Ekwiwalent za urlop policjanta po wyroku TK: Jak prawidłowo go wyliczyć?

• Ekwiwalent za urlop policjanta po wyroku TK: Jak prawidłowo go wyliczyć?
• Tło sporu: wniosek o ponowne przeliczenie należności
• Stanowisko sądów: literalna wykładnia nie wystarczy
• Ekwiwalent za urlop policjanta po wyroku TK: Jak prawidłowo go wyliczyć? Praktyczny sposób obliczenia ekwiwalentu
• Podstawa prawna i znaczenie orzeczenia

Ekwiwalent za urlop policjanta po wyroku TK: Jak prawidłowo go wyliczyć?

Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie określił, jak należy naliczać należności za zaległy urlop wypoczynkowy funkcjonariuszy Policji w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie z najnowszym wyrokiem, za każdy dzień niewykorzystanego urlopu przysługuje wynagrodzenie odpowiadające jednemu dniu roboczemu, wyliczone na podstawie ostatniego uposażenia. Kluczowe znaczenie ma przy tym zastosowanie współczynnika 1/21 oraz retroaktywne uwzględnienie wyroku TK.

Tło sporu: wniosek o ponowne przeliczenie należności

W listopadzie 2018 r. były funkcjonariusz Policji zwrócił się do komendanta z żądaniem ponownego wyliczenia ekwiwalentu za 56 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego i dodatkowego, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. (sygn. K 7/15). Organ oraz organ odwoławczy odmówiły wypłaty wyrównania, wskazując, że policjant został zwolniony ze służby w styczniu 2012 r., a więc sprawa została wszczęta i zakończona przed 6 listopada 2018 r. W ocenie administracji, brak było podstaw do zastosowania nowszych, korzystniejszych przepisów.

Stanowisko sądów: literalna wykładnia nie wystarczy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje administracyjne, uznając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy przejściowe.

Sąd wyjaśnił, że ustawodawca, posługując się w art. 9 ust. 1 ustawy o wsparciu służb mundurowych sformułowaniem „na zasadach wynikających z przepisów ustawy”, nie zamierzał przywracać niekonstytucyjnych rozwiązań. Oznacza to, że do spraw z okresu przed 6 listopada 2018 r. stosuje się przepisy sprzed nowelizacji, ale z wyłączeniem części uznanej przez TK za sprzeczną z Konstytucją. Przeciwna wykładnia naruszałaby art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, który nakazuje retroaktywne skutki orzeczeń Trybunału.

Ekwiwalent za urlop policjanta po wyroku TK: Jak prawidłowo go wyliczyć? Praktyczny sposób obliczenia ekwiwalentu

Zgodnie z wytycznymi NSA, wysokość należności za dni urlopu przypadające przed 6 listopada 2018 r. ustala się, mnożąc liczbę tych dni przez kwotę wynagrodzenia za jeden dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby. Przy obliczeniach należy zastosować aktualny współczynnik 1/21 miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym. Sąd podkreślił, że wartość ta odzwierciedla średni ekwiwalent jednego dnia urlopu i w pełni realizuje zasadę sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP). Po wyliczeniu nowej kwoty, organ powinien wypłacić funkcjonariuszowi różnicę między należnością a świadczeniem już wypłaconym. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną organu odwoławczego, uznając ją za bezzasadną.

Podstawa prawna i znaczenie orzeczenia

Wyrok NSA z 27 marca 2026 r. (sygn. III OSK 1482/23) precyzyjnie określa sposób realizacji wyroku TK w praktyce administracyjnej. Podstawę stanowią ustawa o Policji, ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz Konstytucja RP. Orzeczenie ma charakter wiążący dla organów administracji i stanowi wytyczną do prawidłowego naliczania ekwiwalentów urlopowych w sprawach wszczętych przed i po listopadzie 2018 r., eliminując wątpliwości interpretacyjne dotyczące zakresu retroakcji wyroku Trybunału.

Źródło: Wyrok NSA z 27 marca 2026 r. (sygn. III OSK 1482/23).