Kategorie

Określenie wynagrodzenia w umowie o dzieło

Marek Rotkiewicz
Marek Rotkiewicz
Przy bardziej rozbudowanych zleceniach na wykonanie dzieła, gdy trudno jest z góry dokładnie oszacować nakład pracy i materiałów, można zastosować wynagrodzenie kosztorysowe. Jednak w takim przypadku ostateczna wysokość wynagrodzenia znana będzie dopiero po wykonaniu dzieła.

Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia (art. 627 k.c.). Jest to umowa rezultatu, której wynikiem powinno być wykonanie określonego w umowie dzieła przez przyjmującego zamówienie. Dzieło może mieć charakter materialny lub niematerialny, zawsze jednak powinno zostać utrwalone.

Sposób ustalenia wynagrodzenia za dzieło

Umowa o dzieło jest umową odpłatną. W przeciwieństwie do umowy-zlecenia nie ma możliwości zobowiązania się do jej wykonania bez ekwiwalentnego świadczenia finansowego.

Wynagrodzenie w umowie można określić na 2 sposoby:

  • jako wynagrodzenie ryczałtowe – w określonej konkretnie z góry kwocie; nie wymaga ono żadnych dodatkowych rozliczeń między zlecającym a wykonawcą;
  • jako wynagrodzenie kosztorysowe – na podstawie planowych prac i przewidywanych kosztów materiałów (z podaniem cen jednostkowych). Należne wynagrodzenie oblicza się dopiero po wykonaniu dzieła.

Jeżeli strony nie określiły wysokości wynagrodzenia ani nie wskazały podstaw do jego ustalenia, wykonawcy dzieła przysługuje podobne wynagrodzenie za dzieła tego rodzaju (np. będzie to przeciętne wynagrodzenie otrzymywane przez innego wykonawcę za realizację dzieł tego rodzaju) lub wynagrodzenie wcześniej już stosowane przez strony, jeśli poprzednio były już związane tego rodzaju umowami.

WAŻNE!

Wynagrodzenie powinno zostać określone przez strony w umowie w sposób wyczerpujący i jasny. Jednak w przypadkach szczególnych, czyli gdy nie da się ustalić wynagrodzenia w sposób wyżej wskazany, wynagrodzenie przysługuje w wysokości odpowiadającej uzasadnionemu nakładowi pracy wykonawcy dzieła.

Wynagrodzenie z tytułu zawarcia umowy o pracę i umowy-zlecenia z jedną osobą >>

Wynagrodzenie ryczałtowe

Najczęściej wynagrodzenie w zamian za wykonanie dzieła określane jest przez podanie konkretnej kwoty (wynagrodzenie ryczałtowe). Dzieje się tak z reguły w każdym przypadku, w którym wartość dzieła można z góry ustalić (w tym wartość pracy, nakładów).

Wskazanie w umowie wynagrodzenia ryczałtowego skutkuje, w zwykłych sytuacjach, brakiem możliwości domagania się zarówno podwyższenia wynagrodzenia przez wykonawcę, jak i obniżenia wynagrodzenia przez zamawiającego. Dzieje się tak nawet wówczas, gdy w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac. Sąd może jednak podwyższyć ryczałt lub rozwiązać umowę, gdyby wskutek zmiany stosunków, nieprzewidywalnej wcześniej, wykonanie dzieła groziłoby przyjmującemu zamówienie rażącą stratą. Jest to jednak sytuacja wyjątkowa.

Wynagrodzenie kosztorysowe

Wynagrodzenie za wykonanie dzieła może być również ustalone jako wynagrodzenie kosztorysowe. Przy zawieraniu umowy strony sporządzają zestawienia planowanych prac i przewidywanych kosztów materiałów. Ostateczna kwota wynagrodzenia znana będzie dopiero po ostatecznym wykonaniu dzieła. Umowa wskazuje jedynie orientacyjną kwotę wynagrodzenia.

Obie strony muszą zatem liczyć się z tym, że wysokość wynagrodzenia może być ostatecznie zupełnie inna niż ta ustalona w chwili zawarcia umowy.


WAŻNE!

Aby zapobiec sporom, w umowie można wskazać, o ile procent może wzrosnąć ostateczne wynagrodzenie za wykonanie dzieła w stosunku do przewidywanego wstępnie.

Wynagrodzenie kosztorysowe może ulec zmianie, gdy:

  • w toku wykonywania dzieła zarządzenie właściwego organu państwowego zmieniło wysokość cen lub stawek obowiązujących dotychczas w obliczeniach kosztorysowych. Każda ze stron może w tej sytuacji żądać odpowiedniej zmiany umówionego wynagrodzenia. Nie dotyczy to jednak należności uiszczonej za materiały lub robociznę przed zmianą cen lub stawek;
  • w toku wykonywania dzieła zajdzie konieczność przeprowadzenia prac, które nie były przewidziane w zestawieniu prac planowych, będących podstawą obliczenia wynagrodzenia kosztorysowego, a zestawienie sporządził zamawiający. W takiej sytuacji przyjmujący zamówienie może żądać odpowiedniego podwyższenia umówionego wynagrodzenia. Jeżeli jednak zestawienie planowych prac sporządził przyjmujący zamówienie, może żądać podwyższenia wynagrodzenia tylko wtedy, gdy mimo zachowania należytej staranności nie mógł przewidzieć konieczności prac dodatkowych.

Gdy zestawienie czynności niezbędnych do wykonania dzieła sporządził wykonawca, to nie może on potem żądać podwyższenia wynagrodzenia kosztorysowego przez dodanie prac wcześniej nieplanowanych (art. 630 § 1 k.c.).

WAŻNE!

Przyjmujący zamówienie nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, jeżeli wykonał prace dodatkowe bez uzyskania uprzedniej zgody zamawiającego.

Jeżeli na skutek wystąpienia powyższych sytuacji wynagrodzenie kosztorysowe miałoby znacznie wzrosnąć, zamawiający ma prawo niezwłocznie odstąpić od umowy. Skutkuje to obowiązkiem wypłaty przyjmującemu zamówienie odpowiedniej części wynagrodzenia.

Składka na Fundusz Emerytur Pomostowych >>

Jeżeli zajdzie konieczność znacznego podwyższenia wynagrodzenia kosztorysowego, zamawiający może od umowy niezwłocznie odstąpić. Powinien jednak zapłacić wykonawcy odpowiednią część umówionego wynagrodzenia, odpowiadającą stopniowi zaawansowania w wykonaniu dzieła. Z uprawnienia do odstąpienia od umowy zamawiający może skorzystać tylko w czasie realizacji umowy.

Przykład

Wykonawca przedstawił gotowe dzieło, przy czym okazało się, że ostateczna kwota znacznie przewyższa kwotę planowaną.

Zamawiający w tej chwili nie może już skorzystać z powyższej możliwości odstąpienia od umowy. Dzieło już zostało wykonane, a zatem – zakładając, że jest wykonane zgodnie z umową i koszty zostały prawidłowo naliczone – zamawiający zobowiązany jest do zapłaty całości wynagrodzenia.

Przepisy dotyczące zawierania umowy o dzieło nie przewidują jej wypowiedzenia, natomiast regulują możliwość odstąpienia od umowy, czyli złożenia oświadczenia woli, na skutek którego stosunek prawny wygasa od momentu zawarcia umowy (ex tunc). Wskutek odstąpienia wygasa nie tylko zobowiązanie główne, ale i akcesoryjne – zobowiązanie zapłaty kary umownej (wyrok SA w Poznaniu z 27 lutego 2001 r., I ACa 981/00).

Podstawa prawna:

  • wyrok SA w Poznaniu z 27 lutego 2001 r. (I ACa 981/00, Pr. Gosp. 2002/6/54).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.

    Składka zdrowotna 2022 - Nowy Ład

    Składka zdrowotna w 2022 r. - jaką składkę wprowadza Nowy Ład? O ile wzrośnie składka na ubezpieczenie zdrowotne w 2022 r.?