Planowane zmiany w prawie pracy – katalog reform

Nowe obowiązki dla zleceniodawców

Rząd przygotował projekt ustawy wprowadzającej minimalną stawkę godzinową za pracę świadczoną na podstawie umów cywilnoprawnych, który 18 marca trafił do opiniowania. Projekt zakłada szereg zmian związanych z wprowadzeniem do polskiego porządku prawnego „minimalnego wynagrodzenia”, które odnosi się do wynagrodzenia za godzinę wykonywania zlecenia lub świadczenia usług w planowanej kwocie 12 złotych za godzinę. W projekcie zdefiniowano „przyjmującego zlecenie lub świadczącego usługi” jako osobę fizyczną, która przyjmuje zlecenie albo świadczy usługi na podstawie umów zlecenia albo współpracy na rzecz przedsiębiorcy albo innej jednostki organizacyjnej w ramach prowadzonej przez te podmioty działalności. Ustawa obejmuje również osoby fizyczne wykonujące działalność gospodarczą niezatrudniające pracowników.

Polecamy produkt: Kodeks pracy 2016 z komentarzem + poradnik w prezencie

Zgodnie z uzasadnieniem projektu nowe prawo ma na celu uzyskanie pozytywnej zmiany na rynku pracy poprzez przeciwdziałanie nadużywaniu umów cywilnoprawnych oraz wprowadzenie ochrony osób otrzymujących wynagrodzenie na najniższym poziomie. Ochrona zleceniobiorców i współpracowników ma opierać się przede wszystkim o:

1. obowiązek wypłaty minimalnego wynagrodzenia w formie pieniężnej;
2. obowiązek prowadzenia ewidencji godzin przepracowanych na podstawie umowy;
3. możliwość nałożenia na przedsiębiorcę kary grzywny od 1.000 do 30.000 złotych w wypadku wypłaty wynagrodzenia niższego niż minimalne.

Na podstawie projektowanej ustawy dodatkowe kompetencje ma uzyskać Państwowa Inspekcja Pracy, która po wejściu w życie nowych przepisów będzie miała prawo nadzoru i kontroli ich przestrzegania przez przedsiębiorców.

Krótsza praca w Wielki Piątek i Wigilię

Posłowie Polskiego Stronnictwa Ludowego wnieśli do Sejmu projekt zmieniający ustawę o dniach wolnych od pracy. Proponowane rozwiązanie nie wprowadza nowych dni wolnych, a jedynie ogranicza czas pracy w Wielki Piątek oraz Wigilię. Zgodnie z planowaną zmianą w te dni pracownicy będą mogli pracować maksymalnie cztery godziny.

Zwiększenie uprawnień inspektorów pracy

Rząd proponuje zwiększenie uprawnień inspektorów pracy i umożliwienie im dokonywania zamiany umów cywilnoprawnych na etaty w drodze decyzji administracyjnej. Do dziś nie został w tej sprawie sformułowany projekt ustawy, ale Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej rozważa rozpoczęcie prac nad zmianą prawa w tym zakresie.

W opinii Ministerstwa konieczne są dalsze uzgodnienia co do treści projektu, który zmierzałby do wzmocnienia uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy w zakresie kontroli przestrzegania przepisów dotyczących zatrudniania pracowników w ramach stosunku pracy, tj. kontroli przestrzegania art. 22 Kodeksu pracy. Propozycja ta zakłada przekazanie inspektorom pracy spraw obecnie rozpoznawanych przez sądy pracy. W takim wypadku pracodawca odwoływałby się od decyzji inspektora do sądu administracyjnego.

Pisemna umowa przed rozpoczęciem zatrudnienia

Ustawodawca planuje zmianę Kodeksu pracy poprzez zobowiązanie pracodawcy do potwierdzania pracownikowi podstawowych ustaleń związanych z rozpoczęciem zatrudnienia w formie pisemnej umowy o pracę, a w wypadku zawarcia umowy w innej formie - poprzez pisemną informację przed dopuszczeniem pracownika do pracy. W ocenie twórców projektu posiadanie pisemnej umowy o pracę albo pisemnego potwierdzenia podstawowych ustaleń związanych z zawarciem umowy o pracę w formie innej niż pisemna przed dopuszczeniem do pracy ułatwi pracownikom dochodzenie przysługujących im świadczeń i uprawnień ze stosunku pracy, a także umożliwi korzystanie z ochrony gwarantowanej przez przepisy o ubezpieczeniach społecznych. Powyższa zmiana dotyczy również obowiązku zapoznania się pracownika z regulaminem pracy przed dopuszczeniem do pracy.

W wyniku nowelizacji Kodeksu pracy Państwowa Inspekcja Pracy ma uzyskać bardziej efektywne narzędzie do zapewnienia skuteczności kontroli w zakresie legalnego zatrudniania pracowników – poprzez możliwość weryfikacji, czy wszystkie znajdujące się na terenie zakładu osoby są legalnie zatrudnione.

Nowe zasady zatrudniania pracowników tymczasowych

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej 1 marca przedstawiło główne założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Projekt przewiduje m. in., że agencja pracy tymczasowej może stracić licencję za popełnione błędy formalne w rozliczeniach dot. zatrudnienia pracowników tymczasowych. Strony dialogu społecznego nie doszły do kompromisu co do okresu dozwolonego zatrudnienia pracownika tymczasowego u jednego pracodawcy-użytkownika. Obecnie wynosi on maksymalnie 18 miesięcy w ciągu kolejnych trzech lat. Natomiast, pracodawcy chcieliby wydłużenia tego okresu do 24 miesięcy.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl

Autorka: Weronika Papucewicz, aplikant adwokacki w kancelarii Chajec, Don-Siemion & Żyto