REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Prawo pracowników niepełnosprawnych do dodatkowego urlopu

Karolina Sikora

REKLAMA

Osoby zaliczone do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności mają prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 10 dni roboczych w roku kalendarzowym. Pracodawca ma obowiązek udzielenia tego urlopu.

Prawo do pierwszego dodatkowego urlopu wypoczynkowego osoba niepełnosprawna nabywa po przepracowaniu jednego roku od dnia zaliczenia jej do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności – w treści orzeczenia wskazany jest termin zaliczenia jej do jednego z tych stopni. Tak stanowi ustawa z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (DzU z 2011 r. nr 127, poz. 721 ze zm., zwana dalej ustawą o rehabilitacji). Może to być np. dzień wydania orzeczenia, jak również wcześniejsza data, natomiast w przypadku orzeczeń o niezdolności do pracy wydawanych przez lekarzy orzeczników ZUS – data wydania orzeczenia. Nawet gdy nabycie prawa do pierwszego urlopu dodatkowego następuje w trakcie roku, pracownikowi przysługuje ten urlop w pełnym wymiarze – tj. 10 dni. Gdy np. wymagany roczny okres zatrudnienia upłynie 1 lipca 2012 r., wymiar przysługującego mu w 2012 r. urlopu wypoczynkowego zwiększy się o 10 dni. Natomiast 1 stycznia 2013 r. nabędzie prawo do kolejnego dodatkowego urlopu w tym samym wymiarze.

Autopromocja

Przepis art. 19 ustawy o rehabilitacji nie znajduje zastosowania w stosunku do osób uprawnionych do urlopu wypoczynkowego w wymiarze przekraczającym 26 dni roboczych lub do urlopu dodatkowego na mocy odrębnych przepisów (np. nauczyciele, sędziowie). Jeżeli wymiar urlopu dodatkowego, przysługującego na podstawie odrębnych przepisów, jest niższy niż 10 dni roboczych, pracownikowi przysługuje urlop dodatkowy należny na podstawie przepisów ustawy o rehabilitacji. Obowiązujące w takiej sytuacji są więc przepisy bardziej korzystne dla pracownika niepełnosprawnego. Niewłaściwe jest sumowanie urlopów dodatkowych, przysługujących na podstawie różnych aktów prawnych. Nabycie prawa do dodatkowego urlopu wypoczynkowego przez osobę z niepełnosprawnością ma takie skutki, że zwiększa wymiar urlopu wypoczynkowego przysługującego pracownikom na mocy Kodeksu pracy, tj. obecnie odpowiednio z 20 dni do 30 dni oraz z 26 dni do 36 dni.

Dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni przysługuje jedynie osobom niepełnosprawnym zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy. Zatrudnienie na część etatu spowoduje zmniejszenie wymiaru tego urlopu proporcjonalnie do wymiaru zatrudnienia.


Pracownicy niepełnosprawni korzystający z prawa do zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia w celu uczestniczenia w turnusie rehabilitacyjnym, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji, muszą zachować szczególną ostrożność. Jeżeli pracownik w danym roku kalendarzowym wykorzysta pełną pulę 21 dni zwolnienia, traci de facto prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 10 dni. Zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy o rehabilitacji urlop dodatkowy oraz zwolnienie na uczestnictwo w turnusie rehabilitacyjnym podlegają sumowaniu i ich łączny wymiar nie może przekroczyć 21 dni roboczych w roku kalendarzowym. Pracodawcy powinni pamiętać o tym, że osoby niepełnosprawne nie muszą wykorzystywać tego urlopu na uczestnictwo w turnusie rehabilitacyjnym czy też na inną formę rehabilitacji. Jest to bowiem urlop o charakterze wypoczynkowym, który pracownicy wykorzystują w dowolnej formie.

W zakresie uprawnienia do dodatkowego urlopu pracowniczego bardzo ważne jest rozróżnienie pojęcia „nabycie prawa do urlopu” od pojęcia „przysługiwanie prawa do urlopu”. Artykuł 19 ust. 1 zdanie drugie ustawy o rehabilitacji wskazuje, że prawo do pierwszego urlopu dodatkowego uprawniona osoba nabywa po przepracowaniu jednego roku po dniu zaliczenia jej do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności – jest to moment nabycia prawa do urlopu dodatkowego. Artykuł 20c ustawy o rehabilitacji wskazuje, że dodatkowe uprawnienia pracownicze określone w tej ustawie przysługują od dnia, od którego osoba została wliczona do stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych – od tego momentu pracownik może realizować swoje uprawnienia.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Rozróżnienie pojęcia nabycie uprawnienia i jego przysługiwanie ma daleko idące konsekwencje w zakresie udzielania dodatkowego urlopu wypoczynkowego osobom niepełnosprawnym. Sąd Najwyższy w wyroku z 29 czerwca 2005 r. (II PK 339/04, OSP 2008/6/62) stwierdził, że prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zaliczonemu do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, chociażby nie wystąpił do pracodawcy o przyznanie takiego urlopu.

W uzasadnieniu Sąd Najwyższy wskazał, że mając na uwadze art. 152 k.p. oraz art. 19 ustawy o rehabilitacji, można wskazać 3 przesłanki, od których spełnienia ustawodawca uzależnia nabycie uprawnienia do urlopu dodatkowego:

  • pozostawanie w stosunku pracy,
  • zaliczenie pracownika do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności,
  • przepracowanie jednego roku po dniu zaliczenia do jednego ze stopni niepełnosprawności.

Tym samym ani Kodeks pracy, ani ustawa o rehabilitacji nie uzależniają prawa do dodatkowego urlopu wypoczynkowego od wniosku osoby uprawnionej. Pracodawca, który powziął wiadomość o uprawnieniu pracownika do dodatkowego urlopu, lecz go nie udzielił, naraża się na zarzut zawinionego niewykonywania zobowiązania do udzielenia urlopu zgodnie z przepisami prawa pracy. W praktyce może to oznaczać, że w sytuacji, w której pracownik posiadał orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu znacznym lub umiarkowanym, lecz przedstawił je pracodawcy ze znacznym opóźnieniem, będzie przysługiwać mu dodatkowy urlop wypoczynkowy wstecz, nie dłużej jednak niż trzy lata, gdyż tyle wynosi okres przedawnienia roszczenia.

WAŻNE!

Pracodawcy powinni pamiętać, że urlop określony w art. 19 ustawy o rehabilitacji jest dodatkowym urlopem wypoczynkowym. A zatem do jego udzielania stosuje się zasady obowiązujące przy udzielaniu urlopu wypoczynkowego na podstawie przepisów Kodeksu pracy.

W związku z tym urlopu dodatkowego udziela się w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu. Ponadto należy go udzielić w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo, jednak nie później niż do 30 września następnego roku kalendarzowego, zgodnie z obowiązującym obecnie przepisem art. 168 k.p. Roszczenia dotyczące dodatkowego urlopu wypoczynkowego ulegają przedawnieniu zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 291 k.p., tj. z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Od 1 kwietnia nowe stawki za wypadki przy pracy. 1431 zł za 1% uszczerbku [Obwieszczenie z 21 lutego 2024 r.]

    Są już znane stawki odszkodowań za wypadki przy pracy. 1% uszczerbku na zdrowiu wyceniono na 1431 zł.

    Czy 10 marca 2024 to niedziela handlowa?

    Czy 10 marca 2024 to niedziela handlowa? Czy w marcu 2024 jest niedziela handlowa? Kiedy wypadają niedziele handlowe w 2024 roku? Gdzie nie obowiązuje zakaz handlu? 

    Urlop macierzyński dla rodziców wcześniaków i noworodków wymagających hospitalizacji - ruszyły prace

    W dniu 15 lutego 2024 roku ruszyły prace w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nad opracowaniem prawnych rozwiązań w zakresie uprawnień rodzicielskich dla rodziców dzieci przedwcześnie urodzonych oraz dzieci hospitalizowanych po urodzeniu. To poważny problem. Środowiska reprezentujące rodziców wcześniaków wskazują, że mama każdego wcześniaka, który wymaga hospitalizacji po narodzinach, miała prawo skorzystać z pełnopłatnego zwolnienia lekarskiego z tytułu opieki nad dzieckiem, a urlop macierzyński, żeby zaczynał się wraz z wypisem dziecka do domu. Dodatkowo, mamy wcześniaków aktualnie przebywające na urlopie macierzyńskim proszą o wydłużenie im tego urlopu o czas, jaki dziecko spędziło w szpitalu. 

    1,5 mld zł dla samorządów - zyskają pracownicy administracji i interesanci

    Jak podaje Ministerstwo Cyfryzacji ponad 2 tys. samorządów ze wszystkich województw uzyskało wsparcie w ramach projektu Cyberbezpieczny Samorząd. Otrzymają one do 850 tys. złotych na działania z zakresu cyberbezpieczeństwa. Podpisaliśmy pierwszą umowę na realizację grantu, teraz rusza podpisywanie umów ze wszystkimi jednostkami samorządu, które zakwalifikowały się do wsparcia – poinformował wicepremier, minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.

    REKLAMA

    Świadczenie wyrównawcze dla działaczy opozycji antykomunistycznej. Od 1 marca 2024 r. próg uprawniający do świadczenia wzrasta do 3415,50 zł

    Działacze opozycji antykomunistycznej są uprawnieni do świadczenia wyrównawczego jeżeli pobierane przez nich świadczenia emerytalno-rentowe są niższe niż określona przepisami kwota. Obecnie próg uprawniający do świadczenia wyrównawczego wynosi 3046,29 zł; 1 marca 2024 r. wzrośnie do 3415,50 zł. 

    Słowacja – Dni wolne od pracy 2024

    Słowacja ma w swoim kalendarzu aż piętnaście dni wolnych od pracy w ciągu roku. Dzięki temu kraj ten plasuje się pod tym względem w czołówce Unii Europejskiej. Dla porównania – w Polsce są o dwa dni wolne mniej. Kiedy przypadają dni wolne od pracy na Słowacji w 2024 r.?

    Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego dostanie podwyżki. Funkcjonariusze ABW zarobią nawet 16200 zł miesięcznie [Wyrównanie od 1 stycznia 2024 r.]

    Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego to kolejna państwowa instytucja, którą dosięgnie fala podwyżek w sferze budżetowej. Zarobki w ABW wzrosną z poziomu 3900–13500 zł do poziomu 4700–16200 zł. Pójdą w górę także dodatki za stopień służbowy. Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego dostaną podwyżki z wyrównaniem od 1 stycznia 2024 r. 

    Nowe kwoty jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Czy wzrosną od 1 kwietnia 2024 r.?

    Znamy wysokość odszkodowań z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Jest nowe obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

    REKLAMA

    2121 zł – taki miesięczny przychód może mieć bezrobotny. Od lipca 2024 r. – maksymalnie 2150 zł

    Bezrobotny zostanie wyrejestrowany z urzędu pracy jeśli podejmie jakąkolwiek pracę. Może jednak zachować status osoby bezrobotnej mając źródła przychodów z innego tytułu niż praca. Przepisy określają limit kwoty przychodów, jakie może uzyskiwać bezrobotny. 

    336,36 zł dodatku od 1 marca 2024

    Od 1 marca 2024 r. waloryzacji z ZUS i KRUS podlegają liczne świadczenia emerytalno-rentowe, w tym dodatki. Jednym z nich jest dodatek sołtysowski, który będzie podwyższony o 36 zł i 36 groszy. W 2023 r. dodatek sołtysowski wynosił 300 zł, a w 2024 to 336,36 zł. Na dodatki dla sołtysów w 2024 r. państwo (my podatnicy) wydamy: 162 852 000 zł. Kwota ta z biegiem lat będzie rosła i przykładowo w 2032 r. wyniesie 232 716 000 zł.

    REKLAMA