Uwaga na limity dorabiania – ZUS może zażądać zwrotu trzynastej emerytury

• Komu przysługuje trzynasta emerytura?
• ZUS najpierw wypłaca trzynastkę, a dopiero potem sprawdza i rozlicza
• Grupa ryzyka – kogo ZUS wezwie do zwrotu trzynastki

Komu przysługuje trzynasta emerytura?

W bieżącym roku ZUS zakończył już wypłaty dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego, czyli popularnie trzynastej emerytury. W 2026 r. wysokość świadczenia wyniosła 1978,49 zł brutto. Kwota wypłacana seniorom "na rękę" jest jednak niższa ze względu na potrącane składki zdrowotne oraz zaliczkę na podatek dochodowy.

Dodatkowe roczne świadczenie pieniężne przysługuje osobom, które 31 marca mają prawo do:

• emerytury (w tym emerytury pomostowej, okresowej emerytury kapitałowej i emerytury częściowej),
• renty z tytułu niezdolności do pracy (w tym renty dla inwalidów wojennych i wojskowych) oraz rent wypadkowych, renty szkoleniowej, renty socjalnej, renty rodzinnej (w tym renty rodzinnej po inwalidzie wojennym lub wojskowym oraz rent rodzinnych wypadkowych),
• rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego,
• świadczenia pieniężnego przysługującego cywilnym niewidomym ofiarom działań wojennych,
• nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego,
• świadczenia i zasiłku przedemerytalnego.

Czytaj także:

Wczasy pod gruszą. Kiedy i komu przysługuje dofinansowanie?

ZUS najpierw wypłaca trzynastkę, a dopiero potem sprawdza i rozlicza

Bardzo ciekawy jest fakt, że ZUS wypłaca trzynastą emeryturę automatycznie, a dopiero później weryfikuje, czy były do niej podstawy. Istotną tutaj datą jest 31 marca 2026 r., bowiem jeśli na ten dzień prawo do świadczenia nie istniało albo nie przysługiwało, bądź istniały przesłanki do jego wstrzymania, wówczas trzynastka uznawana jest za nienależnie pobraną i trzeba będzie ją zwrócić. Najczęściej konieczność zwrotu dotyczy osób, które pobierają wcześniejsze emerytury i jednocześnie osiągają dodatkowe dochody z pracy.

Od 1 marca 2026 r. obowiązują nowe limity dorabiania:

• po przekroczeniu miesięcznego przychodu w wysokości 6438,50 zł brutto (70 proc. przeciętnego wynagrodzenia) świadczenie może zostać zmniejszone,
• przekroczenie 11957,20 zł brutto (130 proc. przeciętnego wynagrodzenia) skutkuje zawieszeniem wypłaty emerytury.

Jeżeli okaże się, że emeryt przekroczył próg 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia, oznacza to zawieszenie świadczenia, a w konsekwencji utratę prawa do trzynastej emerytury. W takiej sytuacji ZUS ma prawo zażądać zwrotu wypłaconych pieniędzy.

Grupa ryzyka – kogo ZUS wezwie do zwrotu trzynastki

Kto może spodziewać się wezwania z ZUS do zwrotu trzynastej emerytury? W grupie ryzyka mogą znaleźć się osoby, które:

• dorabiają do emerytury lub renty,
• nie mają jeszcze pełnego wieku emerytalnego,
• mogły zarobić ponad 11957,20 zł brutto,
• nie zgłaszały dochodów do ZUS na bieżąco.

Weryfikacja przez ZUS zajmuje sporo czasu i z tego powodu wezwanie do zwrotu wypłaconych pieniędzy może przyjść po kilku miesiącach, a nawet po roku. Z pewnością nie należy ignorować takiego pisma z ZUS. Zamiast tego trzeba sprawdzić decyzję i porównać swoje dochody z limitami. W razie wątpliwości można złożyć odwołanie, a w ostateczności wniosek o raty lub umorzenie.