REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Odprawa czy odszkodowanie? Świadczenia dla pracownika w razie rozwiązania umowy o pracę

wypowiedzenie umowy o pracę dyscyplinarne zwolnienie dyscyplinarka dokument pracownik szef boss pracodawca strach rozpacz stres stress trauma tragedia dramat
Odprawa czy odszkodowanie? Świadczenia dla pracownika w razie rozwiązania umowy o pracę
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Pracownik ma prawo do odprawy pieniężnej w razie rozwiązania umowy o pracę w ramach zwolnienia grupowego i zwolnienia indywidualnego. Natomiast w razie skrócenia okresu wypowiedzenia przysługuje mu odszkodowanie.
rozwiń >

Pracodawcy zobowiązani do wypłaty odprawy pieniężnej

W razie rozwiązania umowy o pracę z tytułu:

REKLAMA

Autopromocja
  • zwolnienia grupowego,
  • zwolnienia indywidualnego 

pracownikom przysługuje odprawa pieniężna. Stanowi o tym ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (dalej zwana ustawą o zwolnieniach grupowych).

Odprawy wypłacają pracodawcy zatrudniający co najmniej 20 pracowników. Zwolnieni z tego obowiązku są tylko pracodawcy zatrudniający do 19 pracowników.

Kiedy zachodzi grupowe zwolnienie

Pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna z tytułu zwolnienia grupowego, jeżeli rozwiązanie umowy o pracę następuje z przyczyn niedotyczących pracownika w trybie wypowiedzenia umowy przez pracodawcę lub za porozumieniem stron. 

Jeżeli w okresie nieprzekraczającym 30 dni zwolnienie grupowe obejmuje co najmniej:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • 10 pracowników, gdy pracodawca zatrudnia mniej niż 100 pracowników,
  • 10% pracowników, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 100, jednakże mniej niż 300 pracowników,
  • 30 pracowników, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 300 lub więcej pracowników

pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna.

Powyższe liczby obejmują także pracowników, z którymi w ramach grupowego zwolnienia następuje rozwiązanie stosunków pracy z inicjatywy pracodawcy na mocy porozumienia stron, jeżeli dotyczy to co najmniej 5 pracowników.

Zwolnienie indywidualne z przyczyn niedotyczących pracownika

Odprawę pieniężną otrzyma także pracownik, którego stosunek pracy został rozwiązany w ramach zwolnienia indywidualnego. Odprawa będzie przysługiwać pracownikowi, jeżeli na podstawie ustawy o zwolnieniach grupowych pracodawca zatrudniający co najmniej 20 pracowników rozwiąże z nim umowę o pracę za wypowiedzeniem lub na mocy porozumienia stron. 

Należy pamiętać, że warunkiem uzyskania odprawy jest powód rozwiązania umowy o pracę wyłącznie z przyczyn niedotyczących pracownika (np. niekorzystna sytuacja finansowa pracodawcy lub ogłoszenie upadłości). Prawa do odprawy nie uzyska zatem pracownik, po którego stronie stoi przyczyna rozwiązania umowy o pracę (np. utrata zaufania do pracownika lub nieefektywność w pracy).

Wysokość odprawy pieniężnej w zależności od zakładowego stażu pracy

Wysokość należnej pracownikowi odprawy pieniężnej w przypadku rozwiązania umowy o pracę w ramach zwolnienia grupowego lub zwolnienia indywidualnego jest uzależniona od jego stażu pracy u danego pracodawcy. Do okresu zatrudnienia u danego pracodawcy należy wliczyć wszystkie okresy jego pracy, nawet jeśli wystąpiły między nimi przerwy. Do stażu pracy wlicza się także okres zatrudnienia w zakładzie pracy, który został przejęty przez obecnego pracodawcę na podstawie art. 23¹ Kodeksu pracy.

Zależność wysokości odprawy pieniężnej od zakładowego stażu pracy przedstawia tabela.

Wysokość odprawy pieniężnej

Wysokość 

odprawy 

pieniężnej

Zakładowy 

staż 

pracy

1-miesięczne 

wynagrodzenie

krótszy niż

2 lata

2-miesięczne 

wynagrodzenie

od 2 lat 

do 8 lat

3-miesięczne 

wynagrodzenie

Ponad 

8 lat

Przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych określają maksymalną wysokość odprawy pieniężnej. Jest ona ograniczona do kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy. Od 1 lipca 2024 r. obowiązuje minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 4300 zł. Oznacza to, że pracownik, którego umowa o pracę rozwiąże się w okresie lipiec – grudzień 2024 r. otrzyma odprawę w maksymalnej wysokości wynoszącej 64500 zł.

Ważne

Maksymalna wysokość odprawy pieniężnej od lipca do grudnia 2024 r. wynosi 64500 zł.

Odszkodowanie z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę

REKLAMA

Kodeks pracy przyznaje pracownikowi prawo do odszkodowania, jeżeli pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę zawartą na czas nieokreślony lub na czas określony z powodu ogłoszenia upadłości, likwidacji lub z innych przyczyn niedotyczących pracowników. Jest to możliwe, gdy pracodawca w celu wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę skróci okres 3-miesięcznego wypowiedzenia, najwyżej jednak do 1 miesiąca. 

W powyższej sytuacji pracownikowi przysługuje odszkodowaniew wysokości wynagrodzenia za pozostałą część okresu wypowiedzenia. Odszkodowanie należy wypłacić najpóźniej ostatniego dnia pracy.

Odszkodowanie za skrócenie okresu wypowiedzenia wylicza się na zasadach obowiązujących przy obliczaniu pieniężnego ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Oznacza to, że w odszkodowaniu należy uwzględnić:

  • stałe miesięczne składniki wynagrodzenia - w wysokości należnej w miesiącu nabycia prawa do odszkodowania,
  • składniki zmienne za okresy nie dłuższe niż 1 miesiąc – w przeciętnej wysokości wypłaconej pracownikowi w okresie 3 miesięcy poprzedzających miesiąc nabycia prawa do odszkodowania (bez względu na okres, za jaki składniki te przysługują),
  • składniki wynagrodzenia za okresy dłuższe niż 1 miesiąc - w przeciętnej wysokości wypłaconej w okresie 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających miesiąc nabycia prawa do odszkodowania (bez względu na okres, za jaki składniki te przysługują).

Pracodawca może ustalić w regulacjach zakładowych rozwiązania korzystniejsze dla pracowników niż przewidują to postanowienia Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wykonawczych. Z tego względu dopuszczalne jest przyznawanie wyższego odszkodowania za skrócenie okresu wypowiedzenia niż nakazują to powszechnie obowiązujące przepisy prawa pracy.

Procedura związana ze skróceniem okresu wypowiedzenia

Pracodawca składa oświadczenie o skróceniu okresu wypowiedzenia wraz z wypowiedzeniem umowy o pracę. Oświadczenie to nie może zostać przekazane pracownikowi w późniejszym terminie.

Okres, za który przysługuje odszkodowanie, wlicza się pracownikowi pozostającemu w tym okresie bez pracy do okresu zatrudnienia.

Informację o skróceniu okresu wypowiedzenia pracodawca zamieszcza w świadectwie pracy. 

Podstawa prawna:

  • art. 1, art. 8, art. 10 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (j.t. Dz.U. z 2024 r., poz. 61)
  • art. 361 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 1465 ze zm.)
  • § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 927)
  • § 14–17 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. Nr 2, poz. 14 ze zm.)
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dostosowanie stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe - sprawdź, czy Twoje jest odpowiednie

Przepisy bhp wymagają odpowiednio przygotowanych i dostosowanych stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe. Sprawdź, czy Twoje stanowisko pracy jest zgodne z przepisami!

Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. W 2025 r. emerytury i renty wzrosną o 6,78 proc.

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

Czy 21 lipca to niedziela handlowa?

Czy przedostatnia niedziele lipca to niedziela handlowa? Czy sklepy będą otwarte? 

REKLAMA

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

REKLAMA

4 dni albo 35 godzin tygodnia pracy w Polsce do 2027 roku? Za granicą już testowali a efekty są pozytywne

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać?

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać na urlop? Jakie wskazania może zawierać L4? Czy wyjazd na wakacje do rodziny do innego miasta lub wyjazd za granicę jest dopuszczalny w czasie zwolnienia lekarskiego?

REKLAMA