Kategorie

Czuję, więc jestem. Budowanie pozaintelektualnego potencjału pracownika

Beata Dyraga
Dużo się mówi obecnie o budowaniu intelektualnego potencjału pracownika. Uczymy się, jak sprzedawać, argumentować, negocjować, skuteczniej zarządzać, jak patrzeć i mówić do ludzi, aby nas słuchali. Nauka ta polega na poznawaniu stworzonych dotąd teorii, zdobywaniu informacji i wdrażaniu ich przez zmianę sposobu myślenia, a w konsekwencji zmianę konkretnych zachowań w pracy czy w życiu osobistym.

Zachodnia kultura postawiła na piedestał rozwój intelektu. Cenimy twarde dane, analizy, wyciąganie wniosków. Zastanawiamy się, co i dlaczego się zadziało, walczymy o przekonania. Z drugiej strony, mówimy o potrzebie kreatywności, wychodzenia ze schematycznego myślenia i zachowania, co jest szczególnie ważne wobec ciągłych zmian we współczesnym świecie biznesu. Cenimy ludzi charyzmatycznych, mówimy o ich niezwykłej intuicji. Zauważamy potrzebę współodczuwania.

Powyższe kompetencje nie rodzą się z myślenia, a raczej z tego, na ile potrafimy to myślenie wyłączyć. Może więc zamiast „Myślę, więc jestem”, zacząć rozwijać „Czuję, więc jestem”?

Za dużo myśli...

Reklama

Zdolność myślenia jest w pewnym sensie przeceniana. Myśleć trzeba, i to skutecznie, ale wtedy, kiedy jest nam to potrzebne. Myślimy za dużo, nieświadomie! Wiele naszych problemów wynika z tego, że nie potrafimy przestać myśleć i z tego, że tak naprawdę „coś” myśli za nas. Myślenie tłumi instynkty i intuicję. Utraciliśmy kontakt z naszym ciałem, z sobą samym! Nie odbieramy sygnałów, które nasze ciało wysyła, lub lekceważymy je, oszukujemy, łykając tabletki i uciekając w używki. Chwile ciszy zaczynają być dla nas krępujące – trudno zostać sam na sam ze sobą; najlepiej jak coś gra, mówi i szumi.

Wszystko to wskazuje, że jest jeszcze jakiś inny obszar – pozaintelektualny, którego nie doceniamy i którego potencjału nie uświadamiamy sobie. To strefa odczuwania, doświadczania TU i TERAZ, niemyślenia. Tu rodzi się prawdziwa kreatywność, intuicja. Tu wychodzimy poza schematy naszego umysłu.

Myślenie a doświadczanie

Reklama

Człowiek rozwija się przez doświadczanie swojego ciała, dotyk, zmysły, przez odczuwanie. Tak rozwijamy wewnętrzne poczucie równowagi, uczymy się stawiać granice społeczne, rozwijamy empatię i kreatywność. Doskonałym tego przykładem są dzieci. Ale już od dnia urodzenia dorośli odcinają je od tego źródła, przeciążając dużą ilością informacji, ucząc pewnych stereotypów zachowań. Kreatywność spada wraz z wiekiem, czyli im więcej intelektu, tym mniej kreatywności. Wielu dorosłym osobom trudno jest rozróżnić myślenie od odczuwania. Tak bardzo nawykowe jest u nas sięganie po rozum, a tak bardzo obce – doświadczenie rzeczywistości poprzez zmysły i ciało.

Kiedy zaczynamy świadomie doświadczać swojego życia, rodzi się skuteczność niewychodząca z pozycji walki i oporu wobec życia, a raczej miękkiego płynięcia z jego prądem. To przyzwolenie zamiast walki powoduje zaoszczędzenie dużej ilości siły i czasu. Przestajemy walczyć z czynnikami, na które nie mamy wpływu, z tym, czego zmienić się nie da. Skupiamy się na działaniu tam, gdzie możemy coś zrobić – TU i TERAZ.


Kreatywność i wychodzenie poza schematy

Życie, szczególnie życie zawodowe, wymaga dużej elastyczności i radzenia sobie w sytuacji zmiany, umiejętności zachowania się w obliczu nieprzewidywalności zdarzeń. Decyzje w takich sytuacjach wymagają często od pracownika, a w szczególności menedżera, niestandardowego myślenia i nieschematycznych rozwiązań, a także wyjścia ze swojej strefy komfortu. To wyjście poza strefę wiąże się często z lękiem, dyskomfortem, czyli z nieprzyjemnymi emocjami. Właśnie w takich sytuacjach emocje te przysłaniają wiele rozwiązań i pomysłów. Świadomość takiej chwili, tego, co się z nami dzieje na poziomie doświadczenia, a nie myślenia, daje nam możliwość zobaczenia całej gamy rozwiązań w sytuacji, z którą mamy do czynienia. Bo będąc TU i TERAZ widzimy więcej, jesteśmy w stanie wyjść poza schemat, znaleźć niestandardowe rozwiązania.

Prawdziwa kreatywność nie polega na składaniu rzeczy, które już ktoś wymyślił, w nowy kształt czy wzór. Chodzi o stworzenie czegoś zupełnie nowego i innowacyjnego. Prawdopodobnie Albert Einstein nigdy nie odkryłby teorii względności, gdyby studiował fizykę i opierał się na już znanych teoriach. W rzeczywistości był samoukiem.

Będąc TU i TERAZ odkrywamy w sobie talenty, o które siebie nie podejrzewaliśmy. Zaczynamy np. malować, znajdować unikalne strategie rynkowe, pomysły na biznes, spędzanie wolnego czasu czy też zarządzać w bardziej kreatywny sposób.

Bierna obecność

Większość firm mierzy absencję chorobową swoich pracowników. Największe jednak straty dla pracodawcy wynikają nie z absencji, a z tzw. biernej obecności (presenteizm). To codzienne sytuacje, kiedy przychodzimy do pracy, ale nie jesteśmy w pełni efektywni, „obecni”, ale tak naprawdę „nieobecni”, bo np. odpływamy myślami w problemy emocjonalne i zdrowotne. Według danych bierna obecność może zmniejszać efektywność pracownika nawet do 60 proc. A główne jej przyczyny to problemy natury psychicznej (np. złe samopoczucie, depresja, wypalenie zawodowe), a na drugim miejscu – choroby gastryczne. Rozwijanie umiejętności świadomej obecności pracowników spowoduje, że pomimo różnych okoliczności życiowych będą w stanie bardziej skupić się na pracy.

Zdrowe relacje

Współpraca z ludźmi jest znacznie łatwiejsza, kiedy przyjmujemy ich takimi, jacy są. Niestety, najczęściej widzimy innych przez pryzmat swoich emocji, przekonań czy doświadczeń z przeszłości, a nie z perspektywy chwili. Nieświadome oczekiwania są źródłem konfliktów, frustracji i rozczarowań. Nie chodzi tu o sprecyzowane jasno obowiązki zawodowe, ale o nasze stereotypy, np. „Dobry pracownik powinien...”, „Prawdziwy szef powinien...”, „Koleżanka z pracy powinna...”, „Jak mogłeś się nie domyśleć, że jest mi to potrzebne na już...” Natomiast uświadomienie sobie swoich oczekiwań powoduje, że zaczniemy werbalizować jasno swoje potrzeby.

Świadomość tego, co się z nami dzieje, w momencie kiedy nasze oczekiwania nie są spełniane spowoduje, że nasze relacje staną się zdrowsze. Zaczniemy zauważać u innych cechy, talenty i możliwości, których się nie spodziewaliśmy. Zobaczymy ich takimi, jacy są i usłyszymy to, co mówią, zamiast myśleć o tym, co my sami chcemy usłyszeć.


Odporność na stres

Umiejętność „przyjęcia chwili obecnej” pozwala znacznie spokojniej podchodzić do codziennych wyzwań i trudnych sytuacji. Pozwala skuteczniej działać pod presją i w warunkach stresu, a także spojrzeć na problem z dystansu.

Podstawowym składnikiem odporności psychicznej jest umiejętność radzenia sobie z emocjami. A będąc TU i TERAZ zaczynamy zauważać bardziej to, jak się czujemy, stopniowo krok po kroku budować lepszy kontakt ze swoimi emocjami na poziomie ciała. Ta samoobserwacja powoduje, że emocje się zmieniają. W konsekwencji zmieniamy swoje schematy zachowania. Z kolei kiedy reagujemy inaczej niż zwykle, np. przestajemy się złościć, inni także zaczynają się zmieniać.

UWAGA

TU i TERAZ oznacza doświadczanie chwili obecnej taką, jaka ona jest. A wtedy nie jesteśmy ani w przeszłości, ani w przyszłości, a poprzez świadomość swoich emocji jesteśmy w stanie spojrzeć na sytuacje i sprawy z zupełnie innej perspektywy. Działamy efektywniej i skuteczniej, bardziej twórczo, wychodzimy ze schematów. Jesteśmy bardziej odporni na stres. Budujemy zdrowsze relacje z ludźmi i żyjemy spokojniej.

TU i TERAZ znaczy efektywnie

● Jak często nie skupiasz się na czynności, którą obecnie wykonujesz?

● Jak często nie słuchasz tego, co ktoś do Ciebie mówi, myśląc o tym, co chcesz zaraz powiedzieć?

● Jak często jadąc do pracy samochodem, uświadamiasz sobie po dojechaniu na miejsce, że w ogóle nie zarejestrowałeś drogi?

● Jak często siedzisz w danej pozycji, nie zdając sobie sprawy, że jest ona niewygodna?

● Jak często jesz szybko, nie czując smaku?

● Jak często działasz pod wpływem emocji, nie zdając sobie z tego sprawy?

Tak naprawdę gros decyzji biznesowych to decyzje podejmowane pod wpływem nieświadomych emocji. Czy te decyzje byłyby takie same, gdybyśmy byli świadomi tego, co czujemy?


ĆWICZENIE

Zacznij od teraz

● Tu i teraz, w tym ułamku sekundy, kiedy czytasz ten tekst, poczuj swoje ciało: ramiona, biodra, brzuch, kręgosłup, stopy. Kiedy odczuwasz swoje ciało, jesteś obecny, bo ciało jest zawsze tu i teraz. Dlatego jak najczęściej wracaj do ciała.

● Chodź świadomie. Kiedy idziesz do samochodu, autobusu, po schodach, w parku – jak najczęściej uświadamiaj sobie swoje ciało. Poruszaj się, odczuwając poszczególne jego części.

● Weź do ręki migdał, orzech lub jabłko. Zamknij oczy i powąchaj. Potem dopiero ugryź. Poczuj całym sobą smak i zapach tego, co jesz. Bardzo często jemy kompulsywnie, szybko. Zjadamy torebki przekąsek, pełne talerze czegoś, czego nawet nie rejestrujemy. Bądź obecny podczas jedzenia.

● Obserwuj swój oddech. Na początku wykonaj ćwiczenie z zamkniętymi oczami, po kilku tygodniach treningu – z otwartymi. „Kierujemy” oczy do środka i przez ok. 1–2 minuty obserwujemy swój oddech bez zmieniania go.

● Skupiaj się na tym, co robisz w danej chwili. Kiedy na przykład przyrządzasz sobie herbatę, bądź w pełni obecny w tym, co robisz. Kiedy prasujesz koszulę, skup się na prasowaniu. Kiedy obudzisz się w nieświadomych myślach, wróć do danej czynności. Skupiaj się na odczuwaniu swojego ciała podczas wykonywania danej czynności, na wrażeniach dotykowych, odgłosach, na samej czynności.

UWAGA

W 2009 roku miesięcznik „Fortune” zapytał ludzi z listy TOP 100, w jaki sposób podejmują decyzje biznesowe. Ku zaskoczeniu wszystkich aż 63 proc. z nich odpowiedziało, że nie są w stanie w sposób logiczny uzasadnić większości swoich decyzji biznesowych i strategicznych i że kierują się głównie przeczuciem, intuicją, które przecież nie pochodzą z rozumu. To jasna i klarowna odpowiedź, która rodzi się w momencie, kiedy stajemy się obecni.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?