Kategorie

Kto i kiedy jest uprawniony do urlopu okolicznościowego

Wojciech Brzeziński
Pracownikowi przysługuje 2-dniowy urlop m.in. w razie urodzenia się dziecka. Pracodawca nie musi go udzielać w sytuacji, gdy zdarzenie uprawniające do urlopu miało miejsce podczas innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika, np. podczas urlopu wypoczynkowego.

Pracodawca jest zobowiązany udzielić urlopu okolicznościowego w terminie zaproponowanym przez pracownika. Warunkiem wyrażenia zgody na jego wykorzystanie jest związek terminu urlopu i wydarzenia, z którego powodu jest udzielany. Ważne jest również to, że pracownik powinien złożyć wniosek o udzielenie urlopu.

Uprawnienia pracownika

Z urlopu okolicznościowego może skorzystać każdy pracownik, który spełni przesłanki określone w rozporządzeniu w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy.

Pracownikowi przysługuje urlop okolicznościowy w wymiarze:

  • 2 dni – w razie ślubu pracownika lub urodzenia się jego dziecka albo zgonu i pogrzebu małżonka pracownika lub jego dziecka, ojca, matki, ojczyma lub macochy,
  • 1 dzień – w razie ślubu dziecka pracownika albo zgonu i pogrzebu jego siostry, brata, teściowej, teścia, babki, dziadka, a także innej osoby pozostającej na utrzymaniu pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką.

Aby uzyskać urlop, pracownik musi wystąpić do pracodawcy z odpowiednim wnioskiem. W praktyce pracodawca udziela urlopu w terminie wskazanym przez pracownika. Należy pamiętać, że pracodawca nie może samodzielnie udzielić pracownikowi urlopu nawet w sytuacji, gdy powziął wiadomość o istnieniu przyczyny usprawiedliwiającej nieobecność danego pracownika w zakładzie pracy. Natomiast po złożeniu wniosku urlopowego przez pracownika pracodawca nie może odmówić udzielenia urlopu w terminie wskazanym we wniosku.

Przykład

Reklama

Pracownik nie pojawił się w pracy, nie informując wcześniej pracodawcy o przyczynach swojej nieobecności. Pracodawca dowiedział się od innego pracownika, że przyczyną nieobecności było urodzenie się dziecka pracownika. W takiej sytuacji pracodawca nie może samodzielnie udzielić pracownikowi urlopu okolicznościowego, musi poczekać na wniosek pracownika.

Z uwagi na cel zwolnienia termin wykorzystania zwolnienia powinien w zasadzie pokrywać się z datą zdarzenia, które jest jego przyczyną. Jeżeli tak nie jest, wówczas pracodawca może udzielić pracownikowi zwolnienia od pracy w dniach poprzedzających lub następujących po dniu wolnym od pracy (np. z uwagi na konieczność załatwienia formalności związanych ze ślubem). Podobnie jest w sytuacji urodzenia się dziecka pracownika. Wykorzystanie tego zwolnienia powinno więc nastąpić w dniach następujących bezpośrednio po urodzeniu się dziecka, zwłaszcza w dniu powrotu matki z dzieckiem ze szpitala i następnym. Pracodawca może również udzielić tego urlopu w terminie późniejszym. Jednak jest to dopuszczalne jedynie w sytuacji, gdy pracownik udowodni, że w tym właśnie czasie ma załatwić sprawy związane z urodzeniem dziecka (np. w urzędzie stanu cywilnego).


W przypadku gdy zdarzenie, które usprawiedliwiałoby nieobecność w pracy miało miejsce podczas innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika, dni wolne nie przysługują. Tak będzie np. wtedy, gdy pracownik bierze ślub w czasie urlopu wypoczynkowego.

Dni urlopu okolicznościowego nie wlicza się zatem do wymiaru urlopu wypoczynkowego, co oznacza, że w przypadku niewykorzystania dni wolnych pracodawca nie musi wypłacać ekwiwalentu pieniężnego z tego tytułu.

Należy jednak pamiętać, że za czas tego zwolnienia od pracy pracownikowi przysługuje wynagrodzenie.

Sposób wykorzystania

W przypadku gdy pracownikowi przysługują 2 dni zwolnienia od pracy, nie ma on obowiązku wykorzystania tych dni łącznie. Jednak warunkiem skorzystania przez pracownika z pojedynczych dni jest utrzymanie racjonalnej przerwy czasowej między jednym a drugim wolnym dniem, tak aby z punktu widzenia pracodawcy nie budziło wątpliwości, że przynależne pracownikowi zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy wykorzystywane jest przez niego rzeczywiście tylko i wyłącznie w związku z konkretnym zdarzeniem, uzasadniającym przyznanie urlopu okolicznościowego.

Przykład

Reklama

Pracownik złożył wniosek, aby udzielić mu urlopu okolicznościowego z powodu urodzenia się dziecka. We wniosku zaznaczył, że z urlopu chce skorzystać 6 lutego, gdyż wtedy odbiera żonę ze szpitala, drugi dzień chce wykorzystać 13 lutego, aby móc załatwić w urzędzie sprawy związane z urodzeniem się dziecka.

Należy pamiętać, że ustawodawca nie określił żadnych limitów w liczbie udzielanych urlopów okolicznościowych. Dlatego pracodawca musi udzielić np. kolejnych 2 dni urlopu okolicznościowego za każdym razem, gdy pracownik będzie chciał zawrzeć związek małżeński. Taka sytuacja będzie miała miejsce, np. gdy pracownik po rozwodzie lub owdowieniu zawiera kolejny związek małżeński, także późniejsze unieważnienie związku małżeńskiego nie zmienia faktu, że ślub był zawarty, a w związku z tym zwolnienie zostało udzielone pracownikowi prawidłowo.

Przepisy prawa pracy nie regulują również, który ze ślubów – cywilny czy wyznaniowy uprawnia pracownika do urlopu okolicznościowego. W związku z tym należy uznać, że chodzi o ten ślub, który wywołuje skutki prawne w zakresie stanu cywilnego. W polskim porządku prawnym wspomniane skutki wywołuje ślub cywilny, co oznacza, że późniejsze zawarcie ślubu kościelnego nie daje prawa do kolejnego urlopu okolicznościowego.

Dowody

Dowodami usprawiedliwiającymi nieobecność pracownika w pracy są wszelkie dokumenty wydane przez właściwe organy administracyjne, z których bezsprzecznie wynika, że miało miejsce zdarzenie, które upoważnia danego pracownika do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie dni wolnych. Tak też jest w przypadku urlopów okolicznościowych, a dowodem może być np. akt urodzenia dziecka, akt zgonu.

Pracodawca ma prawo zażądać, aby pracownik przedłożył właściwy dokument uzasadniający przyznanie zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy. Jednak w praktyce tego typu dokumenty są wydawane na ogół po danym wydarzeniu. A zatem pracownik, który składa wniosek o udzielenie urlopu okolicznościowego, może się zobowiązać względem pracodawcy, że wymagane zaświadczenie przedłoży w terminie późniejszym.

Podstawa prawna:

  • § 2, 15 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy (DzU nr 60, poz. 281 ze zm.).
Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 - stanowisko PIP

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 są celowe i zasadne, lecz mają charakter dobrowolny. To oficjalne stanowisko PIP na temat szczepień pracowników.

    Pracownik niepełnosprawny - zwolnienie lekarskie, czas pracy

    Pracownik niepełnosprawny - jakie ma uprawnienia? Jakie są zasady przebywania na zwolnieniu lekarskim? Jaki jest wymiar czasu pracy pracownika niepełnosprawnego? Co z urlopem wypoczynkowym?

    5 korzyści z audytu wynagrodzeń

    Audyt wynagrodzeń przynosi liczne korzyści. Poniższy artykuł omawia 5 najważniejszych z nich.

    Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych

    Badania sanitarno-epidemiologiczne to dodatkowa weryfikacja zdrowotna wymagana do pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.

    Reforma rynku pracy w Polsce

    Reforma rynku pracy w Polsce jest częścią Krajowego Planu Odbudowy. Jakie zmiany zakłada nowy model polityki zatrudnienia?

    Zakaz noszenia hidżabu w miejscu pracy - wyrok TSUE

    Hidżab w miejscu pracy - pod pewnymi warunkami można wprowadzić zakaz noszenia hidżabu w pracy. Tak zdecydował TSUE w swoim wyroku. Krytykuje go Prezydent Turcji.

    Ile osób odbiera telefony służbowe na urlopie?

    Telefon służbowy na urlopie? Ile osób odbiera je podczas urlopowego wypoczynku?

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - czerwiec i II kwartał 2021

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - ile wyniosło w czerwcu i II kwartale 2021 r.? GUS podaje kwoty.

    Niedziela handlowa - sierpień 2021

    Niedziela handlowa - sierpień 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 1 sierpnia, 8 sierpnia, 15 sierpnia, 22 sierpnia lub 29 sierpnia to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Nowy pracownik zdalny - jak mu pomóc?

    Nowy pracownik zdalny może mieć wiele trudności z wdrożeniem się do pracy w nowej firmie. Jak mu pomóc?

    Zapisanie nowego pracownika do PPK - 90 dni zatrudnienia

    Zapisanie nowego pracownika do PPK wymaga 90 dni zatrudnienia. Co wlicza się do tego okresu według ustawy o PPK?

    Praca podczas upałów – zalecenia PIP

    Praca podczas upałów - jakie są zalecenie PIP? Po pierwsze, pracodawca zapewnia zimne napoje. Po drugie, wentylację i klimatyzację w pomieszczeniach pracy. PIP zaleca także skracanie czasu pracy.

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu w gastronomii - Niemcy

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu to rozwiązanie dla sektora gastronomii w Niemczech. Czy to pomoże na niedobory kadrowe?