Kategorie

Indywidualny rozkład czasu pracy nie może naruszać doby pracowniczej

Marek Rotkiewicz
Marek Rotkiewicz
Wprowadzając indywidualny rozkład czasu pracy na podstawie Kodeksu pracy, należy pamiętać, że nie wolno tak go ustalić, aby naruszał dobę pracowniczą. Aby naruszenie doby pracowniczej było „legalne”, trzeba się posiłkować innymi przepisami szczególnymi, np. tzw. ustawami antykryzysową lub powodziową.

Na pisemny wniosek pracownika może być w stosunku do niego zastosowany indywidualny rozkład czasu pracy w ramach systemu czasu pracy, którym dana osoba jest objęta (art. 142 k.p.). Indywidualny rozkład czasu pracy może polegać np. na zmianie godzin rozpoczynania i kończenia pracy czy nawet na zmianie dni pracy. Wniosek pracownika w tym zakresie nie może jednak prowadzić do zastosowania rozkładów czasu pracy naruszających dobę pracowniczą.

WAŻNE!

Praca w indywidualnym rozkładzie czasu pracy może dotyczyć jedynie zmiany rozkładu czasu pracy, a nie innych kwestii związanych z czasem pracy (takich jak maksymalne normy czasu pracy, długość okresów wypoczynku czy maksymalna długość okresów rozliczeniowych przewidziana przez przepisy dla danego systemu czasu pracy).

Przepisy możliwe do zastosowania

Reklama

Aby uniknąć sytuacji, w której będzie łamana dobra pracownicza, rozwiązaniem może być wprowadzenie indywidualnego rozkładu czasu pracy przez pracodawcę na podstawie przepisów ustawy z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców, zwanej dalej ustawą antykryzysową. W takim przypadku indywidualny rozkład czasu pracy może naruszać dobę pracowniczą. Prawo do skorzystania z rozwiązań zawartych w ustawie antykryzysowej mają jednak tylko pracodawcy, którzy są przedsiębiorcami. Możliwość ta nie dotyczy zatem pracodawców, którzy nie są przedsiębiorcami, np. urzędów gminy czy stowarzyszeń.

Prawo do wprowadzenia indywidualnego rozkładu czasu pracy naruszającego dobę pracowniczą na podstawie ustawy antykryzysowej uzyskali również przedsiębiorcy, którzy ucierpieli w wyniku powodzi. Takie prawo przysługuje pracodawcom na podstawie art. 39 ustawy z 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r., zwanej dalej ustawą powodziową. Podobna regulacja znajduje się w art. 37 uchwalonej przez Sejm ustawy z 16 września 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi (ustawa w chwili oddawania numeru do druku czeka na podpis Prezydenta).

WAŻNE!

Indywidualny rozkład czasu pracy wprowadzony na podstawie ustawy antykryzysowej może naruszać przepisy o dobie pracowniczej.

Do celów rozliczania czasu pracy pracownika przez dobę pracowniczą należy rozumieć 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, w której pracownik rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy (art. 128 § 3 pkt 1 k.p.). Przykładowo, doba „robocza” pracownika, który zaczyna pracę o godz. 8.00, kończy się o godz. 8.00 kolejnego dnia. W tym przedziale musimy dokonać rozliczenia zarówno dobowej normy czasu pracy, jak i minimalnego wypoczynku dobowego.


Przykład

Reklama

Jestem pracodawcą, który zatrudnia kilkunastu pracowników. Chciałbym, aby jeden z pracowników wykonywał pracę w godzinach (na przemian) od 8.00 do 16.00 i od 10.00 do 18.00. Zastanawiam się, czy na wniosek pracownika dotyczący wprowadzenia indywidualnego rozkładu czasu pracy (art. 142 k.p.) mogę ustalić taki rozkład czasu pracy, aby nie powodował on naruszenia doby pracowniczej.

Wniosek pracownika dotyczący wprowadzenia indywidualnego rozkładu czasu pracy złożony na podstawie przepisów Kodeksu pracy nie może być podstawą do stosowania odstępstw od doby pracowniczej. Jeżeli jednak pracodawca jest przedsiębiorcą, który np. ucierpiał w wyniku powodzi, można w tym zakresie zastosować przepisy ustawy antykryzysowej, które pozwalają na takie odstępstwa.

Jak wprowadzić zmiany

Indywidualny rozkład czasu pracy na podstawie ustawy antykryzysowej, który przewiduje różne godziny rozpoczynania i kończenia pracy, pracodawca może wprowadzić dla każdego pracownika.

Przepisy antykryzysowe dają pracodawcy (przedsiębiorcy) możliwość narzucenia indywidualnych rozkładów czasu pracy pracownikom (przy możliwości odstępstwa od doby pracowniczej).

Rozwiązanie to wprowadza się jednak w sformalizowany sposób:

  • w układzie zbiorowym pracy lub w porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi,
  • jeżeli u danego przedsiębiorcy nie działają zakładowe organizacje związkowe, indywidualny rozkład wprowadza się w porozumieniu z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u tego przedsiębiorcy.

Inaczej wprowadza się indywidualny rozkład czasu pracy na podstawie ustawy antykryzysowej, jeżeli pracownik opiekuje się dzieckiem do ukończenia przez nie 14. roku życia lub opiekuje się członkiem rodziny wymagającym jego osobistej opieki. W takich przypadkach pracodawca ustala indywidualny rozkład czasu pracy na wniosek pracownika, który ma obowiązek uwzględnić (art. 11 ustawy antykryzysowej).

W tych dwóch przypadkach pracodawca może nie uwzględnić wniosku pracownika o ustalenie indywidualnego rozkładu czasu pracy jedynie wówczas, gdy nie jest to możliwe ze względu na organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez tę osobę. O przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku przedsiębiorca informuje pracownika na piśmie. Przy ustaleniu indywidualnego rozkładu czasu pracy na wniosek osoby, która spełnia powyższe warunki, ponowne wykonywanie pracy przez pracownika w tej samej dobie pracowniczej nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych (art. 10 ustawy antykryzysowej).

Podstawa prawna:

  • art. 128, 142 Kodeksu pracy,
  • art. 10 i 11 ustawy z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (DzU nr 125, poz. 1035 ze zm.),
  • art. 39 ustawy z 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. (DzU nr 123, poz. 835 ze zm.).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.