Potrącenia z wynagrodzenia bez zgody pracownika

Kodek pracy stanowi, iż pracodawca może wypłacić wynagrodzenie w sposób inny niż bezpośrednio do rąk pracownika, gdy stanowi tak układ zbiorowy pracy, lub pracownik wyrazi na to pisemną zgodę. Potrącenie z wynagrodzenia polega na zmniejszeniu wypłacanego wynagrodzenia o kwoty, przeznaczone również dla innych wierzycieli niż pracodawca. Według przepisów kodeku cywilnego, potrącenia dokonuje się z wynagrodzenia, łącznie ze wszystkimi dodatkami i wartością świadczeń w naturze, lecz po potrąceniu należnych na mocy ustawy podatków i opłat. Potrąceniu podlegają więc również nagrody jubileuszowe oraz wszelkie świadczenia w naturze z tytułu umowy o pracę przeliczone na wartość pieniężną.

Zadaj pytanie na: Forum Kadry

Wszelkie potrącenia z wynagrodzenia, a więc również te, na które pracownik wyrazi zgodę, mogą mieć miejsce dopiero po odliczeniu od niego składek na ubezpieczenie społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych. Potrącone z wynagrodzenia mogą zostać następujące należności:

• sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych,
• sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,
• zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi,
• kary pieniężne, nałożone na pracownika przez pracodawcę, z tytułu nieprzestrzegania przez pracownika przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych, opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy.

Powyżej wskazane należności, których regulowanie jest dopuszczone za pomocom dokonania potrącenia z wynagrodzenia, są jedynymi należnościami, które mogą być potrącone z wynagrodzenia pracownika bez jego zgody, a nawet wbrew jego woli. Potrącenia nie wskazane powyżej, wymagają pisemnej zgody pracownika.

Przedstawiona powyżej kolejność należności podlegających potrąceniu z wynagrodzenia nie jest przypadkowa. Jest to bowiem kolejność, z jaką dokonuje się potrąceń, w przypadku zbiegu ich tytułów.

Kwoty wolne od potrąceń, granice potrąceń

Kwota wolne od potrąceń, to nic innego część wynagrodzenia, z której nie można dokonać potrącenia. Kwotą wolna od potrąceń jest minimalne wynagrodzenie za prace, przysługujące przy zatrudnieniu w pełnym wymiarze godzin po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne i zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, gdy potrącenie ma zostać dokonane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych. Kwotę wolną od potrąceń w przypadku potrącania zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi stanowi 75 proc. wynagrodzenia minimalnego, zaś w przypadku potrącania kar pieniężnych nałożonych na pracownika – 90 proc wynagrodzenia minimalnego. W przypadku potraceń na zaspokojenie roszczeń alimentacyjnych, kwota wolna od potrąceń nie występuje.

Zobacz również: Odsetki od nieterminowo wypłaconego wynagrodzenia za pracę

Obok kwot wolnych od potrąceń, kodeks pracy ustanawia granice potrąceń. W przypadku potrącenia alimentacyjnego, jego granicą jest suma trzech piątych wynagrodzenia, zaś w przypadku egzekucji innych należności lub potrącania zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi, potrącenia dokonuje się do wysokości połowy należnego wynagrodzenia. Potrącenia z tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne i zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi, nie mogą przekraczać w sumie połowy wynagrodzenia, zaś łącznie z potrąceniami na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych – trzech piątych wynagrodzenia. Niezależnie od powyższych potrąceń, kary pieniężne nałożone na pracownika, za jedno przekroczenie oraz za każdy jeden dzień nieusprawiedliwionej nieobecności, nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, a łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty, po dokonaniu potrąceń na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych, na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne oraz na pokrycie zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi.

Ponad to, należy pamiętać, iż są składniki wynagrodzenia, z których to potrąceń na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych dokonuje się do ich pełnej wysokości. Są nimi: dodatkowe wynagrodzenie roczne, nagroda z zakładowego funduszu nagród, czy należności przysługujące pracownikom z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej.

Polecamy serwis: Składniki wynagrodzenia