Kategorie

Czy do zmiany warunków płacowych konieczne jest wypowiedzenie zmieniające

Michał Culepa
Michał Culepa
Michał Culepa Culepa
Michał Culepa Culepa
Powierzenie innych obowiązków niż wskazane w umowie na okres dłuższy niż 3 miesiące za zgodą pracownika powoduje faktyczną zmianę treści umowy o pracę. Zmiana uprawnień przez pracodawcę, np. cofnięcie dodatku do wynagrodzenia, jest dopuszczalna tylko za wypowiedzeniem (wyrok Sądu Najwyższego z 14 stycznia 2010 r., I PK 155/09).

Grażyna C. została zatrudniona w lipcu 2007 r. przez Ośrodek Doradztwa Rolniczego w B. na podstawie umowy o pracę na czas określony od 19 lipca do 18 października 2007 r. na stanowisku technika – doradcy ds. gospodarstw wiejskich i agroturystyki w Rejonowym Zespole Doradców w Ł. będącym jednostką organizacyjną macierzystego ODR. W dniu zatrudnienia dyrektor ODR powierzył Grażynie C. – na podstawie art. 42 § 4 Kodeksu pracy – na okres od 20 lipca do 31 sierpnia 2007 r. pełnienie obowiązków kierownika Rejonowego Zespołu Doradców w Ł. Oddział K. Pracownica otrzymała też dodatek funkcyjny z tego tytułu. We wrześniu tego samego roku przedłużono okres powierzenia obowiązków kierownika rejonowego zespołu doradców, znów na podstawie art. 42 § 4 Kodeksu pracy – na kolejny miesiąc.

W październiku 2007 r. strony zawarły kolejną umowę o pracę na czas określony od 19 października do 31 grudnia 2007 r. Dzień rozpoczęcia pracy ustaliły na 19 października 2007 r. Pozostałe warunki umowy pozostały bez zmian, co dotyczyło także stanowiska pracy, na którym zatrudniono Grażynę C. Nadal miała być technikiem – doradcą do spraw gospodarstw wiejskich i agroturystyki. Kierownictwo ODR ponownie powierzyło jej obowiązki kierownika tego samego rejonowego zespołu doradców.

Sytuacja powtórzyła się pod koniec 2007 r., kiedy to Grażyna C. otrzymała już bezterminową umowę o pracę na stanowisko technika – doradcy, a kierownictwo ODR jednocześnie z nową umową znów powierzyło jej obowiązki kierownika zespołu doradców. Podstawą był ponownie art. 42 § 4 Kodeksu pracy, a Grażyna C. miała być „p.o. kierownika” od 1 stycznia do 31 marca 2008 r. Nadal miała też otrzymywać dodatek funkcyjny. Przedłużanie powierzania obowiązków nastąpiło jeszcze kilkakrotnie. Od 1 maja 2008 r. powierzono jej pełnienie obowiązków kierownika bezterminowo.

Ze stanowiska kierownika zespołu doradców Grażyna C. została odwołana w czerwcu 2008 r. Od 1 lipca tego roku miała przestać pełnić obowiązki, odebrano jej też dodatek funkcyjny. Pismo dyrektora ODR dotyczące zmiany stanowiska zostało doręczone pracownicy 30 czerwca. Grażyna C. odmówiła przyjęcia pisma odwołującego, po czym poszła na zwolnienie lekarskie. Wkrótce potem do sądu trafił pozew przeciwko ODR o przywrócenie poprzednich warunków pracy (na stanowisku kierownika zespołu doradców) oraz o wypłatę dodatku funkcyjnego za okres po 30 czerwca 2008 r.

Rozstrzygnięcia sądów

Sąd I instancji oddalił powództwo wskazując, że pracownica nie miała kompetencji do wykonywania na stałe obowiązków kierownika zespołu doradców. Według obowiązujących w ODR przepisów o wynagradzaniu, kierownik ten powinien legitymować się wyższym wykształceniem. Grażyna C. miała zaś tylko wykształcenie średnie, dopiero studiowała na wyższej uczelni, której – w chwili powierzania obowiązków kierownika – jeszcze nie ukończyła. Grażyna C. złożyła apelację, która także została oddalona. Po wydaniu niekorzystnego wyroku złożyła więc skargę kasacyjną.


Orzeczenie Sądu Najwyższego

Skarga kasacyjna została uwzględniona – Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu II instancji i skierował sprawę do ponownego rozpoznania.

Uzasadniając orzeczenie sąd wskazał, że od chwili zawarcia umowy o pracę powódce nieprzerwanie powierzano inną pracę niż określona w umowie o pracę. Obowiązki pracownicze przypisane do stanowiska kierownika rejonowego zespołu doradców były zupełnie inne od obowiązków przypisanych do stanowiska technika – doradcy do spraw gospodarstw wiejskich i agroturystyki. Na tym ostatnim stanowisku powódka, w czasie zatrudnienia u pozwanego, faktycznie w ogóle nie świadczyła pracy.

Taka sytuacja może być potraktowana jako dorozumiana zmiana treści łączącego strony stosunku pracy. Tym samym należy uznać, że umowa została w istocie zawarta na stanowisko kierownika zespołu doradców. W takim zaś przypadku jednostronna rezygnacja z powierzania przez pracodawcę obowiązków kierownika powinna zostać dokonana w formie wypowiedzenia zmieniającego. Dopuszczalne jest oczywiście zawarcie przez strony stosunku pracy porozumienia dotyczącego powierzenia powódce obowiązków przewidzianych w pierwotnej (zawartej na piśmie) umowie o pracę za wynagrodzeniem przewidzianym w tej umowie lub innych niż obowiązki kierownika rejonowego zespołu doradców. W każdym razie konieczne jest oświadczenie woli dotyczące zmiany umowy – albo w formie wypowiedzenia (jednostronne – pracodawcy), albo w formie porozumienia zmieniającego (obustronne – pracownika i pracodawcy).

Brak odpowiednich kwalifikacji Grażyny C. do zajmowania stanowiska kierowniczego nie ma tu znaczenia, gdyż wyłącznie pracodawcę obciąża ryzyko zatrudnienia pracownika na stanowisku pracy, do zajmowania którego nie ma on wymaganych kwalifikacji zawodowych. Nie jest więc nadużyciem prawa żądanie przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach, zgłoszone przez pracownika, który nie miał kwalifikacji zawodowych koniecznych do wykonywania pracy na stanowisku zajmowanym przed wypowiedzeniem.

Wnioski z orzeczenia

Ryzyko powierzenia pracownikowi, zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę, pracy na stanowisku, do którego objęcia nie ma on odpowiednich kwalifikacji, wykształcenia lub przygotowania zawodowego, obciąża wyłącznie pracodawcę.

Pracownik nie może ponosić negatywnych konsekwencji – także płacowych – podjętej przez pracodawcę próby obejścia prawa, polegającej na zatrudnieniu pracownika na innym (przeważnie niższym) stanowisku, niewymagającym takich kwalifikacji – z jednoczesnym powierzeniem mu na czas nieoznaczony, zaraz po zatrudnieniu, wykonywania obowiązków przypisanych do wyższego stanowiska (kierowniczego).

Konsekwencją tego jest konieczność dokonania wypowiedzenia zmieniającego. W przeciwnym razie pracodawca jest zobowiązany nadal zatrudniać pracownika na stanowisku wyższym, do zajmowania którego nie ma kwalifikacji. Będzie też zobowiązany wypłacać mu stosowne wynagrodzenie (także w wyższej kwocie) oraz dodatki przewidziane dla takich stanowisk – tak jak np. dodatek funkcyjny – także przez okres wypowiedzenia.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.