REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Konsekwencje odmowy podpisania umowy o zakazie konkurencji

Wojewódka i Wspólnicy Sp. k. Kancelaria Prawa Pracy
Warszawska kancelaria specjalizująca się wyłącznie w pomocy pracodawcom w zakresie zbiorowego i indywidualnego prawa pracy oraz świadczeń pracowniczych
Konsekwencje odmowy podpisania umowy o zakazie konkurencji/ Fot. Fotolia
Konsekwencje odmowy podpisania umowy o zakazie konkurencji/ Fot. Fotolia
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Zakres działal­ności konkurencyjnej powinien określić praco­dawca w umowie o zakazie konkurencji. Co jednak w przypadku, gdy pracownik odmówi podpisania umowy, czy pracodawca jest uprawniony do rozwiązania z nim stosunku pracy?

Umowny zakaz konkurencji, zarówno ten w trakcie trwania stosunku pracy, jak i po jego ustaniu, ma na celu uchronić pracodawcę przed skutkami podjęcia przez pracownika działalności konkurencyjnej. Działalność ta może przybrać rozmaite formy – inna, konkurencyjna spółka może zatrudnić takiego pracownika lub rozpocząć z nim współpracę na innych (cywilnoprawnych) zasadach, lub też sam pracownik może – posiadając już odpowiednią wiedzę i/lub narzędzia – poprowadzić konkurencyjną działalność gospodarczą. Zatem jeżeli pracodawcy zależy na tym, by jego interes był zabezpieczony w taki sposób bo np. posiada know-how wyrobu nowoczesnej stali, wówczas powinien pomyśleć o zawarciu z pracownikiem odpowiedniej umowy, bowiem gentlemen’s agreement (tzw. porozumienie dżentelmeńskie) może w niektórych przypadkach okazać się rozwiązaniem niewystarczającym.

REKLAMA

REKLAMA

Co jednak w przypadku, gdy pracownik odmówi podpisania umowy, czy pracodawca jest uprawniony do rozwiązania z nim stosunku pracy?

By odpowiedzieć na to pytanie, należy w pierwszej kolejności odnieść się do regulacji art. 100 § 2 pkt 4 k.p., z której to wynika, że jednym z podstawowych obowiązków pracownika jest dbałość o zakład pracy. Między innymi oznacza to, że pracownik powinien być lojalny względem pracodawcy, jego działalności oraz współpracowników. Słowo „lojalność” interpretowałabym szeroko, oczywiście w odniesieniu do charakteru stanowiska pracy oraz samego pracodawcy.

Polecamy produkt: Kodeks pracy 2017 Praktyczny komentarz z przykładami

REKLAMA

Jeżeli zatem pracodawcy zależy na tym, by pracownik „nie wyniósł” uzyskanych umiejętności lub informacji poza zakład pracy, w którym pracuje, może ustanowić zakaz konkurencji w trakcie trwania stosunku pracy. Brak zgody pracownika na takie postanowienie może uzasadnić nie tylko wręczenie oświadczenia pracodawcy o wypowiedzeniu, ale – jeżeli strony są dopiero w trakcie pertraktacji dot. treści umowy o pracę – pracodawca może odmówić zatrudnienia takiej osoby.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Powyższy wniosek wynika właśnie z obowiązku dbałości o dobro zakładu pracy, ale również z zasady swobody umów, która na mocy art. 3531 k.c. w zw. z art. 300 k.p. będzie miała zastosowanie. Pracodawca jest uprawniony do doboru takich pracowników, którzy będą w jego ocenie należycie dbali o działalność, którą on prowadzi.

Co więcej, odmowa podpisania umowy o zakazie konkurencji może w niektórych sytuacjach doprowadzić do wręczenia oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia z przyczyn rażącego naruszenia obowiązków pracowniczych (tzw. dyscyplinarki). Zwłaszcza, jeżeli pracownik odmówił podpisania umowy o zakazie konkurencji w trakcie trwania stosunku pracy i prowadzi działalność konkurencyjną. W takim przypadku może to zostać uznane za celowe naruszenie dobra zakładu pracy (tak w wyroku SN: z 24.9.2003 r., sygn. I PK 411/02).

Nieco odmiennie kształtuje się sytuacja zawarcia umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy z pracownikiem, który ma dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby spowodować stratę dla pracodawcy. Wówczas, jeżeli pracownik rzeczywiście w trakcie pracy będzie miał lub ma dostęp do takich informacji i odmawia podpisania zakazu konkurencji po ustaniu stosunku pracy, pracodawca może z tego powodu wypowiedzieć umowę o pracę.

Oczywiście pracodawca będzie uprawniony do rozwiązania stosunku pracy w razie odmowy podpisania umowy o zakazie konkurencji w trakcie lub po ustaniu stosunku pracy tylko wtedy, gdy stawiany pracownikowi w tym przedmiocie wymóg jest zgodny z prawem. Co to oznacza? 

Problematyką bezprawności zajął się SN w wyroku z dnia 3.11.1997 r., sygn. I PKN 333/97, w którym to podniósł: "Odmowa podpisania przez pracownika umowy o zakazie prowadzenia działalności konkurencyjnej nie uzasadnia wypowiedzenia umowy o pracę, jeżeli przedstawiony przez pracodawcę projekt tej umowy zawierał postanowienia niezgodne z przepisami KP(…)”. Dla przykładu: w umowie o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy pracodawca nie jest zobowiązany do wypłaty jakiegokolwiek odszkodowania ; lub pracodawca ustanawia tak szeroki zakres zakazu konkurencji, że pracownik faktycznie nigdzie nie mógłby nigdzie znaleźć zatrudnienia.

Dodatkowo, odmowa podpisania zakazu konkurencji nie będzie uzasadniała wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi, jeżeli pracodawca faktycznie nie obawia się podjęcia działalności konkurencyjnej, a sama umowa byłaby pozbawiona celu.

Podkreślić należy, że każdy przypadek należy badań indywidualnie, albowiem nie ma dwóch identycznych stanów faktycznych. Zawsze jednak należy pamiętać, że obie strony mogą ukształtować stosunek prawny w taki sposób, aby odpowiadał im potrzebom i wymogom.

Podstawa prawna: art. 100 – art. 1012 Kodeksu pracy, art. 3531 Kodeksu cywilnego. 

Autor: Nicola Zięba, aplikantka radcowska w Kancelarii Prawa Pracy "Wojewódka i Wspólnicy" Sp. k. 

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Do 16 listopada 2026 r. na kontach w PPK pojawi się wpłata powitalna od państwa. W jeden miesiąc do programu dołączyło ponad 53 tys. osób

Popularność oszczędzania w PPK rośnie. Tylko w jeden miesiąc, w październiku, do programu dołączyło ponad 53 tys. osób. Do dnia 16 listopada 2026 r. na kontach pojawi się wpłata powitalna w wysokości 250 zł.

Muszę odebrać dziecko z przedszkola lub ze szkoły - czy pracodawca to rozumie? Ponad 6,5 mln pracowników w Polsce opiekuje się dziećmi do 15. roku życia

Muszę odebrać dziecko z przedszkola lub ze szkoły - czy pracodawca rozumie rodziców? Z danych GUS wynika, że ponad 6,5 mln pracowników w Polsce opiekuje się dziećmi do 15. roku życia, a nagłe sytuacje wymagające obecności mamy lub taty to konieczność przerwania pracy, nawet najbardziej wymagających projektów.

Ważna granica 6 miesięcy zatrudnienia pracownika tymczasowego. Wówczas pracodawca musi umożliwić wykorzystanie urlopu, także na żądanie

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego pracownika tymczasowego są odmienne od generalnych reguł prawa pracy. Ważna jest tutaj granica 6 miesięcy zatrudnienia. Od tego momentu pracodawca musi umożliwić wykorzystanie urlopu, także 4 dni na żądanie pracownika. Co pracodawca powinien ustalić z agencją pracy tymczasowej? Kto udziela dni wolnych, a kto wypłaca ekwiwalent?

Zanim przyjdzie PIP. Kim jest społeczny inspektor pracy i jakie ma uprawnienia?

Społeczna inspekcja pracy kontroluje przestrzeganie całego prawa pracy, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów bhp. Choć podlega zakładowym organizacjom związkowym, a nie pracodawcy, to dzięki stałej obecności w zakładzie społeczny inspektor pracy może wykryć zagrożenia i uchybienia, zanim zrobi to inspektor PIP. Wyjaśniamy, jakie uprawnienia ma społeczna inspekcja pracy (SIP), czym różni się od Państwowej Inspekcji Pracy i czego pracodawca może od niej oczekiwać.

REKLAMA

Karty żywieniowe do 450 zł miesięcznie bez składek ZUS. Jakie warunki musi spełnić pracodawca?

Karty żywieniowe do 450 zł miesięcznie na każdego pracownika bez składek ZUS. Kiedy i jakie posiłki dla pracowników zwolnione są ze składek ZUS? Jakie warunki musi spełnić pracodawca? Przedstawione zagadnienie i interpretacje ZUS w tym zakresie tłumaczy ekspert Marcin Stanecki.

„Tak się nie pracuje!” - rusza kampania i badanie absurdów w pracy oczami pracowników

Procedury, które zamiast pomagać komplikują pracę. Spotkania, na których nikt niczego nie ustala. Wielopoziomowe akceptacje prostych decyzji. Odpowiedzialność bez realnego wpływu na rozwiązania. Takie sytuacje mogą wydawać się pojedynczymi problemami, ale w wielu organizacjach stają się codziennością. - Chcę sprawdzić, jak te absurdy wyglądają z perspektywy pracowników, dlaczego wciąż się utrzymują i jakie mają konsekwencje. Z zebranych doświadczeń powstanie Polska Mapa Absurdów w Pracy 2026, czyli raport prezentujący 10 najczęściej wskazywanych zjawisk oraz rekomendacje, czym zastąpić nieskuteczne praktyki”- mówi Magda Maroń, ekspertka HR oraz współczesnej kultury pracy, pomysłodawczyni kampanii.

Tydzień pracy tylko do czwartku czy 26 dni dodatkowego urlopu – jak przepisy nowego kodeksu pracy skrócą czas pracy

Jeszcze sześć tygodni potrwa firmowany przez ministerstwo pracy pilotaż skróconego czasu pracy. 78 pracodawców i około 5 tys. pracowników testuje skrócenie czasu pracy, umownie określane jako czterodniowy tydzień pracy. Czy przesądzi on, że wkrótce wszystkie piątki będą wolne od pracy tak jak dziś wolne są wszystkie soboty – mamy pracować krócej, ale za te same pieniądze.

Czy ignorowanie pracownika podczas spotkań, przerywanie mu i uciszanie może stanowić mobbing?

W związku ze zmianami Kodeksu pracy, które weszły w życie 5 listopada 2026 r. powstaje wiele pytań o nową definicję mobbingu. Czy mieści się w niej ignorowanie pracownika podczas spotkań, przerywanie mu i uciszanie?

REKLAMA

Godziwe i wypłacane na czas wynagrodzenie warunkiem sine qua non dla osób po 45. roku życia

Pokolenie X to osoby między 45 a 59 rokiem życia, zwane także generacją sandwich. To pracownicy, którzy muszą łączyć pracę z opieką nad dorastającymi dziećmi i starzejącymi się rodzicami. Czego oczekują od pracy? Work-life balance jest dla nich mniej ważny. Są w momencie życia, kiedy godziwe i wypłacane na czas wynagrodzenie staje się warunkiem sine qua non.

Pracownicy pokolenia Z w zdecydowanej większości myślą o zmianie pracy przez napięcia międzypokoleniowe. Z czego wynikają konflikty?

Aż 71% pracowników pokolenia Z myślało o zmianie pracy przez napięcia międzypokoleniowe w miejscu zatrudnienia. To coraz liczniejsza grupa na rynku pracy i warto przeciwdziałać odpływowi talentów. W tym celu należy zbadać, z czego wynikają konflikty. Jak pracodawca może poprawić współpracę międzypokoleniową w firmie?

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA