Pełny i ograniczony dostęp do polskiego rynku pracy

Dostęp do rynku pracy w Polsce dla cudzoziemca

Podstawowym warunkiem wykonywania legalnej pracy przez cudzoziemca w Polsce jest posiadanie ważnego dokumentu pobytowego. Są jednak sytuacje, w których cudzoziemiec nie musi posiadać dokumentu uprawniającego do wykonywania pracy.

Pełny dostęp do polskiego rynku pracy dotyczy sytuacji, kiedy cudzoziemiec może wykonywać pracę bez posiadania dodatkowego dokumentu uprawniającego do pracy u dowolnego pracodawcy i na dowolnych warunkach.

Ograniczony dostęp do polskiego rynku pracy jest wtedy, gdy cudzoziemiec może wykonywać pracę na podstawie dokumentu uprawniającego do pracy, w którym określony jest pracodawca, u którego cudzoziemiec będzie wykonywał pracę na określonych w tym dokumencie warunkach.

Polecamy: Dokumentacja kadrowa

Pełny dostęp do polskiego rynku pracy

Cudzoziemiec ma pełny dostęp do polskiego rynku pracy, gdy:

• posiada status uchodźcy nadany w Polsce;
• udzielono mu ochrony uzupełniającej w Polsce;
• posiada zezwolenie na pobyt stały w Polsce;
• posiada zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE w Polsce;
• posiada zgodę na pobyt ze względów humanitarnych w Polsce;
• posiada zgodę na pobyt tolerowany w Polsce;
• korzysta z ochrony czasowej w Polsce;
• posiada ważne zaświadczenie wydane przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w związku z toczącym się postępowaniem o udzielenie ochrony międzynarodowej;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, ale jedynie takie, w którym nie określono pracodawcy, stanowiska pracy, wynagrodzenia, wymiaru czasu pracy oraz rodzaju umowy;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu kształcenia na studiach stacjonarnych;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu prowadzenia badań naukowych;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w  celu mobilności długoterminowej naukowca;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy dla członka rodziny obywatela Rzeczypospolitej Polskiej;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu połączenia z rodziną;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy dla ofiary handlu ludźmi;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy dla posiadacza zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE w innym państwie członkowskim UE;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy dla członka rodziny posiadacza zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE w innym państwie członkowskim UE;
• przebywa w Polsce w związku z mobilnością krótkoterminową pracownika ICT, mobilnością krótkoterminową naukowca lub mobilnością studenta;
• posiada Kartę Polaka oraz dokument legalizujący swój pobyt w Polsce;
• jest studentem studiów stacjonarnych w Polsce oraz posiada dokument legalizujący swój pobyt w Polsce;
• jest absolwentem polskiej szkoły ponadgimnazjalnej, stacjonarnych studiów wyższych lub stacjonarnych studiów doktoranckich na polskiej uczelni oraz posiada dokument legalizujący swój pobyt w Polsce.

Ograniczony dostęp do polskiego rynku pracy

Cudzoziemiec ma ograniczony dostęp do polskiego rynku pracy, gdy:

• posiada zezwolenie na pracę i przebywa na terytorium Polski na podstawie:
  • wizy krajowej (z wyjątkiem wizy wydanej w celach turystycznych),
  • zezwolenia na pobyt czasowy (z wyjątkiem zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego ze względu na okoliczności wymagające krótkotrwałego pobytu),
  • wizy wydanej przez inne państwo obszaru Schengen,
  • dokumentu pobytowego wydanego przez inne państwo obszaru Schengen,
  • w ramach ruchu bezwizowego;
• posiada oświadczenie o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi oraz jeden z ww. dokumentów legalizujących swój pobyt w Polsce;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, w którym określono pracodawcę, stanowisko pracy, wynagrodzenie, wymiar czasu pracy oraz rodzaj umowy;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu prowadzenia działalności gospodarczej, w którym określono pracodawcę, stanowisko pracy, wynagrodzenie, wymiar czasu pracy oraz rodzaj umowy;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa;
• posiada zezwolenie na pobyt czasowy w celu mobilności długoterminowej pracownika kadry kierowniczej, specjalisty lub pracownika odbywającego staż, w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa.

Podstawa prawna:

Art. 87 ust. 1 pkt 1-12 oraz ust. 2 ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1484).

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę (tj. Dz.U. z 2018 r. poz. 2273).