REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jakie przysługują świadczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych?

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
Jakie przysługują świadczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych?
Jakie przysługują świadczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych?
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Czy zdarzenie wypadku przy pracy (w drodze do pracy, z pracy) jak i wystąpienie u pracownika choroby zawodowej daje możliwość uzyskania świadczeń z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS)? Czy świadczenia się przedawniają?

Co to jest choroba zawodowa?

Za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych. Wykaz chorób jest przedstawiony tabelarycznie w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. 2009 nr 105 poz. 869). Taka choroba powinna być spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, które występują w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, tzw. "narażenie zawodowe". Aby móc stwierdzić chorobę zawodową należy ocenić warunki pracy w jakich doszło do choroby. Trzeba w wyniku tej oceny stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, ze choroba jest skutkiem czynników i powstała w związku z narażeniem zawodowym. Pracodawca jest obowiązany tak organizować pracę, aby niwelować ryzyko powstania choroby. Powinien zapewniać odpowiednie środki ochrony indywidualnej, stosować zasady BHP i nadzorować proces pracy.

Autopromocja

Jakie mogą być choroby zawodowe?

Choroby zawodowe mogą być różne. Powstają w związku z działaniem różnych szkodliwych czynników, są to np. nowotwory złośliwe powstałe w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, choroby płuc wywołane pyłem metali, przewlekłe choroby układu ruchu, choroby skóry, choroby układu wzrokowego wywołane czynnikami fizycznymi, chemicznymi lub biologicznymi, choroby zakaźne lub pasożytnicze.

Jaki jest okres na rozpoznanie choroby zawodowej?

Istotny jest również okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym. Okres ten jest różny w zależności od danej choroby zawodowej. Niekiedy trwa kilka dni, kilkanaście dni, kilka lat, kilkanaście lat, a innym razem należy to ocenić indywidualnie, po oszacowaniu ryzyka. Zdarza się też tak, że okresu tego nie można określić (np. przy chorobach zakaźnych lub pasożytniczych, przy przewlekłym popromiennym zapaleniu skóry czy przewlekłym uszkodzeniu szpiku kostnego). Każdą sprawę należy oceniać indywidualnie. 

Z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej przysługują różne świadczenia.

Świadczenia wypłaca zwykle ZUS, weryfikując szczegółowo stan zdrowia, dokumentację (w tym medyczną) oraz stan faktyczny i prawny sprawy.

Świadczenia są następujące:

Dalszy ciąg materiału pod wideo

1) zasiłek chorobowy - dla ubezpieczonego, którego niezdolność do pracy spowodowana została wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową. Podstawą do wypłaty zasiłku jest otrzymanie zwolnienia lekarskiego stwierdzającego niezdolność do pracy. Oczywiście niezdolność do pracy może pojawić się później (na skutek stwierdzonego wcześniej wypadku przy pracy lub choroby zawodowej);

2) świadczenie rehabilitacyjne - dla ubezpieczonego, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, jednak jego dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy;

3) zasiłek wyrównawczy - dla ubezpieczonego, który jest pracownikiem a którego wynagrodzenie uległo obniżeniu z powodu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Z powodu tego uszczerbku pracownik nie jest wstanie zarabiać tyle, ile wcześniej;

4) jednorazowe odszkodowanie - dla ubezpieczonego, który doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu;

5) jednorazowe odszkodowanie - dla członków rodziny zmarłego ubezpieczonego lub rencisty;

6) renta z tytułu niezdolności do pracy - dla ubezpieczonego, który stał się niezdolny do pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej;

7) renta szkoleniowa - dla ubezpieczonego, w stosunku do którego orzeczono celowość przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w dotychczasowym zawodzie spowodowaną wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową;

8) renta rodzinna - dla członków rodziny zmarłego ubezpieczonego lub rencisty uprawnionego do renty z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej;

9) dodatek do renty rodzinnej - dla sieroty zupełnej;

10) dodatek pielęgnacyjny;

11) pokrycie kosztów leczenia z zakresu stomatologii i szczepień ochronnych oraz zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne.

Kiedy świadczenia nie przysługują?

Zdarza się też tak, że prawo do ww. świadczeń z ZUS nie będzie przysługiwało. Jeżeli np. pracownik swoim zachowaniem w znacznym stopniu przyczynił się do spowodowania wypadku, bo był pod wpływem środków odurzających lub substancji psychotropowych, czy też był nietrzeźwy - wówczas świadczenie nie będzie należne. Ponadto, jeżeli komisja powypadkowa w skutek badania przyczyn i okoliczności wypadku (jak i dalsze badanie sprawy, np. ZUS) wykaże, że jedyną przyczyną wypadku przy pracy było umyślnie zachowanie pracownika lub do wypadku doszło wskutek rażącego niedbalstwa i naruszenia przez pracownika przepisów o ochronie życia i zdrowia (BHP) i udowodniono, że to była jedyna przyczyna wypadku - wówczas świadczenie również nie będzie przysługiwało.

Świadczenia nie przysługują również pracownikowi ani członkom jego rodziny rodziny, jeśli np. prowadzi on swoją pozarolniczą działalność gospodarczą i ma zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne na kwotę wyższą niż 6,60 zł – w dniu wypadku lub w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczeń w tytułu choroby zawodowej. Co ważne, jeżeli dojdzie do uregulowania całości zadłużenia świadczenie będzie przysługiwało.

Czy prawo do świadczeń może się przedawnić?

Tak prawo do świadczeń z tytułu choroby zawodowej czy wypadku przy pracy może się przedawnić. Kiedy? Jeżeli ubezpieczony nie ureguluje zadłużenia w ciągu 6 miesięcy od dnia wypadku lub od dnia złożenia wniosku o przyznanie świadczeń. Jakie świadczenia się przedawniają: zasiłek chorobowy; świadczenie rehabilitacyjne; jednorazowe odszkodowanie; świadczenie na pokrycie kosztów leczenia z zakresu stomatologii i szczepień ochronnych oraz zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne,

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1773 z późn. zm.)

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1383 z późn. zm.)

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. 2009 nr 105 poz. 869)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Zmiana umowy o zarządzanie PPK a uzgodnienie ze stroną społeczną

    Nie zawsze zmiana umowy o zarządzanie PPK powinna być uzgodniona ze stroną społeczną. Kiedy można od tego odstąpić? Poznaj wyjątki.

    Umowy pracowników będą rejestrowane. A co z prawem do prywatności i ochroną danych?

    Umowy pracowników będą rejestrowane w CRU, a co z prawem do prywatności, co z prawem do ochrony danych osobowych, co z prawem do godności pracowników? W opozycji do tego stoją przepisy dot. prawa dostępu do informacji publicznej w zakresie sektora finansów publicznych. Ważniejsze jest dobro ogółu czy jednostki?

    Co z rentą socjalną w 2024? Czy będzie 4242 zł a od 1 lipca 4300 zł?

    Projekt ustawy o zmianie renty socjalnej ma tylko dwa artykuły a wciąż nie został uchwalony. Premier zapowiadał pilne prace, a nawet nie było jeszcze drugiego czytania. Osoby z niepełnosprawnościami i ich opiekunowie czekają na podwyżkę świadczenia. Renta socjalna - czy będzie podniesiona do kwoty minimalnego wynagrodzenia? Co to jest renta socjalna? Komu przysługuje prawo do renty socjalnej? 

    Przetwarzanie danych osobowych dotyczących zdrowia [45 tys. kary dla Kancelarii]

    45 tys. zł kary dla spółki, która docierała do osób poszkodowanych głównie w wypadkach komunikacyjnych, by nawiązać z nimi współpracę w zakresie reprezentowania ich m.in. przed towarzystwami ubezpieczeniowymi, w sprawach sądowych  w celu uzyskania na ich rzecz odszkodowań, zadośćuczynienia i rent, a także zwrotu kosztów leczenia i rehabilitacji. Informacje o potencjalnych klientach uzyskiwała na podstawie m.in. wiadomości prasowych, publikacji internetowych, w tym treści dostępnych w mediach społecznościowych, a także informacji przekazywanych lub rozpowszechnianych przez organizacje zajmujące się działalnością dobroczynną. Podczas spotkania przedstawiciel Kancelarii PIONIER odbierał ustną zgodę na przetwarzanie danych osobowych do czasu ewentualnego zawarcia umowy z tymi osobami o świadczenie usług. Sprawa trafiła do WSA, ale ten oddalił skargę Kancelarii na deczję PUODO.

    REKLAMA

    Rozwiązanie umowy o pracę: Obowiązek pracodawcy konsultacji zamiaru wypowiedzenia umowy o pracę. Wzór zawiadomienia organizacji związkowej

    Pracodawca musi zawiadomić reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia mu umowy o pracę. Zawiadomienie składa się na piśmie, podając w nim przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy.

    Nowelizacja kodeksu pracy: W 2025 r. pracodawcy będą prowadzili nowy rejestr prac i pracowników je wykonujących [Dyrektywa z 2022 r.]

    Nowelizacja Kodeksu pracy: zmiana artykułu 222 o ochronie pracowników przed szkodliwymi czynnikami. 

    Uprawnienia rodzicielskie: Przerwy na karmienie dziecka piersią - jak długo pracownica może korzystać z przerw na karmienie, wzór wniosku o przerwę

    Przerwy na karmienie piersią są zwolnieniem od pracy. Przerwy wliczane są do czasu pracy - pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia. 

    Komunikaty ZUS: Ograniczenia w dostępie do aplikacji mobilnych mZUS. Niedostępne wnioski w PUE ZUS

    ZUS informuje o ograniczeniach w dostępie do aplikacji mobilnych mZUS. W PUE ZUS będą niedostępne niektóre wnioski.

    REKLAMA

    W którym miesiącu najkorzystniej przejść na emeryturę w 2024 r.? Zbliża się ten termin

    Złożenie wniosku o emeryturę jest możliwe w razie osiągnięciu wieku emerytalnego - 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Przed złożeniem takiego wniosku warto jednak zastanowić się, czy to jest właściwy moment. Jest bowiem kilka czynników, które decydują o wysokości świadczenia.

    ZUS: Przekazano więcej formularzy RUD, ale zgłoszono mniej umów o dzieło

    1,2 mln formularzy RUD przekazano do ZUS i zgłoszono na nich 1,6 mln umów o dzieło - ZUS podał dane za 2023 r.

    REKLAMA