Od kiedy dyrektywa o pracy platformowej? Jakie zmiany wprowadza? [WYWIAD]

• Dyrektywa o pracy platformowej - kiedy w Polsce?
• Kogo dotyczy dyrektywa?
• Dyrektywa o pracy platformowej - zmiany

Dyrektywa o pracy platformowej - kiedy w Polsce?

Emilia Panufnik, redaktorka infor.pl: Kiedy w Polsce wchodzi w życie dyrektywa o pracy platformowej?

Veronika Bush, szefowa ds. polityki publicznej na Europę Środkowo-Wschodnią i kraje bałtyckie w Wolt: Dyrektywa UE 2024/2831 dotycząca poprawy warunków pracy za pośrednictwem platform została przyjęta 14 października 2024 roku. Państwa członkowskie mają czas do 2 grudnia 2026 roku na jej wdrożenie. To oznacza, że harmonogram wdrażania w Polsce zależy od decyzji władz krajowych. Jednak dla Wolt ten czas to szansa na aktywny udział w dialogu z interesariuszami nt. ostatecznego kształtu przepisów w Polsce. Przede wszystkim chcemy, aby dyrektywa respektowała głos kurierów, którzy chcieliby chronić elastyczność zarobkowania – kluczową wartość i motywację dla tego typu pracy. Dane z badania przeprowadzonego przez Copenhagen Economics wskazują, że aż 85% z nich ceni możliwość decydowania o tym, kiedy i jak długo pracują, a 73% deklaruje, że zrezygnowałaby z tej pracy, gdyby ta elastyczność została utracona. Dlatego ważne jest, aby proces wdrożenia dyrektywy uwzględniał specyfikę platform cyfrowych i potrzeby ich partnerów kurierskich. Jako Wolt jesteśmy gotowi wesprzeć transparentność tego procesu, dzieląc się swoimi doświadczeniami z innych rynków europejskich, gdzie podobne regulacje zostały już wprowadzone na poziomie krajowym.

Kogo dotyczy dyrektywa?

Kogo dokładnie dotyczy ta dyrektywa – jakich pracowników i pracodawców?

Dyrektywa odnosi się do osób zarobkujących za pośrednictwem platform cyfrowych, łącznie ponad 28 milionów w Unii Europejskiej. W przypadku Wolt partnerzy kurierscy nie są pracownikami – są to niezależni wykonawcy, którzy sami decydują o liczbie godzin pracy, ustalają samodzielnie swój harmonogramie, dobrowolnie wybierają, jakie zlecenia realizują, a które odrzucają i mają swobodę współpracy z innymi platformami. To właśnie ta elastyczność sprawia, że 82% ankietowanych preferuje współpracę z Wolt w porównaniu z innymi możliwościami zarobkowania. Dla zdecydowanej większości kurierów jest to dodatkowy dochód. Średnio dostarczają oni przesyłki przez 6 godzin tygodniowo. 71% naszych partnerów kurierskich to studenci lub osoby pracujące w pełnym lub niepełnym wymiarze godzin oprócz dostarczania przesyłek na Wolt.

Ponadto badania pokazują, że 81% partnerów kurierskich uważa, że nowe przepisy powinny chronić ich prawo do wyboru godzin pracy oraz dobrowolnego akceptowania lub odrzucania zadań. Dlatego Wolt wspiera regulacje, które zapewniają lepsze warunki socjalne, jednocześnie utrzymując elastyczność, którą nasi partnerzy tak bardzo cenią.

Dyrektywa o pracy platformowej - zmiany

Jakie zmiany wprowadza dyrektywa?

Dyrektywa wprowadza domniemanie zatrudnienia, mające na celu ułatwienie określenia, czy pracownicy platform powinni być traktowani jako samozatrudnieni, czy jako pracownicy etatowi. Dla Wolt kluczowe jest, aby kryteria domniemania zatrudnienia były jasne i precyzyjne, co zwiększy przejrzystość prawną oraz pewność zarówno dla kurierów, organów państwowych, jak i całej branży. Preferencje kurierów są jednoznaczne – 71% naszych partnerów kurierskich woli status niezależnego wykonawcy od stabilności zatrudnienia wynikającej z umowy o pracę, nawet gdyby ich zarobki wzrosły o 15%.

Dyrektywa wprowadza również pierwsze w Unii Europejskiej przepisy dotyczące stosowania systemów algorytmicznych w miejscu pracy, a jej celem jest zwiększenie przejrzystości w zakresie algorytmów wykorzystywanych przez platformy. Dla nas nie jest to nowość – już od 2022 roku działamy w tym obszarze i publikujemy Raport Przejrzystości Algorytmów. Wyjaśniamy w nim, jakie algorytmy stosujemy, jakich nie używamy, z jakiego powodu i w jaki sposób są nadzorowane przez naszych pracowników. Raport został uznany przez niezależnych ekspertów za jedną z 25 najlepszych praktyk w globalnej gospodarce platformowej.

Czy Polska jest gotowa na nowe przepisy?

Proces wdrażania dyrektywy w Polsce jest wciąż na wczesnym etapie. Jednak doświadczenia innych rynków europejskich pokazują, że nadmierne regulacje wprowadzające sztywne formy zatrudnienia mogą prowadzić do ograniczenia możliwości zarobkowania dla osób współpracujących z platformami. W trakcie procesu wdrażania Wolt chce być konstruktywnym partnerem i wspierać dialog z innymi interesariuszami, oferując rekomendacje oparte na naszym praktycznym doświadczeniu oraz najlepszych praktykach z innych krajów. 

Naszym priorytetem jest ochrona elastyczności i swobody wyboru, które nasi partnerzy kurierscy tak bardzo cenią: 87% z nich chce pozostać niezależnymi wykonawcami, a 81% uważa, że przepisy nie powinny nikogo zmuszać do zmiany statusu zatrudnienia wbrew własnej woli. Polska ma szansę stać się przykładem, jak wdrażać regulacje wspierające nowoczesne modele pracy, jednocześnie poprawiając ochronę socjalną pracowników platform. Jako Wolt jesteśmy gotowi współpracować z organami regulacyjnymi i innymi interesariuszami, aby wspólnie wypracować rozwiązania korzystne dla wszystkich stron.