Zasiłek opiekuńczy w 2018 r.

Zasiłek opiekuńczy przysługuje w sytuacjach ściśle określonych w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. O świadczenie możemy się ubiegać jeżeli konieczna jest opieka nad chorym dzieckiem, które nie ukończyło jeszcze 14 lat, a także zdrowym dzieckiem, które nie ukończyło 8 lat np. gdy nieoczekiwanie został zamknięty żłobek lub inna placówka edukacyjna czy w przypadku choroby małżonka osoby ubezpieczonej. Opieka nad dzieckiem przysługuje uprawnionemu na okres 60 dni w roku kalendarzowym. Ustawodawca dopuszcza również możliwość opieki nad chorymi starszymi dziećmi i innymi członkami rodziny odpowiednio skracając okres na 14 dni w roku kalendarzowym.

Gdy matka dziecka przed upływem 8 tygodni po porodzie przebywa w szpitalu i nie jest zdolna do sprawowania opieki na dzieckiem, porzuciła dziecko albo nie jest w stanie prowadzić samodzielnej egzystencji to zasiłek na okres tych 8 tygodni przysługuje ojcu dziecka, jeśli zobowiązuje się ten czas poświęcić na opiekę. Regulacja ta ma charakter świadczenia dodatkowego, niezależna od wymiaru podstawowego (60 i 14 dni).

Polecamy książkę: Kodeks pracy 2017 Praktyczny komentarz z przykładami

Wysokość samego świadczenia

Zasiłek opiekuńczy przysługuje w wysokości 80% podstawy wymiaru zasiłku. Podstawa ta wyliczana jest z wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za okres 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, gdy konieczne było przerwanie pracy i podjęcie się koniecznej opieki.

Podobnie jak w przypadku zasiłku chorobowego przysługuje na każdy dzień niezdolności do pracy przeznaczonej na sprawowanie opieki, nie wyłączając dni ustawowo wolnych od pracy.

Kiedy zasiłek nam nie przysługuje?

Odmowę przyznania zasiłku otrzymujemy, gdy opiekę nad dzieckiem lub chorym członkiem rodziny może sprawować inny członek rodziny zamieszkujący razem z nami we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie dotyczy to sytuacji, gdy chcemy zaopiekować się chorym dzieckiem nie mającym więcej niż 2 lata. Z podobną sytuacją mamy do czynienia w przypadku urlopu bezpłatnego i wychowawczego, a także, gdy przysługuje nam prawo do wynagrodzenia określone w przepisach szczególnych. Zasiłek nie obowiązuje również osób tymczasowo aresztowanych lub które odbywają karę pozbawienia wolności, chyba że prawo do zasiłku wynika z ubezpieczenia chorobowego osób wykonujących odpłatnie pracę na podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania. Ponadto jeżeli w okresie objętym zaświadczeniem lekarskim podejmiemy się pracy zarobkowej lub wykorzystamy zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem zwolnienia również tracimy prawo do zasiłku opiekuńczego na okres obowiązywania zwolnienia.

Zobacz: Ubezpieczenia

Jakie dokumenty są potrzebne?

Aby otrzymać zasiłek opiekuńczy należy wypełnić wniosek na określonym formularzu. Dotychczas posługiwaliśmy się formularzem Z-15. Od 5 września 2017 roku są dostępne nowe druki.
Obecnie do naszej dyspozycji są:

1. Formularz Z-15 A - gdy staramy się o świadczenie z powodu opieki nad chorym dzieckiem;
2. Formularz Z-15B – w przypadku opieki nad innym niż dziecko członkiem rodziny.

Jeżeli złożyliśmy ostatnio wniosek na dotychczasowym formularzu Z-15 nie będzie ono odrzucone. Prawo do zasiłku zostanie rozpatrzone na podstawie tego wniosku.

Obok wypełnienia wniosku konieczne jest dołączenie dokumentu potwierdzającego konieczność sprawowania opieki na chorym. Takim dokumentem jest zaświadczenie lekarskie. Zaświadczenie to do 31 grudnia 2017 roku może być wystawiane na formularzu ZUS ZLA według zasad obowiązujących przed 1 stycznia 2016 roku. Jednocześnie od 1 stycznia 2016 roku jest możliwość wydawania zaświadczenia w formie elektronicznej.

Od 1 stycznia 2018 roku zaświadczenia lekarskie będą wydawane wyłącznie w formie dokumentu elektronicznego.

Jeżeli sprawujemy opiekę nad dzieckiem do lat 8 z powodu np. porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego i przysługfuje nam zasiłek, wniosek wypełniamy na zwykłym druku. Należy pamiętać, że w przypadku gdy zasiłek wypłacany jest przez ZUS, konieczne jest dołączenie dodatkowego zaświadczenia płatnika składek na formularzach: ZUS Z-3, ZUS Z-3a, ZUS -3b.

Opracowano na podstawie:
- ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. 1999 nr 60 poz.636 z późn. zm.)
- strony internetowej ZUS