Kategorie

Konsultacja zwolnienia pracownika ze związkami zawodowymi

Wojewódka i Wspólnicy Sp. k. Kancelaria Prawa Pracy
Warszawska kancelaria specjalizująca się wyłącznie w pomocy pracodawcom w zakresie zbiorowego i indywidualnego prawa pracy oraz świadczeń pracowniczych
Trejgel Grzegorz
Konsultacja zwolnienia pracownika ze związkami zawodowymi/Fot. Fotolia
Fotolia
Przepisy Kodeksu pracy nakładają na pracodawcę określone obowiązki, m.in. związane z zamiarem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia pracownikowi będącemu członkiem organizacji związkowej.

Reklama

Przepisy Kodeksu pracy zawierają postanowienia nakładające na pracodawcę określone obowiązki wobec członków istniejącej organizacji związkowej. Zgodnie z art. 232 K.p. jeżeli przepisy prawa pracy przewidują współdziałanie pracodawcy z zakładową organizacją związkową w indywidualnych sprawach ze stosunku pracy, pracodawca ma obowiązek współdziałać w takich sprawach z zakładową organizacją związkową reprezentującą pracownika z tytułu jego członkostwa w związku zawodowym albo wyrażenia zgody na obronę praw pracownika nie zrzeszonego w związku - zgodnie z ustawą o związkach zawodowych.

Istotnym jest to, iż w sytuacji pracownika – członka związku zawodowego jego reprezentacja przez związek powstaje z mocy prawa. Jeżeli natomiast mamy do czynienia z pracownikiem niezrzeszonym to związek zawodowy na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych może wyrazić zgodę na obronę takiej osoby w indywidualnych sprawach z zakresu prawa pracy. Decyzja w tej sprawie jest suwerenna i niezależna od innych podmiotów.

Co więcej  w świetle art. 30 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych w zakładzie pracy, w którym działa więcej niż jedna organizacja związkowa, każda z nich broni praw i reprezentuje interesy swych członków. Ponadto obowiązki pracodawcy występują jedynie w stosunku do organizacji związkowej, która posiada uprawnienia takiej organizacji w rozumieniu art. 251ustawy o związkach zawodowych tj. zrzeszającej co najmniej 10 pracowników.

Redakcja poleca: Kodeks pracy 2016 z komentarzem + poradnik w prezencie

Obok obowiązku pracodawcy konsultacji wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 38 K.p., Kodeks pracy wyróżnia obowiązek wystąpienie pracodawcy do organizacji związkowej celem umożliwienia wyrażenia opinii w trybie art. 52 § 3 K.p. i art. 53 § 4 K.p.

Pomimo literalnego brzmienia przepisu art. 232 K.p. obowiązek konsultacyjny istnieje także wobec międzyzakładowej organizacji związkowej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2002 r., sygn. akt: I PK 148/02).

Przyczyny wypowiedzenia umowy

W świetle art. 52. § 3 K.p. pracodawca podejmuje decyzję w sprawie rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z powodów:

1) ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych,

2) popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem,

3) zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku,

- po zasięgnięciu opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej, którą zawiadamia o przyczynie uzasadniającej rozwiązanie umowy. W razie zastrzeżeń co do zasadności rozwiązania umowy zakładowa organizacja związkowa wyraża swoją opinię niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 3 dni.

Natomiast ten sam tryb na podstawie art. 53 § 4 K.p. stosuje się w przypadku rozwiązania przez pracodawcę umowy o prace z powodu niezdolności do pracy trwającej przez określony okres na podstawie art. 53 § 1 K.p.

Zadaj pytanie na FORUM!

Tryb, o którym mowa powyżej ma charakter jedynie opiniodawczy, co oznacza, iż pracodawca ma obowiązek wystąpić do organizacji związkowej z zawiadomieniem o zamiarze rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Jednakże nie wiąże go treść opinii związku zawodowego. Ponadto organizacja działająca u danego pracodawcy nie musi w ogóle wyrażać swojego stanowiska.

Literalne brzmienie wskazywanych przepisów nie przewiduje formy pisemnej zarówno dla zawiadomienia organizacji związkowej o przyczynie decyzji rozwiązania umowy o prace przez pracodawcę a także do wyrażenia opinii przez związek zawodowy. Jednakże uznać należy, iż dla celów dowodowych obie czynności powinny być dokonane w formie pisemnej. Brak tej formy jednak nie może być uznany za naruszający tryb określony w tych przepisach i nie daje podstawy do stwierdzenia, iż jej niezachowanie narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę bez wypowiedzenia (teza XIII uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1978 r., sygn. akt: V PZP 6/77).

Ponadto zawiadomienie przez pracodawcę organizacji związkowej jest obowiązkowe a zarazem uprzednie. W konsekwencji działanie pracodawcy polegające na jednoczesnym rozwiązaniu umowy o pracę i zwróceniu się do organizacji związkowej reprezentującej pracownika w celu wydania opinii nie jest prawidłowe (teza I uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1978 r., sygn. akt: V PZP 6/77).

Przyczyna wskazana związkowi zawodowemu musi być rzeczywista. Ponadto z uwagi na to, iż rozwiązanie umowy o prace bez wypowiedzenia jest nadzwyczajnym sposobem zakończenia stosunku pracy i podlega ścisłej wykładni, pracodawca musi poinformować organizację związkową co do wszystkich faktów leżących u podstaw zamiaru pracodawcy. Późniejsze wskazywanie innych przyczyn w dalszym toku postępowania jest traktowane jako obejście przepisów o rozwiązywaniu umów bez wypowiedzenia (teza XIV uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1978 r., sygn. akt: V PZP 6/77).

Przyczyna nie może ograniczać się do powtórzenia wyrażeń ustawowych (np. przyczyną rozwiązania umowy o pracę jest naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych wynikających z przepisów Kodeksu pracy) - podobnie teza III uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1978 r., sygn. akt: V PZP 6/77. Tryb zostanie zachowany jeżeli przyczyny na późniejszym etapie, np. postępowania sądowego okażą się nieuzasadnione.

Organem kompetentnym do wyrażenia opinii jest zarząd zakładowej (międzyzakładowej) organizacji związkowej. Natomiast nie spełnia wymogu konsultacji jedynie zawiadomienie przewodniczącego związku zawodowego (podobnie wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2001 r., sygn. akt: I PKN 386/00). Opinia organizacji związkowej może wskazywać na okoliczności osobiste pracownika, w związku z którymi nie powinien być zwolniony.

Termin zawiadomienia związku zawodowego

Termin 3 dni na zgłoszenie opinii przez związek zawodowy należy liczyć od dnia zawiadomienia dokonanego przez pracodawcę (art. 111 § 2 Kodeksu cywilnego w związku z art. 300 k.p.) i kończy się z upływem trzeciego dnia od tej daty. Co więcej pracodawca powinien oczekiwać na stanowisko organizacji związkowej przez okres obejmujący także czas niezbędny dla ewentualnego wysłania opinii związku (podobnie teza IX uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1978 r., sygn. akt: V PZP 6/77, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 grudnia 1985 r., sygn. akt: I PRN 105/85).

Obowiązek konsultacji istnieje jedynie w stosunku do członków związku lub pracowników niezrzeszonych, co do których związek wyraził zgodę na obronę ich praw (podobnie wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 września 2001 r., sygn. akt: I PKN 624/00, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 kwietnia 2003 r., sygn. akt: I PK 99/02).

Jeżeli pracodawca po dokonaniu zawiadomienia zmienia tryb rozwiązania stosunku pracy powinien ponownie przeprowadzić konsultację w trybie przepisów regulujących określony sposób zakończenia stosunku pracy.

Tryb wynikający z przepisów art. 52 i 53 K.p. będzie zachowany jeżeli pracodawca dokona rozwiązania umowy o pracę, po upływie terminu 3 dniowego niezależenie od tego jakie stanowisko wyraziła organizacja związkowa, łącznie z bezczynnością, a także jeśli organizacja związkowa doręczy swoją opinię pracodawcy wcześniej a czynność pracodawcy zmierzająca do rozwiązania stosunku pracy zostanie dokonana później.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Dołącz do nas na Facebooku!

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r. - takie rozwiązanie proponuje Senat. Sprawdź, ile wzrośnie wynagrodzenie lekarzy, pielęgniarek, położnych i innych pracowników medycznych.

    Ile osób w Polsce pracuje zdalnie? [GUS]

    Praca zdalna - ile osób w Polsce pracuje zdalnie? Gdzie najwięcej osób pracuje z domu?

    Płaca minimalna - średnie wynagrodzenie w powiecie

    Płaca minimalna będzie zależała od powiatu? Proponuje się, aby wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła tyle, ile średnie wynagrodzenie w powiecie.

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w 2021 r.?

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w III kwartale 2021 r.? Znamy nowy wskaźnik waloryzacji podstawy wymiaru zasiłku chorobowego.

    Powrót do pracy stacjonarnej czy praca zdalna?

    Powrót do pracy stacjonarnej - czy Polacy chcą wracać do biur? Czy praca zdalna zostanie? Jakie wyzwania stoją przed pracodawcami i pracownikami?

    12 czerwca - Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci

    Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci przypada na 12 czerwca. Pandemia COVID-19 wpłynęła negatywnie na to zjawisko.

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją już funkcjonuje

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Jakie kwestie reguluje?

    Odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - wszystko, co musisz wiedzieć

    Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - komu i kiedy przysługuje? Kto je wypłaca? Jak odwołać się od decyzji ZUS?

    PPK: stan oszczędności można sprawdzać na bieżąco

    PPK - stan oszczędności na swoim rachunku w PPK można sprawdzać na bieżąco. Jak to zrobić?

    Nowy Ład – kalkulator wynagrodzeń 2022

    Nowy Ład - kalkulator wynagrodzeń w 2022 r. pozwala obliczyć wysokość wynagrodzeń dla umów o pracę. Jak Nowy Ład wpływa na wysokość płacy minimalnej w 2022 r.? Wyższa kwota wolna od podatku powoduje brak podatku przy minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ile wyniesie najniższa krajowa?

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r.

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r. - to rozwiązanie dla wszystkich medyków. Co ze wzrostem wynagrodzeń do 2027 r.?

    Przedłużenie kadencji organów związków zawodowych

    Przedłużenie kadencji organów statutowych związków zawodowych, organizacji przedsiębiorców i społecznych inspektorów pracy przewiduje projekt nowelizacji ustawy covidowej.

    Bezrobocie w maju 2021 r. najniższe w UE

    Bezrobocie w maju 2021 r. - ile wyniosła szacowana stopa bezrobocia rejestrowanego? Czy Polska ma najniższe bezrobocie w UE?

    Doradca podatkowy - zarobki 2021

    Doradca podatkowy - jakie są zarobki w 2021 r.? Gdzie zarabia się najlepiej? Jak zrobić szybką karierę w podatkach? Oto kilka wskazówek.

    Zatrudnienie programisty - rekrutować seniora czy juniora?

    Zatrudnienie programisty może stać się prawdziwym wyzwaniem. Polskie firmy muszą konkurować o najlepszych specjalistów z pracodawcami z Zachodu. Jak w takiej sytuacji zatrudnić dobrego programistę?

    4 cechy, jakie powinien posiadać dobry program do obsługi PPK

    Obsługa PPK może być albo koszmarem działu kadr, albo procesem, o którym, jak o oddychaniu, po prostu się nie myśli. Wszystko zależy od tego, jakie oprogramowanie (i czy w ogóle) wspomaga dział personalny w realizacji zadań związanych z obsługą PPK. Jaki zatem powinien być program, który pozwoli na sprawną realizację PPK bez nadmiernego obciążania pracowników?

    PPK w firmie - jak wdrożyć?

    PPK w firmie - jak wdrożyć Pracownicze Plany Kapitałowe dla swoich pracowników? Co powinien zawierać program do obsługi PPK? Kto może oszczędzać w PPK?

    Regionalizacja płacy minimalnej - rekomendacje

    Regionalizacja płacy minimalnej i powiązanie jej z obiektywnym parametrem ekonomicznym to rekomendacje raportu, którego partnerem jest Biuro Rzecznika MŚP.

    Czerwiec 2021 - godziny pracy, dni wolne

    Czerwiec 2021 - godziny pracy i dni wolne czyli jaki jest wymiar czasu pracy. Kalendarz czerwca w 2021 r. zawiera 1 święto wolne od pracy.

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021 r. ma 4 niedziele. Czy 13 czerwca, 20 czerwca lub 27 czerwca jest niedziela handlowa? Kalendarz niedziel handlowych.