Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Premia regulaminowa a premia uznaniowa

Ewa Łukasik
Ewa Łukasik
Dochodzenie wypłaty roszczenia pracownika przed sądem pracy może dotyczyć jedynie premii regulaminowej. W odróżnieniu bowiem od premii uznaniowej warunki uzyskania premii regulaminowej są ściśle określone w przepisach wewnętrznych.

Jednym z narzędzi motywujących pracowników do efektywniejszej pracy jest wprowadzenie do systemu wynagrodzeń dodatkowych składników wynagrodzenia, uzależnionych od rezultatów pracy.

Do najpopularniejszych narzędzi motywujących pracowników należy zaliczyć:

  • prowizję – wysokość wynagrodzenia lub części wynagrodzenia stanowi procent osiągniętych przez pracownika obrotów,
  • premię regulaminową,
  • premię uznaniową,
  • nagrody (rzeczowe).

Podejmując decyzję o wprowadzeniu do systemu wynagradzania jednego z wyżej wymienionych składników, pracodawca powinien pamiętać o podstawowych kryteriach odróżniających premię regulaminową od premii uznaniowej. Od tego, jak zostaną uregulowane kwestie związane z prawem do ww. świadczeń, będą w przyszłości zależały obowiązki pracodawcy względem pracownika.

O tym, czy dane świadczenie jest premią regulaminową czy uznaniową, decyduje nie jego nazwa wprowadzona w układzie zbiorowym pracy, regulaminie wynagradzania czy umowie o pracę, ale charakter tego świadczenia.

Wprowadzenie premii do zakładowego systemu wynagradzania

Jeżeli intencją pracodawcy jest wprowadzenie premii regulaminowej, wtedy kryteria, zasady i terminy wypłaty dodatkowego wynagrodzenia powinny zostać zapisane w odpowiednim dokumencie. Warunki premiowania należy określić w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie wynagradzania (w przypadku firm zatrudniających co najmniej 20 pracowników). Pracodawca zatrudniający mniej niż 20 pracowników powinien określić zasady premiowania indywidualnie, w umowach o pracę lub wprowadzić regulamin premiowania.

Nagroda a premia >>

W przypadku gdy pracodawca chce wypłacać pracownikom premię uznaniową lub nagrody jednorazowe, nie ma obowiązku określania tej kwestii w odpowiednich dokumentach. Można je całkowicie pominąć w wewnętrznych regulacjach lub jedynie wspomnieć o możliwości ich wystąpienia, bez wskazywania jakichkolwiek wartości kwotowych.

Premia regulaminowa

Wysokość oraz warunki nabycia prawa do premii regulaminowej muszą być wyraźnie określone. W związku z tym po spełnieniu regulaminowych warunków pracownik ma prawo żądać wypłacenia premii, a w razie odmowy wypłacenia – dochodzić swojego roszczenia przed sądem pracy.

Pracodawca, który zadecyduje o przyznawaniu pracownikom prawa do premii regulaminowej, powinien precyzyjnie określić w regulaminie warunki jej przyznawania. Może to zrobić, wskazując np., że premia przysługuje wszystkim pracownikom, a przy tym powinien określić okoliczności, których wystąpienie spowoduje obniżenie premii lub jej niewypłacenie. Jeśli okoliczności te nie wystąpią, pracodawca będzie zobowiązany wypłacić premię w pełnej wysokości. Może również uzależnić prawo do premii regulaminowej od wystąpienia pewnych okoliczności (np. osiągnięcie przez pracownika sprzedaży na poziomie wyższym od określonej normy).


Przykład

Zakładowy regulamin premiowania zawierał zapis w brzmieniu:

„Pracownikom, którzy sumiennie wypełniają swoje obowiązki, przysługuje premia miesięczna w wysokości 25% wynagrodzenia zasadniczego.

1. Premia nie przysługuje za dni usprawiedliwionej nieobecności w pracy.

2. Premia nie przysługuje pracownikowi w przypadku:

a) opuszczenia przez pracownika pracy bez usprawiedliwienia,

b) nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy,

c) stawienia się w pracy w stanie po spożyciu alkoholu lub pod wpływem środków odurzających,

d) spożywania alkoholu lub używania środków odurzających w miejscu pracy,

e) ukarania karą porządkową”.

W takim przypadku bez względu na to, jak pracodawca nazwał świadczenie, wyczerpuje ono znamiona premii regulaminowej, bowiem określone zostały kryteria (na podstawie których świadczenie jest wypłacane), jego wysokość oraz częstotliwość. Pracownik, który spełnił warunki do jej otrzymania, ma względem pracodawcy roszczenie o jego wypłacenie. W przypadku odmowy ma prawo dochodzenia wypłaty wynagrodzenia przed sądem pracy.

Premia uznaniowa

Pracownikom, którzy wzorowo wypełniają swoje obowiązki, a także przejawiają inicjatywę w pracy i podnoszą jej wydajność, jakość oraz wyjątkowo przyczyniają się do wykonywania zadań na rzecz zakładu pracy, mogą być przyznawane nagrody i wyróżnienia.

Premia uznaniowa jest tożsama z nagrodą. Stanowi ona pieniężne świadczenie dla pracownika, całkowicie uzależnione od swobodnego uznania pracodawcy. Nie ma zatem żadnych konkretnych przesłanek, których spełnienie mogłoby być podstawą skutecznego zgłoszenia przez pracownika roszczenia o wypłacenie premii uznaniowej. Dopiero gdy pracownikowi zostanie przyznana premia uznaniowa (albo nagroda), nabywa on uprawnienia do wystąpienia z żądaniem jej wypłacenia.

WAŻNE!

Zarówno przyznanie nagrody jak jej wysokość zależą od swobodnego uznania pracodawcy.

W jaki sposób ustalać premię w samorządzie >>

Przykład

W regulaminie wynagradzania wprowadzono zapis w brzmieniu:

„Pracownikom, na wniosek bezpośredniego przełożonego, może zostać przyznana premia za szczególne osiągnięcia w pracy. Decyzję o przyznaniu premii i jej wysokości podejmuje w każdym przypadku pracodawca”.

W tym przypadku wewnętrzne regulacje płacowe przewidują jedynie dopuszczalność wypłacenia premii, nie określają natomiast konkretnych kryteriów jej nabycia ani jej wysokości. A zatem wyłącznie od uznania pracodawcy zależy, czy i w jakich okolicznościach premia zostanie pracownikowi przyznana. Pracownik, który we własnym przekonaniu wyróżnia się szczególnymi osiągnięciami w pracy, nie może – powołując się na taki zapis regulaminu – wystąpić do pracodawcy z roszczeniem o wypłatę premii.

Intencją pracodawcy było wprowadzenie do systemu wynagrodzeń premii uznaniowej.

Ochrona premii

Premia, niezależnie od tego, czy ma charakter premii regulaminowej czy uznaniowej, jest składnikiem wynagrodzenia. Oznacza to, że mają do niej zastosowanie przepisy dotyczące ochrony wynagrodzenia za pracę. Pracownik nie może zrzec się premii ani przenieść prawa do niej na inną osobę. Zakaz zrzekania się premii jest bezwarunkowy i nie może być uchylony porozumieniem stron.

Ponadto pracodawca nie ma swobody w potrącaniu wierzytelności z przyznanej pracownikowi premii. Potrącenia z premii bez zgody pracownika mogą być bowiem dokonywane tylko według zasad określonych w art. 87 k.p. Dotyczy to także wierzytelności pracodawcy. Jeśli więc pracownik nie wyrazi zgody na potrącenie z premii określonej kwoty, pracodawca, chcąc dokonać jej potrącenia, musi dysponować tytułem wykonawczym przeciwko temu pracownikowi.

Podstawa prawna:

Poszerzaj swoją wiedzę, czytając naszą publikację
Nowe zasady tworzenia i funkcjonowania kas zapomogowo-pożyczkowych w zakładach pracy (PDF)
Nowe zasady tworzenia i funkcjonowania kas zapomogowo-pożyczkowych w zakładach pracy (PDF)
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Świadczenia emerytalno-rentowe
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Emerytury i renty podlegają corocznie waloryzacji od dnia:
    1 stycznia
    1 marca
    1 czerwca
    1 września
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Praca zdalna w Kodeksie pracy od jesieni?
    Myślę, że uda się to jesienią tego roku – odpowiedziała w czwartek PAP.pL szefowa MRiPS Marlena Maląg, zapytana o to, kiedy nastąpi nowelizacja Kodeksu pracy, związana z wprowadzeniem do niego pojęcia pracy zdalnej. Dziś możliwa jest ona na podstawie przepisów covidowych.
    Liczba bezrobotnych w lipcu najniższa od 1990 r.
    W porównaniu z poprzednim miesiącem liczba bezrobotnych w lipcu br. spadła o 6,5 tys., a w urzędach pracy zarejestrowanych było 811,5 tys. bezrobotnych. – Po raz ostatni w rejestrach urzędów pracy mniej bezrobotnych zarejestrowanych było w lipcu 1990 r. – informuje minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.
    PGZ: wspólne konstrukcje z Koreą, zwiększenie produkcji
    Wobec związanego z wojną na Ukrainie zwiększenia zamówień i kolejnych planów MON, Polska Grupa Zbrojeniowa musi się skupić na zwielokrotnieniu produkcji; za kilka lat będą możliwe wspólne konstrukcje z Koreą Południową - powiedział PAP prezes PGZ Sebastian Chwałek.
    Ojciec na urlopie rodzicielskim. Nowe przepisy, nowe szanse dla pracodawców i nas wszystkich.
    2 sierpnia minął termin wdrożenia tzw. unijnej Dyrektywy Work-Life Balance. To dobry moment na to, aby przyjrzeć się sytuacji zawodowej matek i ojców oraz roli pracodawców w budowaniu równości na rynku pracy. Dlatego Fundacja Rodzic w mieście stworzyła publikację “Ojciec na urlopie rodzicielskim. Nowe przepisy, nowe szanse dla pracodawców i nas wszystkich”. Szeroko omawia w niej samą Dyrektywę oraz wskazuje pozytywne aspekty, jakie wynikają z korzystania przez ojców z przysługujących im praw związanych z rodzicielstwem. Wskazuje także dobre praktyki w kwestii wspierania pracujących rodziców.
    Świadczenie postojowe - do kiedy czas na złożenie?
    Przedsiębiorcy i osoby wykonujące umowy cywilnoprawne, którzy odczuli negatywne skutki występowania w Polsce COVID-19, mają czas na złożenie wniosku o świadczenie postojowe do 16 sierpnia. Zgodnie z przepisami wnioski te mogą złożyć najpóźniej w ciągu 3 miesięcy, od kiedy został zniesiony stan epidemii.
    Kobiety nauczyły się oczekiwać mniej od swoich szefów
    Po dwóch latach pandemii polskie firmy stały się bardziej „włączające”, ale... dla kobiet nadal mniej niż dla mężczyzn. Kobiety nadal, jak przed pandemią, rzadziej niż mężczyźni czują się angażowane w decyzje, wspierane przez współpracowników i doceniane. Więcej kobiet uważa również, że wyniki ich pracy nie mają wpływu na wynagrodzenie. Coraz bardziej dostrzegalny jest efekt „przyzwyczajenia się” już do nierówności. Firmy notowane na giełdzie, by mieć kim wypełnić stanowiska kierownicze zarezerwowane parytetami dla kobiet zgodnie z rozporządzeniem UE w ciągu następnych czterech lat, już dziś powinny popracować nad rozwiązaniami, które uwzględnią ich konkretne potrzeby.
    Enefit rozwija swoją działalność w Polsce i otwiera nowe biuro na Śląsku
    Enefit, spółka należąca do estońskiej grupy Eesti Energia, jednego z największych wytwórców energii elektrycznej w krajach bałtyckich, otworzył biuro sprzedaży w Katowicach. Nowy oddział jest odpowiedzią na rosnącą liczbę klientów z regionu śląskiego, dolnośląskiego, opolskiego i małopolskiego. W ostatnich miesiącach firma powiększyła także swój zespół w Warszawie.
    Dobra atmosfera w pracy – 6 kluczowych aspektów
    Minęły czasy, kiedy głównym powodem wyboru pracodawcy była jego stabilność finansowa i poziom wynagrodzeń. Wraz z wejściem na rynek pracy przedstawicieli generacji Y i Z wzrosło znaczenie czynników pozapłacowych. Elementem, na który młodsze pokolenie pracowników zwraca szczególną uwagę, jest atmosfera w pracy. Jest to jedno z ważniejszych kryteriów wyboru pracodawcy. Ale także powód, dla którego pracownicy są skłonni ponownie wkroczyć do raz opuszczonej rzeki. Pojawia się zatem pytanie – jak budować dobrą atmosferę w pracy? Oto 6 nieodzownych elementów.
    DANONE rozwija innowacje w środowisku pracy
    Praca, która umożliwia harmonijne łączenie rozwoju zawodowego z odpoczynkiem, a nawet pasjami podróżniczymi – to wizja, jaką realizuje grupa spółek DANONE. Firma, jako jedna z pierwszych w Polsce, wprowadziła rozwiązanie zyskujące coraz większą popularność na świecie. Workation to połączenie pracy i wyjazdu wypoczynkowego, które daje pracownikom DANONE możliwość pracy z niemal dowolnego miejsca w Europie aż przez miesiąc. Rozwiązanie jest niezależne od, wprowadzonego na stałe, modelu pracy hybrydowej, a elastyczne formy pracy to część realizowanej w firmie strategii budowania środowiska, będącego najlepszym miejscem do pracy i rozwoju.
    Relacja trudna do wyważenia
    Pomimo ewoluującej praktyki tworzenia partnerskich relacji pracodawcy z pracownikiem w rozumieniu Kodeksu pracy pracodawca niezmiennie jest podmiotem uprzywilejowanym - to pracownik pozostaje względem niego w stosunku podporządkowania. Pracodawca ma wiele uprawnień w nawiązanych stosunkach pracy. Jakich?
    Rząd reguluje pracę zdalną. Nowelizacja Kodeksu Pracy
    Do Sejmu trafił rządowy projekt nowelizacji Kodeksu Pracy zawierający wyczekiwane przez pracodawców przepisy szczegółowo regulujące pracę zdalną. Obecnie obowiązujące przepisy, wprowadzone specustawą covidową, mówią jedynie, że pracodawca może polecić pracownikowi wykonywanie obowiązków poza stałym miejscem pracy.
    PIP: problem z wdrożeniem przepisów dot. bezpieczeństwa przeciwwybuchowego
    Kontrola Państwowej Inspekcji Pracy wskazuje, że w dużej części skontrolowanych podmiotów nadal występują problemy z wdrożeniem przepisów związanych z bezpieczeństwem przeciwwybuchowym - poinformował Główny Inspektorat Pracy.
    Zmiany w Kodeksie pracy obejmą pracę zdalną - jej uregulowanie jest bardzo ważne
    Najbardziej wyczekiwanymi zmianami w Kodeksie pracy są regulacje dotyczące pracy zdalnej - ocenia dyrektorka HR w agencji zatrudnienia Trenkwalder Joanna Rutkowska. Dla pracodawców uregulowanie przepisami prawa takiej formy pracy jest bardzo ważne - dodaje.
    Pracownicy hybrydowi pracują ciężej – jak pracować w tym modelu i nie doprowadzić do wypalenia zawodowego
    W ciągu ostatnich dwóch lat słowo „hybrydowy” całkowicie zmieniło swoje znaczenie i na stałe wpisało się w biurowy żargon, a sam model współpracy został na stałe wdrożony w znacznej części organizacji i cieszy się dużą popularnością wśród zatrudnionych. Większość Polaków (86%), którzy pracują zdalnie lub hybrydowo deklaruje, że w przyszłości chce nadal wykonywać służbowe obowiązki w takim modelu.
    Wyzwanie zatrudniania w szczycie sezonu rolniczego
    Okresowe zapotrzebowanie na pracowników sezonowych wzrasta przed okresem żniw i zbiorów, a to powoduje konieczność nie tylko znalezienia wystarczającej liczby osób, ale również zaproponowania im optymalnej formy zatrudnienia.
    ZUS: ważność bonów turystycznych upływa we wrześniu. 750 tys. nieaktywnych
    Blisko 3,5 mln bonów turystycznych aktywowali dotąd rodzice i opiekunowie. Kwota zrealizowanych płatności bonem sięga 2,4 mld zł. – poinformował PAP Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Zwrócił uwagę, że wciąż ok. 750 tys. bonów pozostaje nieaktywnych. Ich ważność upływa 30 września.
    Zawarcie umowy o pracę
    W jaki sposób zawiera się umowę o pracę?
    Od 2025 największe firmy będą raportować swój wpływ na środowisko i lokalne społeczności
    Działalność CSR i ESG to wciąż słabo znane zagadnienie dla wielu firm. Nawet jeśli przedsiębiorstwa realizują inicjatywy z tego obszaru, bywają one niepoparte strategią, a czasem nakierowane wyłącznie na budowanie pozytywnego wizerunku wśród odbiorców. To jednak będzie musiało się zmienić wraz z nowymi obowiązkami, jakie dyrektywa CSRD nałoży na firmy już za dwa i pół roku. Chodzi o wymóg raportowania zagadnień dotyczących m.in. wpływu na środowisko i społeczeństwo. Chociaż obowiązek będzie dotyczyć największych podmiotów, swoje podejście będą musiały zmienić także mniejsze przedsiębiorstwa, które z nimi współpracują.
    Pracownicy budżetówki i nauczyciele walczą o podwyżki
    Protest pracowników budżetówki trwa od ponad tygodnia, a na sierpień zaplanowana jest duża akcja protestacyjna w Warszawie. Protestujący podkreślają, że ich wynagrodzenia są niewspółmierne do inflacji i domagają się 20-proc. podwyżek płac. Natomiast propozycję rządu, która zakłada w przyszłym roku wzrost o 7,8 proc., wprost określają jako skandaliczną. O podwyżki walczą również nauczyciele.
    Od stycznia 2023 r. najniższa pensja wyniesie 3383 zł brutto
    W przyszłym roku planowane są dwie podwyżki minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2023 r. najniższa pensja będzie wynosiła 3383 zł brutto, a od lipca - 3450 zł brutto - zakłada opublikowany w czwartek projekt rozporządzenia Rady Ministrów.
    PIP: w maju i w czerwcu kilkanaście tragicznych wypadków przy pracy
    Kilkanaście tragicznych wypadków przy pracy, w tym śmiertelnych, wydarzyło się w dwóch miesiącach poprzedzających wakacje: maju i czerwcu - poinformowała Państwowa Inspekcja Pracy.
    Umowa zlecenia 2022 r.
    Czym jest umowa zlecenia i czy stosuje się do niej Kodeks Pracy? Czy obowiązuje minimalna stawka godzinowa? Jakie są zasady podatku?
    Co to jest ekonomia społeczna?
    Jak można pomóc osobom wykluczonym społecznie? Czy obecnie na rynku pracy są instrumenty, które działają na rzecz reintegracji zawodowej i społecznej? Jakie będą zadania przedsiębiorstw społecznych? Ekonomia społeczna – nowe instytucje i zasady pomocy już w 2022 r.
    Spory zbiorowe – co się zmieni?
    Nowa definicja sporu o zbiorowe prawa lub wolności związkowe, a także o zawodowe, ekonomiczne lub socjalne zbiorowe interesy lub prawa, wspólna koalicja związków zawodowych w trwającym sporze, maksymalny czas trwania sporu oraz mediacja prewencyjna – to najważniejsze zmiany nad, którymi będzie pracował Sejm i Senat RP jeszcze w tym roku.
    Pracodawca musi sprawdzić partycypację w PPE według stanu na 1 lipca
    Zgodnie z nowymi przepisami ustawy o PPE, pracodawca ma obowiązek informować Polski Fundusz Rozwoju o liczbie swoich pracowników i uczestników PPE według stanu na 1 lipca i na 1 stycznia. Jeżeli pracodawca nie wdrożył PPK z uwagi na prowadzenie PPE, spadek partycypacji w PPE może spowodować, że będzie musiał uruchomić PPK.