezpodstawnych potrąceń,
  • nieudzielanie przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego lub bezpodstawnie obniżanie wymiaru tego urlopu,
  • niewydawanie pracownikowi świadectwa pracy,
  • niewykonywanie podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu pracy lub ugody zawartej przed komisją pojednawczą lub sądem pracy,
  • nieprzestrzeganie przepisów lub zasad bezpieczeństwa i higieny pracy,
  • wyposażenie stanowiska pracy w maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie spełniają wymagań dotyczących oceny zgodności,
  • • dostarczanie pracownikowi środków ochrony indywidualnej, które nie spełniają wymagań dotyczących oceny zgodności,
  • niewykonanie w wyznaczonym terminie podlegającego wykonaniu nakazu organu Państwowej Inspekcji Pracy,
  • utrudnianie działalności organu Państwowej Inspekcji Pracy, w szczególności uniemożliwianie prowadzenia wizytacji zakładu pracy lub nieudzielanie informacji niezbędnych do wykonywania jej zadań,
  • dopuszczanie do wykonywania pracy lub innych zajęć zarobkowych przez dziecko, które nie ukończyło 16. roku życia, bez zezwolenia właściwego inspektora pracy.

Podstawa prawna:

  • art. 281, 282, 283 Kodeksu pracy,
  • art. 9 i 14 ustawy z 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (DzU nr 133, poz. 848 ze zm.),
  • ustawa z 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (DzU nr 89, poz. 589 ze zm.),
  • wyrok SN z 10 czerwca 2003 r. (II KK 87/03, niepubl.).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Wpłaty do PPK pracodawcy są jego kosztami uzyskania przychodów

Jeżeli wpłaty do PPK, finansowane przez pracodawcę, zostały dokonane w terminie, są dla niego kosztami uzyskania przychodów w miesiącu, za który należne jest wynagrodzenie, od którego zostały naliczone. Wpłaty do PPK przekazane do instytucji finansowej po terminie są kosztami uzyskania przychodów w miesiącu, w którym zostały dokonane.

ZNP i min. edukacji Barbara Nowacka: 15% podwyżki, 500 zł dodatek, wycieczki, 300% nagroda jubileuszowa

Trwają rozmowy min. edukacji Barbary Nowackiej i kierownictwa ZNP o szeregu zmian w prawie polepszających sytuację bytową i zawodową nauczycieli. Nauczyciele postulują: 15% podwyżki w 2025 r., 500 zł dodatek za wychowawstwo, wynagrodzenia za wycieczki, nagroda jubileuszowa 45 lat.

Rynek pracodawcy [WYWIAD]

Czy niskie bezrobocie w 2024 roku wystarczy, abyśmy mieli w Polsce rynek pracownika? Czy rzeczywiście nigdy nie będzie rynku pracodawcy? A może już jest? To, jak rozkładają się siły na rynku pracy, zależy od branży czy specjalizacji.

Zwolnienie podczas urlopu. Kiedy pracodawca nie może wręczyć wypowiedzenia?

Zwolnienie podczas urlopu. Sprawdź, kiedy jesteś chroniony przez Kodeks Pracy i pracodawca nie może wręczyć Ci wypowiedzenia. Podpowiada ekspertka HR z Forvis Mazars w Polsce Katarzyna Mikołajewska.

REKLAMA

21 dni darmowej rehabilitacji [dla kogo, kiedy, jaki wniosek]

Głównym celem prowadzonej rehabilitacji jest zapobieganie inwalidztwu lub ograniczenie go do poziomu umożliwiającego ubezpieczonemu dalsze wykonywanie pracy, a w przypadku osób, które zdolność do pracy utraciły jej przywrócenie, o ile jest to możliwe w wyniku leczenia i rehabilitacji.

Nowa wysokość składek ubezpieczeniowych

Nowa wysokość składek ubezpieczeniowych - zbliża się ważny termin 31 lipca 2024 r. do tego czasu pewna grupa ubezpieczonych musi opłacić składki macierzyńskie, wypadkowe i chorobowe. Nie można tego przegapić, szczególnie teraz kiedy zbliża się sezon żniw.

Jakie prawa ma tata w pracy?

Ważne jest wczesne tworzenie więzi między ojcem a dzieckiem, dlatego  warto korzystać z prawa do urlopu ojcowskiego. Taki urlop ojcowski powinien być wykorzystywany w okresie narodzin dziecka i wyraźnie wiązać się z tym wydarzeniem, a jego celem powinno być sprawowanie opieki. Oczywiście w późniejszym okresie więź między ojcem a dzieckiem też jest niezwykle ważne, ale ma ona później inny wymiar.

Świadczenie urlopowe 2024 i 2025 r.

Świadczenie urlopowe ustalane jest w wysokości, która nie może być wyższa od odpisu podstawowego na zfśs. W 2024 r. wysokość tego świadczenia dla pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy w normalnych warunkach pracy wynosi 2417,14 zł. Czy już wiadomo, ile wyniesie w 2025 r.?

REKLAMA

Zmiana minimalnej stawki godzinowej. Jak obliczać wynagrodzenie za umowę zlecenia na przełomie czerwca i lipca 2024 r.

1 lipca 2024 r. zmieni się minimalna stawka godzinowa należna za każdą godzinę wykonywania zlecenia. Ustalając wynagrodzenie za zlecenie wyrażone w stawce godzinowej należy pamiętać, aby nie było niższe od stawki minimalnej.

PIP: Kontrola pracodawcy o każdej porze dnia i nocy, bez uprzedzenia i bez upoważnienia

Państwowa Inspekcja Pracy może kontrolować pracodawców o każdej porze dnia i nocy. Jednak do przeprowadzenia kontroli konieczna jest legitymacja służbowa i specjalne upoważnienie. Wkrótce to się może zmienić.

REKLAMA