Jak rozliczyć nagrodę w konkursie organizowanym przez pracodawcę?

Problem

Nasza firma ogłosiła konkurs dla pracowników na opracowanie najlepszej koncepcji poprawy produktywności i efektywności firmy. Na zwycięzcę czekają 2000 zł i tablet o wartości 1869 zł. Jak taką nagrodę zakwalifikować? Czy będzie to przychód ze stosunku pracy, czy z innych źródeł, a w konsekwencji jak opodatkować jej wartość?

Odpowiedź

Nagroda będzie stanowić przychód ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu oraz oskładkowaniu na zasadach ogólnych.

Nagrody uzyskane w konkursach organizowanych przez pracodawców mogą być zakwalifikowane do przychodów ze stosunku pracy lub do przychodów z innych źródeł. Od ustalenia prawidłowego źródła przychodu zależy sposób opodatkowania wygranej. Elementem rozstrzygającym jest grupa docelowa, do której adresowany jest konkurs. Jeżeli ma on charakter wewnętrzny, zamknięty i do udziału zaproszeni są tylko pracownicy firmy, to nagroda stanowi przychód ze stosunku pracy. O zakwalifikowaniu świadczenia jako przychodu ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT) decyduje okoliczność, czy może je otrzymać wyłącznie pracownik, czy także inna osoba. Istotne jest więc to, czy istnieje związek prawny lub też faktyczny danego świadczenia wypłacanego na rzecz określonej osoby z istniejącym stosunkiem pracy.

Polecamy produkt: Zatrudnianie i zwalnianie pracowników – praktyczny poradnik (książka)

Tylko dla pracowników

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że uczestnikami zorganizowanego przez pracodawcę konkursu mogą być wyłącznie jego pracownicy. Zachodzi więc ścisły związek przyczynowo-skutkowy między pozostawaniem podatnika w stosunku pracy a uzyskanym przez niego przychodem. Nie ma przy tym znaczenia, że przystąpienie do konkursu jest dobrowolne. Kluczowe jest ograniczenie uczestników wyłącznie do grona pracowników firmy. Gdyby nie stosunek pracy, osoba nie mogłaby przystąpić do konkursu, a tym samym nie miałaby szansy na uzyskanie przychodu w postaci nagrody pieniężnej czy rzeczowej.

Tematem konkursu jest poprawa produktywności i efektywności firmy, a więc dotyczy on działalności przedsiębiorstwa. Jednak nawet gdyby konkurs nie wiązał się ze sferą służbową, ale z innymi dziedzinami, również nie miałoby to wpływu na kwalifikację przychodu. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 marca 2015 r. (sygn. akt II FSK 1695/14), przyporządkowaniu przychodu do źródła przychodów ze stosunku pracy nie stoi na przeszkodzie fakt, że wygrane w konkursach nie wiążą się bezpośrednio z obowiązkami pracownika wobec pracodawcy, wynikającymi ze stosunku pracy. Wygrana w konkursie pracowniczym nie jest co prawda wynagrodzeniem pracownika, o którym mowa w art. 78 par. 2 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.), ale dla celów podatkowych ma ona charakter przychodów ze stosunku pracy zdefiniowany w art. 12 ustawy o PIT. Przychodem ze stosunku pracy są wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężna świadczeń w naturze. Wynagrodzenia pracownicze są więc tylko jednym z jego elementów.

Zobacz serwis: Obowiązki pracownika i pracodawcy

Ponadto warto również zauważyć, że oprócz istniejącej ścisłej zależności między stosunkiem pracy a możliwością uzyskania przychodu z tytułu udziału w konkursach, jeszcze jedno łączy te dwa elementy. Mianowicie konkursy są zwykle organizowane w celu podtrzymywania więzi z pracownikami oraz budowania pozytywnego wizerunku pracodawcy. Ten ostatni stara się w ten sposób włączać pracowników w życie firmy, a rozpisanie konkursu np. na temat strategii rozwoju firmy to wyraz zaufania do ich kreatywności i pomysłów. Powyższe dodatkowo wskazuje na związek wypłacanych świadczeń z istniejącym stosunkiem pracy.

Szersze grono adresatów

Gdyby do konkursu oprócz pracowników mogły przystąpić także inne osoby, np. wykonujące pracę na innej podstawie niż stosunek pracy (zleceniobiorcy, stażyści) czy też klienci bądź kontrahenci, to nagrody stanowiłyby przychód z innych źródeł, opodatkowany 10-proc. podatkiem zryczałtowanym (nawet gdyby zwyciężył pracownik). W ten sposób są obciążone wygrane w konkursach, grach i zakładach wzajemnych lub nagrody związane ze sprzedażą premiową uzyskane w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, z uwzględnieniem przychodów zwolnionych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 6, 6a i 68 ustawy o PIT.

Niezależnie od źródła przychodu, zwolnione z podatku dochodowego są wartości wygranych w konkursach i grach organizowanych i emitowanych (ogłaszanych) przez środki masowego przekazu (prasa, radio i telewizja) oraz konkursach z dziedziny nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa i sportu, a także nagród związanych ze sprzedażą premiową towarów lub usług – jeżeli jednorazowa wartość tych wygranych lub nagród nie przekracza kwoty 760 zł; zwolnienie od podatku nagród związanych ze sprzedażą premiową towarów lub usług nie dotyczy nagród otrzymanych przez podatnika w związku z prowadzoną przez niego pozarolniczą działalnością gospodarczą, stanowiących przychód z tej działalności (art. 21 ust. 1 pkt 68 ustawy o PIT). Zastosowanie tego zwolnienia w stosunku do wygranych w konkursach, których jednorazowa wartość nie przekracza kwoty 760 zł, uzależnione jest od rodzaju konkursu. Musi on być z dziedziny nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa lub sportu, a w przypadku gdy dotyczy innych dziedzin – wyłącznie taki, którego organizatorem i emitentem (ogłaszającym) są środki masowego przekazu. Mówiąc zaś o konkursie, należy mieć na uwadze jego definicję zawartą w słowniku języka polskiego PWN: jest to impreza lub przedsięwzięcie, w których startuje wiele osób rywalizujących ze sobą pod jakimś względem; celem konkursu jest wyłonienie zwycięzcy, który zwykle otrzymuje jakąś nagrodę.©?

Polecamy serwis: Dokumentacja pracownicza

Lista płac

Załóżmy, że w maju pracownik – zwycięzca konkursu, oprócz wynagrodzenia za pracę w wysokości 4800 zł, odebrał nagrody rzeczowo-pieniężne, tj. tablet i gotówkę. Przyjmijmy też, że ma on podstawowe koszty uzyskania przychodu i prawo do ulgi podatkowej. ©?

Elementy	Kwota	Sposób wyliczenia
Przychód	8669 zł	4800 zł + 2000 zł + 1869 zł
Składki na ubezpieczenia społeczne	1188,52 zł	– podstawa wymiaru – 8669 zł – składka emerytalna – 8669 zł x 9,76 proc. = 846,09 zł – składka rentowa – 8669 zł x 1,5 proc. = 130,04 zł – składka chorobowa – 8669 zł x 2,45 proc. = 212,39 zł – suma składek – 1188,52 zł
Składka na ubezpieczenie zdrowotne – do zapłaty do ZUS – do odliczenia od zaliczki na podatek	673,24 zł 579,74 zł	– podstawa wymiaru – 7480,48 zł (po pomniejszeniu o składki na ubezpieczenia społeczne – 1188,52 zł) 7480,48 zł x 9 proc. = 673,24 zł 7480,48 zł x 7,75 proc. = 579,74 zł
Zaliczka na podatek dochodowy	700 zł	Przychód do opodatkowania – 8669 zł – podstawa opodatkowania po zaokrągleniu – 7369 zł [8669 zł (przychód) – 111,25 zł (koszty uzyskania przychodów) – 1188,52 zł (składki na ubezpieczenia społeczne)] – zaliczka do US – 700 zł [(7369 zł x 18 proc.) – 46,33 zł (ulga podatkowa) = 1280,09 zł (zaliczka na podatek) – 579,74 zł (składka zdrowotna) = 700,35 zł]
Do wypłaty	4238,24 zł	(4800 zł + 2000 zł) – (1188,52 zł + 673,24 zł + 700 zł)

Podstawa prawna:

Art. 12 ust. 1 i 4, art. 21 ust. 1 pkt 68, art. 30 ust. 1 pkt 2, art. 32 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.).

Dołącz do grona ekspertów Infor.pl!