Kategorie

Emeryt na umowie zleceniu z własnym pracodawcą a składki ZUS

Małgorzata Kozłowska
Emeryt na umowie zleceniu z własnym pracodawcą a składki ZUS/fot.Shutterstock
Emeryt na umowie zleceniu z własnym pracodawcą a składki ZUS/fot.Shutterstock
Pracownik, który ma ustalone prawo do emerytury, wykonujący jednocześnie na rzecz pracodawcy umowę zlecenia zawartą z innym podmiotem, podlega z tego tytułu obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

Jak oskładkować przychody emeryta realizującego umowę zlecenia na rzecz własnego pracodawcy

Problem

Nasza firma zatrudnia kilku emerytów na podstawie umów o pracę. Osoby te będą dodatkowo zawierać umowy zlecenia z naszym podwykonawcą w celu koordynacji realizowanego przez nas projektu. Czy z tytułu umów zlecenia osoby te będą podlegać obowiązkowo tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu? Z umowy o pracę osiągają wynagrodzenie wyższe od minimalnego.

Rada

Jeśli w ramach zawartych umów zlecenia emeryci będą wykonywać pracę na rzecz swojego pracodawcy (o czym może świadczyć fakt, że podwykonawca zatrudnia te osoby w celu realizacji usługi na rzecz Państwa firmy), to nie dojdzie do zbiegu tytułów do ubezpieczeń społecznych. W tym przypadku umowa zlecenia będzie oskładkowana tak samo jak umowa o pracę, gdyż w zakresie ubezpieczeń społecznych emeryt-zleceniobiorca jest traktowany w tym przypadku jak pracownik. Płatnikiem składek jest pracodawca, który powinien zsumować wynagrodzenie uzyskane z umowy o pracę i umowy zlecenia oraz od łącznej kwoty naliczyć składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne.

Polecamy: Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń

Uzasadnienie

Pracownik, który ma ustalone prawo do emerytury, wykonujący jednocześnie na rzecz pracodawcy umowę zlecenia zawartą z innym podmiotem, podlega z tego tytułu obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (art. 9 ust. 4b ustawy systemowej).

Reklama

Umowa zlecenia wykonywana na rzecz pracodawcy jest traktowana dla celów ubezpieczeń jak umowa o pracę. Oznacza to, że przychód z umowy zlecenia jest podstawą do naliczenia składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Składki są opłacane tak, jak ma to miejsce w przypadku umowy o pracę. Płatnikiem składek jest wówczas pracodawca. Za emeryta wykonującego pracę na rzecz pracodawcy w ramach umowy zlecenia zawartej z innym podmiotem pracodawca ten powinien rozliczyć składki w raporcie ZUS RCA z kodem tytułu ubezpieczenia 01 10 xx, od łącznego przychodu z umowy o pracę i umowy zlecenia. Zleceniodawca nie zgłasza odrębnie tej osoby do ubezpieczeń społecznych.

Osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia (także umowy o dzieło), jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy, jest uważana za pracownika (art. 8 ust. 2a ustawy systemowej). W przypadku tych osób w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uwzględnia się przychód z tytułu umowy zlecenia albo umowy o dzieło. Nie ma wówczas znaczenia, że osobą wykonującą umowę zlecenia i umowę o pracę jest osoba z ustalonym prawem do emerytury.

Reklama

O wykonywaniu pracy na rzecz pracodawcy można mówić wówczas, gdy pracodawcę łączy z innym podmiotem umowa o współpracy lub o świadczenie usług i przy jej realizacji jest wykorzystywany personel pracodawcy, nawet gdy czynności wykonywane przez te osoby w ramach umów zlecenia są inne niż obowiązki wynikające z umowy o pracę.

Taką wykładnię przepisów od lat potwierdzają sądy, w tym Sąd Najwyższy. Należy zwrócić uwagę, że w najnowszych orzeczeniach jako istotna okoliczność podkreślana jest więź prawna łącząca podmioty gospodarcze - pracodawcę i zleceniodawcę tej samej osoby ubezpieczonej. Sądy badają istnienie bądź to powiązań kapitałowych i osobowych, bądź to umów zawieranych między tymi podmiotami. Istnienie tego rodzaju więzi wskazuje, zdaniem sądów, na możliwość realizowania umów cywilnoprawnych (zlecenia, o dzieło) zawieranych z podmiotem trzecim na rzecz własnego pracodawcy.

Wykładnię tę potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 7 lutego 2017 r. (II UK 693/15). SN wskazał w nim, że:

(…) "praca wykonywana na rzecz pracodawcy" to praca, której rzeczywistym beneficjentem jest pracodawca, niezależnie od formalnej więzi prawnej łączącej pracownika z osobą trzecią. Oznacza to, że (…) wystarczającą przesłanką zastosowania art. 8 ust. 2a u.s.u.s. jest korzystanie przez pracodawcę z wymiernych rezultatów pracy swojego pracownika, wynagradzanego przez osobę trzecią ze środków pozyskanych od pracodawcy na podstawie umowy łączącej pracodawcę z osobą trzecią. Z punku widzenia przepływów finansowych, to pracodawca przekazuje osobie trzeciej środki na sfinansowanie określonego zadania, stanowiącego przedmiot swojej własnej działalności, a osoba trzecia, wywiązując się z przyjętego zobowiązania, zatrudnia pracowników pracodawcy.

Także Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z 14 września 2017 r. (III AUa 739/16) stwierdził, że:

(…) w przepisie art. 8 ust. 2a ustawy (…) o systemie ubezpieczeń społecznych (…) mowa jest o sytuacji faktycznej, w której należy zastosować konstrukcję uznania za pracownika. Jest nią istnienie trójkąta umów, tzn. po pierwsze umowy o pracę, po drugie umowy zlecenia między pracownikiem, a osobą trzecią i po trzecie umowy o świadczenie usług między pracodawcą i zleceniodawcą. Pracodawca w wyniku umowy zawartej ze zleceniodawcą przyjmuje w ostatecznym rozrachunku rezultat pracy wykonanej na rzecz zleceniodawcy przez zleceniobiorców, przy czym następuje to w wyniku zawarcia umowy zlecenia/świadczenia usług z osobą trzecią oraz zawartej umowy cywilnoprawnej między pracodawcą i zleceniodawcą.

Andrzej K. jest zatrudniony w spółce A na podstawie umowy o pracę na stanowisku specjalisty ds. rekrutacji i szkoleń. Ma ustalone prawo do emerytury. W okresie od stycznia do czerwca 2018 r. wykonuje na rzecz pracodawcy umowę zlecenia zawartą ze spółką B, która ze spółką A ma zawartą umowę o świadczenie usług szkoleniowych. W ramach tej umowy Andrzej K. miał przeprowadzić szkolenia dla innych pracowników zatrudnionych w spółce A. Osoba ta powinna być wykazywana w raportach miesięcznych ZUS RCA z kodem pracowniczym 01 10 10 tylko przez swojego pracodawcę (czyli spółkę A). Spółka B nie zgłasza zleceniodawcy do ZUS i nie rozlicza za niego żadnych składek. Pracodawca powinien opłacać składki od zsumowanego przychodu z umowy o pracę i umowy zlecenia.

Gdyby umowa zlecenia została zawarta z pracownikiem przebywającym na urlopie bezpłatnym, osoba ta dla celów ubezpieczeń byłaby traktowana nie jak pracownik. W takim przypadku umowa zlecenia nie jest traktowana jak umowa wykonywana na rzecz pracodawcy.

Załóżmy, że Andrzej K. z poprzedniego przykładu realizuje zlecone przez spółkę B szkolenia w czasie urlopu bezpłatnego, którego udzieliła mu spółka A. W tej sytuacji umowa zlecenia nie jest traktowana jako realizowana na rzecz pracodawcy. Musi być więc w pełnym zakresie oskładkowana na zasadach obowiązujących zleceniobiorców, a składki należy rozliczyć z kodem tytułu ubezpieczenia 04 11 10.

PODSTAWA PRAWNA:

  • art. 8 ust. 2a, art. 9 ust. 4b, art. 18 ust. 1a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1778; ost.zm. Dz.U. z 2018 r. poz. 650

  • § 1 pkt 12 oraz załączniki nr 12 i 18 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 23 października 2009 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oraz innych dokumentów - j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 222; ost.zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 319

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?