REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czas pracy personelu medycznego - lekarz pracował 73 godziny!

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
Czas pracy personelu medycznego - lekarz pracował 73 godziny!
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Czas pracy personelu medycznego – to bardzo ważny temat. W Sejmie RP trwają obrady nad sytuacją polskiej służby zdrowia, uprawnień i obowiązków lekarzy jak i kobiet ciężarnych. Ma to szczególnie związek z ostatnią sprawą śmierci kobiety w szpitalu w Nowym Targu. W tym szczególnym czasie warto przeanalizować raport Najwyższej Izby Kontroli, która przeprowadziła kontrolę w sprawie czasu pracy lekarzy jak i stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich skierowane do Ministra Zdrowia. Okazało się, że w kilku szpitalach powiatowych zdarzały się przypadki, w których lekarze pracowali ponad dwie doby bez przerw na odpoczynek.
rozwiń >

Umowa cywilnoprawna a czas pracy lekarzy

Praca personelu medycznego na tzw. etacie wiąże się z pewnymi przywilejami ale i ograniczeniami. Jednymi z nich są czas pracy, godziny nadliczbowe, dobowy odpoczynek, wypłata pieniężna za dodatkowy czas pracy. Niemniej jednak, jeżeli np. lekarz ma zawartą umowę cywilnoprawną i pracuje na tzw. kontrakcie, bo prowadzi własną działalność gospodarczą - zasady są dużo mniej sformalizowane. Często powadzi to do przepracowania, podejmowania złych decyzji i błędów medycznych.

REKLAMA

Autopromocja

Z ustaleń Najwyższej Izby Kontroli w zakresie kontroli: „Funkcjonowanie szpitali powiatowych" wynika, że w niektórych szpitalach w Polsce lekarze zatrudnieni w szpitalach na umowach cywilnoprawnych pracowali ponad dwie doby bez przerw na odpoczynek! 

Okres odpoczynku i maksymalny czas dyżuru - tylko dla etatowców 

Prawny problem polega na tym, że przepisy związane z zatrudnieniem personelu medycznego w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 991, dalej: ustawa) odnoszą się do wymaganych okresów odpoczynku oraz zasad pełnienia dyżurów jedynie w zakresie osób będących pracownikami.

Zgodnie z art. 2 Kodeksu Pracy, pracownikiem jest osoba: zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę.

Zarówno Rzecznik Praw Obywatelskich jak i Najwyższa Izba Kontroli uważają, że normy czasu pracy pracowników podmiotów leczniczych - powinny być zmienione. De lege ferenda, konieczne jest uregulowanie w ustawie maksymalnego dopuszczalnego czasu pracy całego personelu medycznego.

Jaki jest czas pracy pracowników zatrudnionych w podmiocie leczniczym?

Co do zasady,  czas pracy pracowników zatrudnionych w podmiocie leczniczym nie może przekraczać 7 godzin 35 minut na dobę i przeciętnie 37 godzin 55 minut na tydzień w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym.

Oczywiście czas ten, może i często jest wydłużany ze względu na szczególne okoliczności, organizację i charakter pracy, m.in. lekarzy, pielęgniarek i położnych. W takich sytuacjach, w zależności od charakteru pracy, dopuszczalne jest przedłużenie wymiaru czasu pracy do 12 godzin na dobę.

Inaczej wygląda czas pracy pracowników technicznych, obsługi i gospodarczych. Jest on standardowy, tak jak w Kodeksie Pracy, zatem w przyjętym okresie rozliczeniowym czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin na tydzień w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym.

Interwencja RPO do Ministra Zdrowia

Rzecznik Praw Obywatelskich mając na uwadze wyniki kontroli przeprowadzonej przez NIK zwrócił się do Ministra Zdrowia Adama Niedzielskiego.

Sprawa jest istotna, ponieważ ustalono nieprawidłowości w szpitalach powiatowych, które polegały na nadmiernie długim czasie udzielania świadczeń zdrowotnych przez lekarzy zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych. Umowy cywilnoprawne i kontrakty dają zbyt dużą swobodę co do pracy lekarzy, co daje pole do nadużyć, a tym samym staje się zagrażające dla życia i zdrowia pacjentów!

Konieczne jest podjęcie stosownych działań legislacyjnych, aby nie było "za późno" - jak to często ostatnio bywa. Trzeba przeciwdziałać i zapobiegać, ponieważ czas ma niebagatelne znaczenie przy ratowaniu życia człowieka. Lekarze powinni o tym doskonale wiedzieć, dziwi więc, że niejednokrotnie świadomie dopuszczają się do naruszeń.

Lista szpitali, w których wykryto nieprawidłowości

Jak podaje Rzecznik Praw Obywatelskich w swoim piśmie do Ministra Zdrowia, nieprawidłowości miały miejsce w:

  • Nowodworskim Centrum Medycznym w Nowym Dworze Mazowieckim;
  • Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Wieluniu;
  • Szpitalu Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Wołominie.

Aż 73 godziny pracy lekarza bez przerwy na odpoczynek!

Najwyższa Izba Kontroli wskazuje, że w szpitalach nie zapewniono właściwego bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów, jak i lekarzy, ze względu na dopuszczenie do pełnienia nieprzerwanie dyżurów lekarzy, którzy byli zatrudnieni w formach cywilnoprawnych. Chodzi w szczególności o czas pracy i obsady dyżurów przez personel lekarski.

Przykład Jak podaje RPO m. in. w szpitalach:
  1. w Wołominie - czterech lekarzy świadczyło pracę ponad dwie doby bez przerw na odpoczynek (trzech lekarzy pełniło dyżury przez 52 godziny i jeden lekarz przez 66 godzin);
  2. w Wieluniu - jeden lekarz pracował bez przerwy 73 godziny (od godz. 8:00 w 16 kwietnia 2022 r. do godz. 9:00 19 kwietnia), pełniąc obowiązki Kierownika Oddziału Noworodkowego z Pododdziałem Patologii Noworodka.

Nie ulega wątpliwości, że tak długi czas pracy może być szkodliwy dla pacjentów, ale i dla zdrowia i życia samych lekarzy, którzy są często przepracowani i przemęczeni. Chociaż ustawa nie reguluje maksymalnych norm czasu pracy jak i tygodniowego oraz dobowego odpoczynku w stosunku do lekarzy na kontraktach cywilnoprawnych - zasady współżycia społecznego, doświadczenia i logiki życiowej - powinny podpowiadać kiedy powiedzieć: STOP - CZAS NA ODPOCZYNEK. 

W ocenie NIK: "To, że lekarzy udzielających świadczeń na podstawie umów cywilnoprawnych nie dotyczą gwarantowane w Kodeksie pracy i w ustawie o działalności leczniczej minimalne normy odpoczynku nie oznacza, że ich możliwości psychofizyczne są większe niż lekarzy zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Przepisy o czasie pracy powinny mieć zastosowanie do wszystkich form zatrudnienia. Nadzorem nad ich przestrzeganiem powinni być objęci nie tylko sami pracodawcy, lecz także osoby wykonujące pracę na podstawie umów. Przekroczenie dopuszczalnego czasu pracy rodzi bowiem ryzyko dla życia i zdrowia.".

Konstytucyjne prawo do ochrony zdrowia

Rzecznik Praw Obywatelskich, który stoi na straży praw człowieka i przestrzegania Konstytucji RP uważa, że należy bezwzględnie uregulować czas pracy wszystkich lekarzy  - niezależnie od podstawy prawnej zatrudnienia. Przeciwnicy mogą podkreślać, że naruszy to jedną z podstawowych zasad prawa cywilnego - czyli swobodę umów, która to właśnie odróżnia np. umowy zlecenia czy dzieło od umowy o pracę. Niemniej jednak, należy mieć na uwadze konstytucyjne prawo obywateli do ochrony zdrowia, jak i prawo do ochrony zdrowia samych lekarzy.

Powyższe jest wskazane w konstytucyjnej zasadzie sprawowania przez państwo nadzoru nad warunkami wykonywania pracy, a ponadto z prawa każdego obywatela do ochrony zdrowia (art. 24 i 68 ust. 1 Konstytucji RP). 

Ponadto RPO podkreśla, że określenie minimalnego nieprzerwanego odpoczynku i wyjątków od tej zasady - ograniczone wyłącznie do pracowników - budzi również wątpliwości pod względem przestrzegania prawa do dni wolnych od pracy i corocznych płatnych urlopów (art. 66 ust. 2 Konstytucji RP).

Co można zrobić na chwilę obecną?

Na ten moment, można niestety nauczyć się na przykładach i nie popełniać podobnych błędów. Kierownicy, odpowiedzialni za organizację pracy w szpitalach powinni odpowiednio planować pełnienie dyżurów personelu w sposób zapewniający odpowiedni czas odpoczynku, niezależnie od formy zatrudnienia.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Co najbardziej motywuje pracowników? Czego pracownik wymaga od szefa?

Oczywiste jest, że najbardziej motywują pracowników pieniądze. Co jest drugim w kolejności najlepszym motywatorem? Wyniki różnią się w zależności od pokolenia pracowników i stanowiska. Na czym zależy młodszym, a na czym starszym pracownikom? Czego pracownik wymaga od szefa? Okazuje się, że ważne jest, aby przełożony potrafił przyznać się do błędu i by stosował wobec wszystkich równe zasady. 

Konfederacja Lewiatan: Trzeba zmienić sposób ustalania minimalnego wynagrodzenia za pracę

Konieczne jest większe powiązanie wynagrodzenia minimalnego z aktualną lub prognozowaną sytuacją gospodarczą. Mogłoby się to odbywać poprzez zmniejszenie roli rządu w tym procesie.

Czterodniowy tydzień pracy: Kodeks pracy już umożliwia pracę na cały etat przez 4 dni w tygodniu

W przestrzeni medialnej trwa debata nad skróceniem tygodnia pracy do czterech dni w tygodniu. Resort rodziny analizuje możliwość skrócenia czasu pracy do 4 dni, bądź 35 godzin. Przy tej okazji warto przypomnieć, że kodeks pracy umożliwia taką pracę.

Główny Inspektor Pracy: Praca zdalna może wpływać na wydajność pracowników

Do Państwowej Inspekcji Pracy nie wpływa wiele skarg w związku z pracą zdalną. Zdaniem Głównego Inspektora Pracy, w praktyce najlepiej sprawdza się praca zdalna okazjonalna. Praca zdalna może wpływać na wzrost wydajności pracowników.

REKLAMA

ZUS: ponad 1,1 mln cudzoziemców (w tym 771 tys. obywateli Ukrainy) płaci polskie składki na ubezpieczenia społeczne

Na koniec czerwca 2024 roku do ubezpieczeń społecznych w ZUS było zgłoszonych 1 mln 160 tys. cudzoziemców. W ciągu miesiąca przybyło ich blisko 10 tys. a od 2008 roku ponad 1 mln 140 tys. Takie dane podał 24 lipca 2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Awaria uniemożliwiająca wykonywanie pracy, a wynagrodzenie pracownika

Awaria w miejscu pracy może skutecznie uniemożliwić wykonywanie obowiązków zawodowych, stając się poważnym problemem zarówno dla pracowników, jak i pracodawców. Niespodziewane problemy techniczne, takie jak przerwy w dostawie prądu, awarie sprzętu komputerowego, czy problemy z infrastrukturą, mogą prowadzić do przestojów i zakłóceń w normalnym funkcjonowaniu firmy. W artykule omówimy, jakie prawa przysługują pracownikom w przypadku wystąpienia awarii i jakie obowiązki mają pracodawcy w takich sytuacjach.

Jakie prawa ma pracownik niepełnosprawny?

Pracownikom niepełnosprawnym przysługują dodatkowe uprawnienia w miejscu pracy. Uprawnienia te przysługują od dnia złożenia pracodawcy orzeczenia o niepełnosprawności.

Jedno świadczenie w całości +15% drugiego (po zmarłym małżonku albo własnego). Rada Ministrów: wypłata renty wdowiej od 1 lipca 2025 r.

Na posiedzeniu 23 lipca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła kierunkowo stanowisko dotyczące obywatelskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw w celu wprowadzenia renty wdowiej.

REKLAMA

Ponad milion ubezpieczonych cudzoziemców w ZUS. Ich liczba stale rośnie

Rzecznik prasowy ZUS Paweł Żebrowski poinformował, że na koniec czerwca bieżącego roku, do ubezpieczeń społecznych w ZUS było zgłoszonych 1 mln 160 tys. cudzoziemców. Pierwsze miejsce zajmują cudzoziemcy pochodzący z Ukrainy. 

Komu przysługuje darmowe sanatorium 2024 i 2025 r.?

Istnieje pewna grupa osób, którym przysługuje całkowicie darmowe sanatorium w 2024 r. i w 2025 r. Co więcej, można też skorzystać z bezpłatnej rehabilitacji leczniczej w ramach ZUS. Co ważne, osoba, która przebywa na zwolnieniu lekarskim, ale w trakcie kontroli L4 orzecznik stwierdzi potrzebę rehabilitacji leczniczej, także może skorzystać z bezpłatnego wyjazdu. 

REKLAMA