REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

4 763 zł. Czy to jest godziwe wynagrodzenie tak jak chce Rada Europy?

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
4 763 zł. czy to jest godziwe wynagrodzenie tak jak chce Rada Europy?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Kwota: 4 763 zł - czy to jest godziwe wynagrodzenie tak jak chce Rada Europy? Co to znaczy prawo do godziwego wynagrodzenia? W jaki sposób realizowane jest prawo pracownika do godziwego wynagrodzenia? Czy ZUS może kwestionować za wysokie wynagrodzenia i tym samym składki. Co z interesem społecznym, zasadami współżycia społecznego a godziwością wynagrodzenia?
rozwiń >

Przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2023 r.

Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 sierpnia 2023 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2023 r., na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251 i 1429) ogłoszono, że przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2023 r. wyniosło 7005,76 zł.

Autopromocja

Godziwe wynagrodzenie powiązane z wynagrodzeniem przeciętnym

Międzynarodowa Organizacja Pracy uważa, że system płac minimalnych powinien generalnie opierać się na teorii płacy godziwej. Jednak czy wynagrodzenie minimalne to wynagrodzenie godziwe? Pewnie w większości przypadków nie, jednak generalnie zależy to od rodzaju wykonywanej pracy, doświadczenia, stażu, kwalifikacji, kosztów utrzymania, ponoszonych wydatków i innych okoliczności różnych w danym stanie faktycznym.

Międzynarodowa Organizacja Pracy twierdzi, że płaca minimalna powinna się kształtować się na poziomie 50% średniego wynagrodzenia. Jeżeli przyjąć by taką koncepcję to należy wskazać, że:

  • 50% z aktualnie obowiązującego wynagrodzenia przeciętnego (7005,76 zł) wynosi 3 503 zł
  • podczas gdy od 1 lipca 2023 r. w Polsce minimalna stawka godzinowa wynosi 3 600 zł.

Na podstawie tego można by więc powiedzieć, że obowiązujące w Polsce wynagrodzenie minimalne jest wynagrodzeniem godziwym, a wręcz nawet wyższym o około 97 zł. niż oczekiwałaby tego Międzynarodowa Organizacja Pracy. Wydaje się jednak, że wielu Polaków zarabiających te 3600 zł brutto, tj. 2700 netto - nie zgodzi się z tym, że jest to stawka godziwa.

Komitet Niezależnych Ekspertów Rady Europy o godziwym wynagrodzeniu za pracę

Komitet Niezależnych Ekspertów Rady Europy powołany przez Radę Europy uważa, że punktem odniesienia do określenia płacy minimalnej ma być płaca przeciętna i, że uposażenie godziwe powinno kształtować się na poziomie 68% kwoty tzw. mediany płacowej w danym kraju. Również zgodnie z Europejską Kartą Społeczną, wynagrodzenie godziwe powinno stanowić około 68% przeciętnego wynagrodzenia w kraju.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jeżeli przyjąć by taką koncepcję to należy wskazać, że:

  • 68% z aktualnie obowiązującego wynagrodzenia przeciętnego (7005,76 zł) wynosi 4 763 zł
  • podczas gdy od 1 lipca 2023 r. w Polsce minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 3 600 zł.

Przy takiej koncepcji wynagrodzenie godziwe byłoby wyższe niż wynagrodzenie minimalne.

Czym jest wynagrodzenie godziwe?

Można generalnie stwierdzić, że  wynagrodzenie godziwe, to wynagrodzenie: należne, właściwe, odpowiednie, rzetelne, uczciwe i sprawiedliwe, zachowujące cechy ekwiwalentności do pracy. Takie cechy nie wiele jednak podpowiadają przy ustalaniu konkretnych stawek wynagrodzenia. 

Ocena godziwości wynagrodzenia wymaga uwzględnienia okoliczności każdego konkretnego przypadku, a zwłaszcza rodzaju, ilości i jakości świadczonej pracy oraz wymaganych kwalifikacji. Takie rozumienie godziwości wynagrodzenia odpowiada kryteriom ustalania wysokości wynagrodzenia z art. 78 § 1 KP, który nakazuje ustalenie wynagrodzenia za pracę tak, aby odpowiadało ono w szczególności:

  • rodzajowi wykonywanej pracy
  • kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu
  • uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy.

Do oceny ekwiwalentności wynagrodzenia należy stosować wzorzec, który w najbardziej obiektywny sposób pozwoli ustalić poziom wynagrodzenia za pracę o zbliżonym lub takim samym charakterze, który będzie uwzględniał również warunki obrotu i życia społecznego (tak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z 23 stycznia 2014 r., sygn.  I UK 302/13).

Godziwe wynagrodzenie w rozumieniu ubezpieczeń społecznych a interes publiczny

Pojęcie godziwości wynagrodzenia za pracę w prawie ubezpieczeń społecznych winno być zatem interpretowane przy uwzględnieniu wymogu ochrony interesu publicznego oraz zasady solidarności ubezpieczonych, gdyż podstawę wymiaru składki ubezpieczonego, będącego pracownikiem, stanowi wynagrodzenie godziwe.

Ważne

Ocena godziwości wynagrodzenia wymaga uwzględnienia okoliczności każdego konkretnego przypadku, a zwłaszcza: rodzaju, ilości i jakości świadczonej pracy oraz wymaganych kwalifikacji.

ZUS kwestionuje wysokie wynagrodzenia - co z godziwością pytają ubezpieczeni

W jednej ze spraw toczących się przed sądem, ZUS zakwestionował wysokości miesięcznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe, zdrowotne z tytułu zatrudnienia. Strony umowy zawarły aneks do umowy o pracę, na mocy którego podwyższono płacę zasadniczą z kwoty 4200 zł do 11 200 zł brutto miesięcznie. Zdaniem ZUS wyłącznym celem zwiększenia wynagrodzenia była chęć uzyskania przez Ubezpieczonego świadczeń z ubezpieczenia chorobowego w zwiększonej wysokości, wyższej niż w czasie jego zatrudnienia. ZUS wnosił, aby podstawa wymiaru składek została obniżona. 

W sprawie sąd uznał, że podwyższone wynagrodzenie było adekwatne do jakości, ilości pracy, rodzaju zadań, dodatkowych obowiązków, wymiar czasu pracy i kwalifikacje. Stanowiło to wyraz godziwości wynagrodzenia na zajmowanym stanowisku. Zdaniem sądu ZUS nie miał więc racji. 

Z uwagi na ww. okoliczności SO nie podziela stanowiska ZUS, którego argumentacja sprowadzała się do przedstawienia poszczególnych faktów dotyczących zatrudnienia Ubezpieczonego bez pogłębionej analizy, uwzględniającej w szczególności jego doświadczenie zawodowe, kwalifikacje, zakres obowiązków oraz zakres ich zmian w stosunku do okresu sprzed podpisania spornego aneksu. W ocenie SO praca, jaką realizował Ubezpieczony, była istotna z punktu widzenia interesów, a nawet bytu Płatnika składek, który przy tym posiadał wystarczające środki na wypłatę ustalonej kwoty wynagrodzenia. Podkreślić należy, że to na ZUS spoczywa obowiązek udowodnienia pozorności umowy lub jej sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Zdaniem Sądu Okręgowego Łodzi w wyroku z 30 marca 2023 r., VIII U 1350/22 ZUS w żaden sposób nie udowodnił, że zakwestionowany przez niego aneks do umowy o pracę był sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zasiłek opiekuńczy dla samotnego rodzica

Komu przysługuje zasiłek opiekuńczy? Przez ile przysługuje zasiłek opiekuńczy? Jakie są dodatki i zasiłki dla rodzica samotnie wychowującego dziecko? Ile w 2024 roku wynosi dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka?

Dni wolne w Boże Ciało 2024 r. Czy za pracę w święta wyższe wynagrodzenie

Boże Ciało kiedy wypada? Czy w Boże Ciało sklepy są otwarte? Czy w Boże Ciało trzeba iść do kościoła? Czy za pracę w święta wyższe wynagrodzenie? Czy przysługuje dzień wolny za pracę w niedzielę oraz święto?

Sygnaliści pod ochroną. Będą nowe obowiązki dla pracodawców

Sejm uchwalił ustawę o ochronie sygnalistów. Ustawa nakłada nowe obowiązki na pracodawców.

Kosztowny obowiązek. Dofinansowanie pracownikowi okularów lub szkieł kontaktowych

Pracodawca powinien zapewnić okulary lub szkła kontaktowe pracownikom zatrudnionym przy obsłudze monitora ekranowego. Czy pracownik ma prawo do jednoczesnej refundacji zarówno okularów korygujących wzrok, jak i szkieł kontaktowych?

REKLAMA

Świadectwo pracy 2024 r.

W dniu zakończenia stosunku pracy pracodawca wydaje pracownikowi świadectwo pracy. Co pracownik powinien otrzymać razem ze świadectwem pracy?

Większa ochrona pracowników. Sejm uchwalił nowelizację Kodeksu pracy

Sejm znowelizował Kodeks pracy. Zmiany mają na celu zwiększenie ochrony zdrowia pracowników. Został rozszerzony katalog substancji rakotwórczych i mutagennych.

Wypowiedzenie umowy o pracę przez pracownika 2024 r.

Jednym ze sposobów rozwiązania umowy o pracę jest jej wypowiedzenie. Pracownik dokonujący wypowiedzenia musi zadbać o zachowanie pewnych warunków. Jakich?

Płaca minimalna 2025 r. zostanie określona na starych zasadach. Data zbliża się wielkimi krokami

Minister rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk poinformowała, że płaca minimalna w 2025 r. zostanie określona na starych zasadach. Jeśli chodzi o kolejne lata, to jej wysokość określi już ustawa o minimalnym wynagrodzeniu, które ma wejść w życie w listopadzie br.

REKLAMA

2000 zł bezzwrotnego wsparcia, dofinansowanie wynagrodzeń i odroczenie terminu płatności składek. Poszkodowani przedsiębiorcy z Marywilskiej zgłaszają się do ZUS po pomoc

Pożar centrum przy ul. Marywilskiej pochłonął biznesy wielu kupców. Od czwartku zgłaszają się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po pomoc.

Będą nowe świadczenia dla rodziców. Brakuje tylko podpisu prezydenta

Ustawa o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka "Aktywny rodzic" na ostatniej prostej. Brakuje tylko podpisu prezydenta.

REKLAMA