REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Nabycie prawa do świadczeń rodzinnych

Agnieszka Zwolińska

REKLAMA

Jeżeli warunki nabycia prawa do świadczeń rodzinnych dla danego członka rodziny w tym samym okresie są spełnione w kilku państwach, to świadczenie rodzinne przysługuje tylko w jednym z nich. W drugim państwie może on jednak uzyskać dodatek dyferencyjny.

Wniosek o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłatę mogą złożyć m.in. małżonkowie, jeden z małżonków, rodzice, jeden z rodziców, opiekun faktyczny albo prawny dziecka czy osoba ucząca się (art. 23 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych DzU z 2006 r. nr 139, poz. 992 ze zm. – zwana dalej ustawą).

Autopromocja

Wobec wzrastającej mobilności pracowników wewnątrz UE coraz częściej zdarzają się przypadki, gdy jeden z rodziców jest zatrudniony i pracuje w innym państwie niż Polska, podczas gdy drugi mieszka wraz z dzieckiem w Polsce. W takich sytuacjach powstaje pytanie, czy rodzice mogą jednocześnie ubiegać się o wypłatę świadczeń rodzinnych w kilku państwach, czy może tylko w jednym, a jeżeli tak, to w którym.

Ustawa odsyła w tej kwestii do przepisów o koordynacji systemów zabezpieczeń społecznych. Chodzi tu przede wszystkim o rozporządzenie 883/2004 (dalej zwane rozporządzeniem), a w szczególności art. 67–69 tego aktu.

Rozporządzenie zawiera własną definicję świadczeń rodzinnych. Przez świadczenia rodzinne rozumie się wszelkie świadczenia rzeczowe lub pieniężne, które mają odpowiadać wydatkom rodziny, z wyjątkiem zaliczek z tytułu świadczeń alimentacyjnych, specjalnych świadczeń porodowych i świadczeń adopcyjnych (art. 1 lit. z rozporządzenia).

Zakres zastosowania rozporządzenia, jeżeli chodzi o świadczenia rodzinne, jest ograniczony.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

WAŻNE!

W przypadku Polski z zakresu zastosowania rozporządzenia wyłączono świadczenia z funduszu alimentacyjnego przyznawane na podstawie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz jednorazową zapomogę z tytułu urodzenia się dziecka przewidzianą w ustawie (zob. załącznik nr I do rozporządzenia).


Na podstawie rozporządzenia w przypadku zbiegu praw do świadczeń rodzinnych w dwóch albo więcej państwach, przysługuje tylko jedno świadczenie.

WAŻNE!

Co do zasady, niedopuszczalne jest otrzymywanie w tym samym okresie, na rzecz tych samych osób, świadczeń rodzinnych w różnych państwach.

Zasada pierwszeństwa

W rozporządzeniu problem zbiegu praw do świadczeń rodzinnych w kilku państwach rozwiązano przez wprowadzenie zasady pierwszeństwa, wskazującej prawo którego państwa ma pierwszeństwo w przypadku zbiegu praw do świadczeń.

Jeżeli dla tych samych członków rodziny w tym samym okresie prawo do świadczeń rodzinnych przysługuje w więcej niż jednym państwie z różnych tytułów, to z pierwszeństwa korzysta kolejno prawo nabyte:

  • z tytułu zatrudnienia albo pracy na własny rachunek,
  • z tytułu otrzymywania emerytury lub renty,
  • na podstawie miejsca zamieszkania (art. 68 ust. 1 lit. a rozporządzenia).

Reguły pierwszeństwa w przypadku zbiegu praw do świadczeń rodzinnych w kilku państwach z tego samego tytułu określa art. 68 ust. 1 lit. b rozporządzenia. I tak, np. w przypadku zbiegu świadczeń uzyskiwanych z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek decydujące znaczenie ma miejsce zamieszkania dzieci. Dodatkowym kryterium jest informacja o najwyższej kwocie świadczeń przewidzianych przez kolidujące ustawodawstwa.

Zawieszenie prawa do świadczeń i dodatek dyferencyjny

Zasadzie pierwszeństwa towarzyszy mechanizm zawieszenia prawa do świadczeń rodzinnych, które nie korzysta z pierwszeństwa, do kwoty świadczeń rodzinnych wypłacanych na podstawie prawa, które korzysta z pierwszeństwa (art. 68 ust. 2 rozporządzenia).

Jeżeli zatem okaże się, że wysokość świadczeń przysługujących na podstawie prawa, które korzysta z pierwszeństwa, jest niższa od wysokości świadczeń, jakie przysługują na podstawie innego kolidującego prawa, niekorzystającego z pierwszeństwa, to będzie przysługiwać tzw. dodatek dyferencyjny odpowiadający różnicy między wysokością świadczeń otrzymywanych na podstawie prawa korzystającego z pierwszeństwa oraz przewidzianych w prawie z nim kolidującym.


Przykłady

Jeden z rodziców pracuje w Belgii, a drugi mieszka wraz z dzieckiem w Polsce i nie pracuje. W tym samym okresie rodzice spełniają warunki nabycia prawa do świadczeń rodzinnych w celu pokrycia wydatków na utrzymanie małoletniego dziecka zarówno w Belgii, jak i w Polsce. W tym przypadku z pierwszeństwa będzie korzystać prawo do świadczeń rodzinnych w Belgii.

Zgodnie z art. 68 ust. 1 lit. a rozporządzenia przy zbiegu praw do świadczeń rodzinnych w różnych państwach członkowskich za ten sam okres i dla tych samych członków rodziny, z różnych tytułów (w tym przypadku z tytułu zatrudnienia w Belgii oraz z tytułu miejsca zamieszkania w Polsce), z pierwszeństwa korzysta prawo do świadczeń przysługujących z tytułu zatrudnienia. W konsekwencji przez okres pobierania świadczeń rodzinnych z Belgii, prawo do świadczeń rodzinnych w Polsce będzie zawieszone do kwoty odpowiadającej wysokości świadczeń rodzinnych otrzymywanych na podstawie prawa belgijskiego. Oznacza to, że jeżeli wysokość świadczeń rodzinnych w Polsce byłaby wyższa w porównaniu do świadczeń rodzinnych wypłacanych w Belgii, to wówczas na podstawie prawa polskiego przysługiwałby dodatek uzupełniający tę różnicę.

***

Jeden z rodziców pracuje w Belgii, a drugi pracuje i mieszka wraz z dzieckiem w Polsce. Każdy z rodziców spełnia warunki nabycia prawa do świadczeń rodzinnych w krajach, w których każdy z nich pracuje. Mamy zatem do czynienia ze zbiegiem prawa do świadczeń rodzinnych w dwóch państwach członkowskich z tego samego tytułu – to jest z tytułu zatrudnienia. W takim przypadku z pierwszeństwa będzie korzystać prawo tego państwa, w którym dziecko ma miejsce zamieszkania – a więc prawo polskie (art. 68 ust. 1 lit. b rozporządzenia).

Jeżeli w wyniku porównania wysokości świadczeń rodzinnych wypłacanych w Polsce ze świadczeniami, jakie przysługują na podstawie prawa belgijskiego, okaże się, że świadczenie wypłacone w Polsce jest niższe, to wówczas obok świadczeń wypłaconych na podstawie prawa polskiego w Belgii będzie przysługiwać dodatek dyferencyjny. W wyniku zastosowania zasady pierwszeństwa prawo do świadczeń rodzinnych w Belgii zostaje zawieszone tylko do kwoty świadczeń przysługujących w prawie polskim, które w tym wypadku korzysta z pierwszeństwa.

Podstawa prawna:

  • art. 67–69, załącznik nr I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (DzUrz UE L 166 z 30.04.2004 r., s. 1, DzUrz UE Polskie wydanie specjalne 2004, rozdz. 5, t. 5, s. 72).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Symbole religijne w miejscu pracy

Symbole religijne w miejscu pracy to temat bardzo kontrowersyjny. Z jednej strony mamy wolność do wyrażania i uzewnętrzniania swoich przekonań religijnych a pracodawca i współpracownicy nie mogą z tego powodu dyskryminować a z drugiej strony pracodawca może wprowadzić zakaz noszenia w miejscu pracy jakichkolwiek widocznych symboli wyrażających przekonania światopoglądowe lub religijne.

Wyższe emerytury i wynagrodzenia od lipca 2024 r. Dla kogo?

Od 1 lipca zwiększają się minimalne wynagrodzenie za pracę i minimalna stawka godzinowa. Jak to może wpłynąć na emeryturę?

Już niedługo praca od poniedziałku do czwartku. Zmiany w Kodeksie pracy już niedługo. Czy szkoły też będą otwarte 4 dni w tygodniu?

Wkrótce czeka nas nowelizacja Kodeksu pracy. Projekt ustawy jest już w Sejmie. Czego będą dotyczyć zmiany?

Od 1500 zł do 45 000 zł kary grzywny dla pracodawcy za wypłatę wynagrodzenia wyższego niż wynikające z zawartej umowy o pracę

Kiedy pracodawca może otrzymać karę aż do 45000 zł za wypłatę wynagrodzenia wyższego niż wynikające z zawartej umowy o pracę? 

REKLAMA

Dni wolne w Boże Ciało 2024 r. Kiedy można odwołać z urlopu

Okazuje się, że podczas zbliżającego się długiego weekendu w dniach 30 maja do 2 czerwca 2024 roku - pracodawca może odwołać pracownika z urlopu. Nie uchroni pracowników od tego nawet wolny czwartek i święto Bożego Ciała. Kiedy można odwołać z urlopu? Czy pracownik musi odebrać telefon od pracodawcy w trakcie urlopu wypoczynkowego?

Renta wdowia 2024 r. Ile, dla kogo, kiedy

Zmienią się zasady przyznawania świadczeń osobom owdowiałym. W Sejmie trwają prace nad nowym świadczeniem, tzw. rentą wdowią, którego celem jest wsparcie wdów i wdowców po śmierci małżonka.

Od 1000 zł do 30 000 zł kary grzywny dla pracodawcy za zatrudnienie pracownika na umowie śmieciowej

Zatrudnienie pracownika na umowie śmieciowej może skończyć się dla pracodawcy karą grzywny w wysokości od 10000 zł do 30000 zł. Kiedy umowa cywilnoprawna wyczerpuje znamiona stosunku pracy i należy zmienić ją na umowę o pracę?

Czas pracy kierowcy autobusu - nowe przepisy od 22 maja 2024 r.

Czas pracy kierowców autobusów - zmiany od 22 maja 2024 roku wynikają z wdrożenia przepisów UE. Zmiany dotyczą m.in. przerw w pracy kierowców i wydłużenia doby do 25 godzin.

REKLAMA

ABW szuka łowców szpiegów. Jakie warunki musi spełnić kandydat?

Rząd Polski buduje 15 delegatur Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w terenie. Głównym wyzwaniem jest brak osób z przygotowaniem kontrwywiadowczym - informuje wtorkowa gazeta "Rzeczpospolita". ABW nie podaje dokładnej liczby osób, które planuje przyjąć do służby.

Sygnalista – dlaczego Polska ma problem z przepisami o ochronie sygnalistów? [WYWIAD]

Ustawa o ochronie sygnalistów - "[…] istnieje szansa, że ustawa wejdzie w życie jeszcze w tym roku." O problemach Polski z wdrożeniem ustawy opowiada dr Łukasz Bolesta.

REKLAMA