Kategorie

Jak przekonać pracowników do uczenia się i zdobywania nowej wiedzy

Jacek Jakubowski
PROBLEMStoję na czele zespołu trenerów wewnętrznych w dużej korporacji. Moi podwładni są wysokiej klasy specjalistami w swoich dziedzinach. Potrafią świetnie wytłumaczyć każdą trudną kwestię, ich prezentacje są bardzo dobrze przygotowane. Podstawową trudnością moich pracowników jest zakorzeniony w ludziach opór przed uczeniem się. Trudno to pojąć, bo na znaczną część szkoleń zapisują się sami, a w ankietach deklarują rozwój zawodowy. W ubiegłym roku zaplanowano mniej zajęć szkoleniowych i z tego powodu narzekaniom i ostrym słowom nie było końca. Z drugiej strony wiadomo jednak, że każde prawie szkolenie, jeżeli trenerowi naprawdę zależy na efektach, jest swego rodzaju drogą przez mękę. Jak zmienić tę idiotyczną grę między trenerami a uczestnikami szkoleń?

ODPOWIEDŹ EKSPERTA

Właściwą reakcją na ogarniającą nas zmianę jest uczenie się. Ludzie to czują i wybierają różne formy edukacji.

Jest jednak pewna pułapka, która utrudnia nam życie w nowej rzeczywistości. Można zaryzykować tezę, że nasze mózgi, głównie z uwagi na tkwiące w nich nawyki, są nieprzygotowane do procesu ciągłego uczenia się. Przez całą historię ludzkości polegało ono na powolnym, skutecznym nasiąkaniu naszej świadomości wzorami zachowań, trenowaniu należytego postępowania w określonych sytuacjach, poznawaniu sensu codziennych zwyczajów i świątecznych rytuałów. Człowiek miał jasny obraz odgrywanej przez siebie roli, miejsca zajmowanego w hierarchii czy też możliwości - lub jej braku - poprawy sytuacji materialnej. Zawód zdobywało się praktykując u osoby znającej się na rzeczy, na początku w klanie bądź rodzinie, a potem u mistrza. Za rozwój duchowy odpowiedzialna była miejscowa religia przekazująca niekwestionowane prawdy ostateczne.

Zrozumieć zmiany i przetrwać

Nasze mózgi budują skomplikowane struktury umożliwiające naukę właśnie w wyżej przedstawiony sposób. Połączenia neuronalne pozwalają nam tworzyć obraz świata, a nawyki automatycznie reagować na różne bodźce. Kulturowo jesteśmy przygotowani do zrozumienia danej sytuacji, do życia w stabilnej rzeczywistości. Rozwijaliśmy się dzięki wprowadzaniu stosunkowo drobnych innowacji. Nawet fundamentalne zmiany - pojawienie się nowej religii zasadniczo zmieniającej obraz świata lub krwawe wojny - następowały raz na jakiś czas i tworzyły nową stabilność.

Przez tysiące lat wielu ludzi było analfabetami, a umiejętność liczenia była sztuką, którą znali tylko nieliczni. Tak naprawdę masowy dostęp do informacji mamy dopiero od kilkudziesięciu lat. Jeszcze kilka generacji temu ludzie przez całe swoje życie osobiście kontaktowali się z taką ilością osób, z jaką dany człowiek zanurzony we współczesnym świecie spotyka się dziś w ciągu miesiąca. W średniowieczu liczba informacji, jakie za życia wchłaniał przeciętny Europejczyk była równa tej z jednego tygodnika typu „Newsweek”.

W wyniku nieustannego doskonalenia praktycznego działania i tworzenia coraz skuteczniejszej technologii niechcący przekroczyliśmy - albo właśnie przekraczamy - pewien symboliczny Rubikon. Stworzyliśmy sobie nowy świat pełen fascynujących możliwości i nowych niebezpieczeństw. Musimy odpowiedzieć na te zmiany tym, w co wyposażyła nas natura. Musimy zrozumieć tę nową rzeczywistość - żeby przetrwać.

Mieć wiedzę i ogólną, i konkretną

Uczenie się reagowania na zmiany musi zyskać zupełnie nową jakość. Z jednej strony każdy człowiek chcąc wykonywać swój zawód i utrzymać się na rynku pracy, a przez to zarabiać, musi stać się specjalistą. Powinien świetnie znać bardzo wąską dziedzinę wiedzy bądź wyspecjalizować się w konkretnym typie usług, a nawet pracy fizycznej. Ważna jest zatem umiejętność przetrawiania nowych informacji, choć jednocześnie o ból głowy może przyprawiać konieczność ciągłego podważania tego, co się już wypracowało, przeorientowania nawyków, uczenia się nieznanych dotąd procedur i dostrzegania rewolucyjnych odkryć.

Z drugiej strony, chcąc żyć, każdy z nas musi mieć pobieżną, ale też stale rozwijającą się wiedzę ogólną. W pracy musimy - choćby intuicyjnie - rozumieć specyfikę działania innych profesjonalistów, a w życiu społecznym, chcąc być świadomym obywatelem - pojąć politykę. A przecież ważne jest też obcowanie ze sztuką, sensowne zaplanowanie wypoczynku, podtrzymywanie przyjaźni. No i każdy z nas powinien też umieć budować rodzinę, wychowywać dzieci, dbać o własne zdrowie, kondycję fizyczną. A i pomodlić (albo jak kto chce - pomedytować) by się przydało, bo duch może nisko podupaść i wtedy to wszystko nie ma sensu.

Uczyć i wspierać innych
W każdej z omawianych tu dziedzin są specjaliści, którzy znają się na komputerach, technikach sprzedaży, obowiązującym prawie, psychologii czy duszpasterstwie. Ci specjaliści jednocześnie muszą jednak także umieć uruchamiać proces uczenia się i wspierać uczestniczących w nim pracowników. Powinni mieć tak zorganizowaną pracę edukacyjną, żeby osoba ucząca się naprawdę poznawała, odkrywała lub utrwalała to, co jest jej potrzebne. Każdy warsztat, wykład, seminarium jest okazją do nieustannego uświadamiania sobie, że przyswajana wiedza czy rozwijane umiejętności już za chwilę będą wymagały uzupełnienia lub nawet całkowitej zmiany.

Specjaliści wtedy stają się trenerami, kiedy potrafią rozbudzać w uczestnikach szkolenia ciekawość poznawania nowej wiedzy. Ta współobecność, towarzyszenie szkolonym osobom w ich uczeniu się polega na dialogu, rozumieniu indywidualnych potrzeb, składaniu dopracowanych i ciekawych propozycji do wspólnej pracy, stosowaniu za zgodą uczestników różnych aktywizujących technik itd. Czasami też na asertywnej konfrontacji.

Niestety, większość trenerów stara się jak najlogiczniej przekazać na zajęciach przygotowane uprzednio treści. Często stosują przy tym nieświadomie różne dydaktyczne sztuczki i manipulacje - bo tym nasiąkli w szkole i na uczelniach. Uczestnicy, którzy od podstawówki stosowali zasadę „zakuj, zalicz, zapomnij” chodzą na szkolenia, gdyż są świadomi wymogów pracodawcy, ale w ich trakcie bronią się przed zalewającą ich falą informacji, ciągle mówiącym trenerze i konieczności intelektualno-pamięciowego opanowywania setek danych.

Zmiana podstawowego systemu prowadzenia szkoleń, osobiste i proceduralne przygotowanie się trenerów do tego typu pracy jest koniecznym warunkiem jej efektywności - w naszej nowej, wspaniałej, ale groźnej epoce wiedzy.

Jacek Jakubowski

autor jest współwłaścicielem firmy Grupa TROP, przewodniczącym Rady Trenerów Polskiego Towarzystwa Psychologicznego.
Kontakt: jac.jakubowski@grupatrop.pl

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Potrącenie zaległości ZUS z emerytury od 2022 r.

    Potrącenie zaległości składkowych z emerytury, renty i zasiłku będzie możliwe od 2022 r. ZUS odliczy składkę zdrowotną, podatek i należności składkowe nieopłacone w terminie. Do jakiej wysokości?

    Niemcy: niezaszczepieni bez rekompensaty za czas kwarantanny

    Niezaszczepieni nie otrzymają rekompensaty za czas kwarantanny. Nowe przepisy w Niemczech zaczną obowiązywać od 1 listopada 2021 r.

    Praca zdalna a work-life balance

    Praca zdalna a work-life balance - za dużo work i za mało life? Z badania "Candidate Pulse" wynika, ze praca zdalna zachwiała balansem między życiem prywatnym i zawodowym. Pracownicy odczuwają również więcej presji ze strony pracodawców.

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid [VIDEO]

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid? Najpewniej tak, ale na zasadzie dobrowolności. Co to oznacza? Na to i inne pytania odpowiada Stanisław Szwed, wiceminister pracy, polityki społecznej i rodziny.

    Obniżenie wieku emerytalnego jako fatalna decyzja [VIDEO]

    Obniżenie wieku emerytalnego było fatalną decyzją. Ekonomiści negatywnie oceniają niższy i zróżnicowany dla kobiet i mężczyzn wiek emerytalny w Polsce.

    Co pandemia uświadomiła menadżerom? [VIDEO]

    Pandemia a zarządzanie - co kryzys wywołany pandemią uświadomił menadżerom? Okazało się, że kapitał ludzki jest niezwykle ważny. Duże znaczenie ma także zdolność do szybkich zmian.

    Kodeks pracy art. 30

    Kodeks pracy w art. 30 wylicza sposoby rozwiązania umowy o pracę: porozumienie stron, wypowiedzenie, dyscyplinarka i upływ czasu.

    Kontroferta dla pracownika - co to jest?

    Kontroferta dla pracownika - co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy warto przyjąć kontrofertę?

    Jesienna rekrutacja w logistyce - jak zachęcić do pracy w firmie?

    Startuje jesienna rekrutacja w logistyce. Jakich pracowników brakuje? Jak zachęcić do pracy w danej firmie? Co przyciąga pracowników?

    Kontrole PIP na małych budowach 2021 - wyniki

    Kontrole PIP na małych budowach zostały wzmożone w 2021 r. Z danych statystycznych wynika, że to właśnie na małych budowach jest najwięcej wypadków przy pracy. Jakie są wyniki kontroli PIP?

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców przez cały rok

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców nie są sezonowe. Przypomina o tym PIP w kampanii "Prawa przez cały rok". Jak zatrudnić cudzoziemca na podstawie zezwolenia na pracę sezonową? Czym jest umowa o pomocy przy zbiorach?

    Europejskie Porozumienie dotyczące aktywnego starzenia się

    Europejskie Porozumienie podpisane w 2017 r. dotyczy aktywnego starzenia się i podejścia międzypokoleniowego w pracy. Realizując je, w Polsce powstało "Porozumienie strony pracowników oraz strony pracodawców RDS na rzecz aktywnego starzenia". Wypracowano w nim szereg rozwiązań na rzecz aktywnego starzenia się.

    Kiedy zmiana czasu na zimowy w 2021?

    Kiedy jest zmiana czasu na zimowy w 2021 r.? Czy ostatni raz przestawiamy zegarki jesienią? Jak zmiana czasu wpływa na czas pracy w nocy?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę w sobotę, niedzielę

    Wypłata wynagrodzenia za pracę to podstawowy obowiązek pracodawcy. Co w przypadku, gdy dzień wypłaty wynagrodzenia wypada w sobotę lub niedzielę?

    Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na 4 falę covid?

    4 fala covid przewidywana jest na jesień 2021 r. Statystyki wskazują na tendencję wzrostową zakażeń. Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na ten trudny czas?

    Weryfikacja szczepień pracowników - projekt

    Weryfikacja szczepień pracowników - trwają prace nad projektem nowych przepisów. Czy pracodawcy będą mogli sprawdzić fakt zaszczepienia się przeciw COVID-19 przez pracowników?

    Umowa o dzieło - ZUS, zgłoszenie

    Umowa o dzieło - zgłoszenie do ZUS jest obowiązkowe od 2021 r. Jaki jest termin na zgłoszenie? Kto musi zgłosić umowę do ZUS?

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych od 18 września 2021 r.

    Najnowsze zmiany w ubezpieczeniach społecznych weszły w życie 18 września 2021 r. Sprawdź, co się zmieni.

    Wypalenie zawodowe podstawą zwolnienia lekarskiego od 2022 r.

    Wypalenie zawodowe od 2022 r. będzie podstawą do otrzymania zwolnienia lekarskiego (l4). Czym jest wypalenie? Jakie są objawy? Jak przeciwdziałać?

    Przeniesienie urlopu na kolejną umowę - wzór porozumienia

    Przeniesienie urlopu wypoczynkowego na kolejną umowę o pracę może nastąpić na mocy porozumienia stron. Jak je prawidłowo sporządzić? Oto wzór porozumienia.

    Ostatnie dni na wniosek o zwolnienie z ZUS!

    Wniosek o zwolnienie z ZUS - sklepiki szkolne i piloci muzealnych wycieczek mają ostatnie dni na ubieganie się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek ZUS.

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń - covid

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń została przewidziana w tarczy na czas pandemii COVID-19. Kogo dotyczy? Ile wynosi?

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy - szczepienie

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy z powodu szczepienia - kiedy jest możliwe? Czy szczepienie dziecka uzasadnia zwolnienie od pracy?

    Kobiety najwięcej ucierpiały na pandemii

    Kobiety najwięcej straciły w czasie pandemii. To one częściej były zwalniane. Spadł na nie ciężar opieki nad dziećmi i pracy jednocześnie. Jak wpłynęło to na ich zdrowie?

    Płace rosną, bo firmy walczą o pracowników

    Płace rosną wszędzie. Wszystkie kody PKD odnotowały w sierpniu 2021 r. podwyżki wynagrodzeń. Firmy walczą w ten sposób o pracowników.