REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Masz prawo do umowy na czas nieokreślony – zmiany w KP 2023

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
Masz prawo do umowy na czas nieokreślony – zmiany w KP 2023
Masz prawo do umowy na czas nieokreślony – zmiany w KP 2023

REKLAMA

REKLAMA

Nagminność zawierania umów cywilnoprawnych w miejsce umów o pracę czy zawierania umów na czas określony i niechęć pracodawców do wiązania się z pracownikiem stosunkiem pracy na czas nieokreślony - to w dzisiejszych czasach duży problem. Czy pracownik po zmianach w KP będzie miał prawo do zatrudnienia na czas nieokreślony? Czy pracodawca musi uwzględnić wniosek pracownika?
rozwiń >

Zmiany w KP od 2023

W dniu 9 lutego 2023 r. przekazano Prezydentowi i Marszałkowi Senatu uchwaloną przez Sejm RP ustawę z dnia 8 lutego 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (dalej: ustawa). Prawdopodobnie nowe przepisy wejdą w życie na wiosnę 2023 r., ponieważ zgodnie z założeniem ustawa wchodzi w życie po upływie 21 dni od dnia ogłoszenia, a ustawa przechodzi jeszcze proces legislacyjny.

Autopromocja

Zmiany do ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (Dz. U. z 2023 r. poz. 240, dalej: KP) wejdą na skutek wdrożenia do polskiego porządku prawnego postanowień dwóch dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady (UE):

1) 2019/1152 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy w Unii Europejskiej;

2) 2019/1158 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów oraz uchylającej dyrektywę Rady 2010/18/UE.

Polecamy: „Kodeks pracy 2023. Praktyczny komentarz z przykładami"
 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zmiana wymiaru czasu pracy – wniosek pracownika

Aktualnie obowiązują w KP regulacje dot. możliwości złożenia przez pracownika wniosku do pracodawcy o zmianę wymiaru czasu pracy. 

Przykład
Wniosek o zmianę etatu

Przykładowo pracownik jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas określony czy nieokreślony, w niepełnym wymiarze czasu pracy, wówczas może wnioskować do pracodawcy o zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy, np. z 20h tygodniowo do 40h.

Oczywiście wniosek może też dotyczyć obniżenia wymiaru czasu pracy, np. z pełnego etatu na połowę. W związku z tą regulacją pozostaje obowiązek informacyjny pracodawcy, polegający na informowaniu pracowników w sposób u niego przyjęty o możliwości zatrudnienia w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy, a pracowników zatrudnionych na czas określony – o wolnych miejscach pracy.

Zakaz dyskryminacji - ze względu na wymiar etatu 

Co ważne zatrudnienie w niepełnym wymiarze, np. na 1/2 czy 2/3 etatu nie może powodować ustalenia warunków pracy i płacy pracownika w sposób mniej korzystny w stosunku do pracowników wykonujących taką samą lub podobną pracę w pełnym wymiarze czasu pracy.

Zastrzeżenie jest takie, że wynagrodzenie i inne świadczenia związane z pracą powinny być proporcjonalne do wymiaru czasu pracy pracownika. 

Czy pracodawca musi uwzględnić wniosek pracownika o zatrudnienie w pełnym wymiarze?

Nie, nie musi. Pracodawca powinien, w miarę możliwości, uwzględnić wniosek pracownika dotyczący zmiany wymiaru czasu pracy określonego w umowie o pracę. 

Jak w tej kwestii wypowiada się przedstawiciel praktyki i doktryny prawa pracy? Jak słusznie podkreśla prof. dr hab. Arkadiusz Sobczyk: „Obowiązek ten ma oczywiście charakter względny, gdyż uwarunkowany jest możliwościami pracodawcy, które on sam ocenia. Ważne jest przy tym to, że przepis działa w obu kierunkach, tzn. dotyczy zarówno wniosku o rozszerzenie wymiaru etatu, jak i jego obniżenie. Ustawodawca nie wprowadza jednak żadnej sankcji dla pracodawcy za niedopełnienie wynikającej z przepisu powinności, nie wprowadza też roszczenia dla pracownika. Stąd pracownik nie ma możliwości dochodzenia zwiększenia lub obniżenia wymiaru etatu, choćby nawet udało mu się wykazać istnienie możliwości pracodawcy (np. po odrzuceniu wniosku pracownika zostaje zatrudniona osoba z zewnątrz w wymiarze etatu odpowiadającym wnioskowi pracownika). Jest to – jak można sądzić – ułomność komentowanego przepisu, powodująca, że w praktyce może on być martwy (zob. A. Sobczyk (red.), Kodeks pracy. Komentarz. Wyd. 5, Warszawa 2020).

Wniosek o zawarcie umowy na czas nieokreślony – nowa regulacja w KP

Idąc niejako za powyższą regulacją ustawodawca, implementując regulacje unijne, zdecydował się dodać do KP art. 29 zn. 3 i art. 29 zn. 4 – dot. wniosku pracownika o zatrudnienie na czas nieokreślony.

Jednak czy i w tym przypadku przepisy też nie będą „martwe”? Moim zdaniem będą. Trudność wyegzekwowania wniosku i pozytywnego jego rozpatrzenia będzie polegała znowu na tym, że pracodawca powinien, w miarę możliwości, uwzględnić wniosek pracownika. Przyjmuje się, że określenie "w miarę możliwości" należy traktować podobnie jak użyte wyżej, bez obowiązku.

Dlaczego tak się dzieje, dlaczego pracodawca nie ma takiego obowiązku? Ponieważ pomimo ochrony pracy i pracowników ustawodawca czy sądy (co do zasady) nie mogą ingerować w wolność i swobodę prowadzenia działalności gospodarczej i zakładu pracy przez pracodawcę. Pracodawca ma prawo swobodnie dobierać pracowników, którzy mają wykonywać na jego rzecz pracę.

Autopromocja

Z drugiej strony taką regulacją ustawodawca próbuje przeciwdziałać nagminnemu zawieraniu umów na czas określony i nadużywaniu umów terminowych. Pomimo limitu 33 miesięcy zatrudnienia u danego pracodawcy na czas określony i tak przedsiębiorcy obchodzą przepisy prawa pracy, zatrudniając pracownika na innych stanowiskach pracy, w ramach innego rodzaju pracy, na zastępstwa, czy “wypożyczają” pracownika w ramach leasingu pracowniczego.

Oczywiście prawo prawem i okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, a także łączny okres zatrudnienia na podstawie umów o pracę na czas określony zawieranych między tymi samymi stronami stosunku pracy, nie może przekraczać 33 miesięcy, a łączna liczba tych umów nie może przekraczać trzech. Przekroczenie powyższych limitów powoduje przekształcenie umowy o pracę na czas określony w umowę o pracę na czas nieokreślony. 

Kiedy pracownik może złożyć wiosek do pracodawcy

Zgodnie z nową regulacją, pracownik zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy może raz w roku kalendarzowym wystąpić do pracodawcy z wnioskiem, złożonym w postaci papierowej lub elektronicznej:

1) o zmianę rodzaju umowy o pracę na umowę o pracę na czas nieokreślony

2) lub o bardziej przewidywalne i bezpieczne warunki pracy, w tym polegające na zmianie rodzaju pracy lub zatrudnieniu w pełnym wymiarze czasu pracy.

Ustawodawca po raz kolejny używa pojęć niedookreślonych, które będą powodowały w praktyce duże trudności interpretacyjne. Co bowiem oznacza „bardziej przewidywalne i bezpieczne warunki pracy”. Czy ma na myśli BHP – nie wdaje się. Przepis ten nie jest transparentny. Z motywu 36 dyrektywy 2019/1152 wynika, że przejście do bezpieczniejszych form zatrudnienia oznacza przejście na zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy lub na umowę na czas nieokreślony.

Ważne
Wyjątek

Co ważne, tego wniosku nie będą mogli złożyć pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę na okres próbny.

Odpowiedź pracodawcy na wniosek pracownika

Zgodnie z dodaną regulacją pracodawca udziela pracownikowi w postaci papierowej lub elektronicznej odpowiedzi na wniosek, biorąc pod uwagę potrzeby pracodawcy i pracownika, nie później niż w terminie 1 miesiąca od dnia otrzymania wniosku; w razie nieuwzględnienia wniosku pracodawca informuje pracownika o przyczynie odmowy.

Nie jest oczywiste czy w razie nieprawdziwej przyczyny odmowy, z którą nie zgadza się pracownik, może on mieć roszczenie do sądu pracy o zatrudnienie na podstawie umowy na czas nieokreślony. W mojej ocenie nie.

Zaliczenie okresu zatrudnienia

Ustawodawca uznał, że do okresu zatrudnienia pracownika u danego pracodawcy wlicza się pracownikowi okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy, jeżeli zmiana pracodawcy nastąpiła na zasadach określonych w art. 23 zn. 1 KP, a także w innych przypadkach, gdy z mocy odrębnych przepisów nowy pracodawca jest następcą prawnym w stosunkach pracy nawiązanych przez pracodawcę poprzednio zatrudniającego tego pracownika.

Regulacje unijne

Proponowany przepis art. 293 KP wynika z art. 12 ust. 1 dyrektywy 2019/1152, zgodnie z którym państwa członkowskie zapewniają, aby pracownik, który przez co najmniej sześć miesięcy świadczył pracę u tego samego pracodawcy, a który zakończył swój ewentualny okres próbny, mógł wystąpić o formę zatrudnienia z bardziej przewidywalnymi lub bezpieczniejszymi warunkami pracy, jeżeli jest ona dostępna, i otrzymać pisemną odpowiedź na ten wniosek wraz z uzasadnieniem.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Jak uzyskać świadczenie wspierające z ZUS: wnioski, terminy, kwoty

    Świadczenie wspierające jest formą pomocy dla osób niepełnosprawnych. W 2024 r. świadczenie dostępne jest dla osób z niepełnosprawnościami z najwyższymi poziomami potrzeby wsparcia, tj. od 87 do 100 punktów. Jak wygląda procedura uzyskania świadczenia wspierającego?

    28 lutego 2024 r. upływa termin przekazania ubezpieczonym informacji ZUS IMIR

    Płatnicy składek są zobowiązani do sporządzenia informacji rocznej (ZUS IMIR) dotyczącej ubezpieczonych, za których w 2023 r. rozliczali składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. Ww. informację należy przekazać ubezpieczonym do 28 lutego 2024 r.

    1780,96 najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz renty socjalnej od 1 marca 2024

    Są już znane kwoty najniższych świadczeń z ZUS i KRUS, które będą należne od 1 marca 2024 r.! Będzie to przykładowo: 1780,96 najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz renty socjalnej. Skąd taki wzrost i na czym polega waloryzacja świadczeń emerytalno-rentowych? Czy trzeba złożyć wniosek o waloryzację emerytury? Jakie świadczenia podlegają waloryzacji? Czy będzie 13 i 14 emerytura w 2024? 

    Dofinansowanie z ZUS na poprawę BHP. Można dostać nawet 300000,00 zł dofinansowania!

    ZUS organizuje konkurs na projekty dotyczące utrzymania zdolności do pracy przez cały okres aktywności zawodowej realizowane w 2025 r. (Konkurs nr 2024.01). Można zdobyć dofinansowanie w wysokości 300000,00 zł. Wnioski o dofinansowanie należy składać od 26 lutego do 27 marca 2024 r.

    REKLAMA

    Szkolenia policjantów i skoszarowanie: ważny komunikat MSWiA

    Szkolenia w systemie skoszarowanym w Policji mogą odbywać jedynie osoby realizujące w Policji powszechny obowiązek obrony, albo funkcjonariusze odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w nadzwyczajnych okolicznościach jak np. w stanie klęski żywiołowej. Wynika z tego, że policjanci odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w zwykłych okolicznościach nie mogą być szkoleni w systemie skoszarowanym. Jak być powinno? Komenda Główna Policji zadeklarowała szczegółową analizę postanowień aktów wewnętrznych obowiązujących w poszczególnych jednostkach szkoleniowych. Szykują się kontrole!

    Zatrudnianie cudzoziemców. Zezwolenie na pracę ma aż sześć typów: A, B, C, D, E, S. Który wybrać?

    Zezwolenie na pracę to dokument legalizujący pracę w Polsce cudzoziemca, który nie jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia. Polskie przepisy przewidują zezwolenia sześciu typów. Rodzaj zezwolenia na pracę, który musi posiadać cudzoziemiec zależy od tego, przez jaki okres zamierza pracować w Polsce, jaki charakter ma mieć jego praca, oraz – czy będzie pracował dla podmiotu polskiego, czy zagranicznego.

    Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych

    Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych - to zagadnienie okazało się problematyczne, na etapie ubiegania się o wykonywanie zawodu lekarza, pielęgniarki, położnej czy dentysty. W związku z tym Minister Zdrowia Izabela Leszczyna rozważy propozycję zmiany legislacyjnej w zakresie składanego oświadczenia co do prowadzonego postępowania karnego przeciwko osobom mającym wykonywać zawód medyczny. Być może dojdzie do zmiany w sprawie procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów oraz pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania tych zawodów.

    Szukasz dobrej pracy? Pamiętaj o liście motywacyjnym. Musi być profesjonalnie przygotowany!

    List motywacyjny to dokument, w którym składająca go osoba wyjaśnia, z jakich powodów ubiega się np. o zatrudnienie. Chociaż złożenie listu motywacyjnego nie zawsze jest wymagane przez potencjalnego pracodawcę, to warto mu pokazać, że składającemu naprawdę zależy na podjęciu zatrudnienia.

    REKLAMA

    Pracownicy naukowi dostaną podwyżki o 30%. Profesor zarobi co najmniej 9370 zł miesięcznie, profesor uczelni – 7777,10 zł, adiunkt – 6840,10 zł, inny nauczyciel akademicki – 4685 zł [Wyrównanie od 1 stycznia 2024 r.]

    Wynagrodzenia pracowników naukowych pójdą w górę. Minister nauki Dariusz Wieczorek podpisał rozporządzenie, dzięki któremu podwyżki otrzymają pracownicy naukowi zatrudnieni na uczelniach publicznych oraz w Polskiej Akademii Nauk. Wynagrodzenie zasadnicze profesora wzrośnie z 7210 zł do 9370 zł. Naukowcy dostaną podwyżki z wyrównaniem od 1 stycznia 2024 r.

    Urząd do spraw kombatantów ma nowego szefa. Został nim Lech Parell

    Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ma nowego szefa. Po odwołaniu Jana Józefa Kasprzyka premier Donald Tusk powołał na to stanowisko Lecha Parella. Akt powołania wręczyła mu minister rodziny, pracy i polityki społecznej.

    REKLAMA