REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kara dla pracownika za nienoszenie maseczki - czy słusznie?

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
Kara dla pracownika za nienoszenie maseczki - czy słusznie?
Kara dla pracownika za nienoszenie maseczki - czy słusznie?
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Czy można odmówić noszenia maseczki w miejscu pracy? Czy możliwe jest nałożenie na pracownika kary porządkowej za niedostosowanie się do zarządzenia nakazującego zakrywanie ust i nosa na terenie zakładu pracy? Taką sprawę rozstrzygnął ostatnio Sąd Rejonowy w Olsztynie.
rozwiń >

Czy można żądać od pracownika noszenia maseczki?

Tak, co do zasady można żądać od pracownika noszenia maseczki. W związku z wystąpieniem sytuacji epidemicznej wirusa Sars-CoV-2 i choroby Covid-19 na terenie Polski, pracodawca zakładu pracy zajmującego się produkcją żywności w Olsztynie, celem ochrony życia i zdrowia pracowników wydał zarządzenie nakazujące zakrywanie ust i nosa na terenie zakładu pracy, w miejscach ogólnodostępnych. Pracodawca wydał zarządzenie w kwietniu 2020 r. Pracodawca wprowadził też inne obostrzenia (komunikowanie się w sposób elektroniczny; obowiązek dezynfekowania dłoni; skracanie czasu do minimum osób przebywających w szatniach czy w stołówce).

REKLAMA

Autopromocja

Przy kolejnej fali wirusa, jesienią 2021 r. pracodawca ponownie nakazał pracownikom noszenie maseczek. W związku z tym, że możliwe już były szczepienia, pracownicy którzy dobrowolnie przedstawili zaświadczenia o szczepieniu przeciwko Covid-19 (czy też przedstawili udokumentowane medycznie przeciwwskazania do noszenia maseczek) nie byli zobowiązani do noszenia maseczek na terenie zakładu pracy. Pracodawca jasno wskazał, że niedostosowanie się do zarządzenia będzie rodziło konsekwencje prawne i poniesienie przez pracowników odpowiedzialności porządkowej.

Czy można odmówić noszenia maseczki?

Co do zasady, nie można odmówić noszenia maseczki w miejscu pracy, jeśli takie jest polecenie pracodawcy.

Jedna z pracownic (zatrudniona na stanowisku samodzielnej księgowej w ww. zakładzie pracy) odmawiała noszenia maseczki. Pracownica pracowała w pokoju wieloosobowym w dziele księgowości na piętrze, w którym był jeszcze dział informatyczny. W pokoju pracownicy inni pracownicy byli zaszczepieni i jedynie ona zobowiązana była do noszenia maseczki przez 8h pracy. Bezpośrednia przełożona kilkukrotnie upominała pracownicę, uświadamiając jej treść zarządzenia. Pomimo tego pracownica uporczywie odmawiała noszenia maseczki i wskazywała na swój zły stan zdrowia, który jej zdaniem uniemożliwiał noszenie maseczki. Ponadto pracownica krytykowała w miejscu pracy pracodawcę, podważając jego polecenia. Pracodawca wskazywał, że jeżeli pracownica przekaże mu zaświadczenie o zwolnieniu z obowiązku zasłaniania ust i nosa, zarządzenie nie będzie jej dotyczyło. Pracownika oświadczała jednak, że jest w trakcie leczenia i nie wie kiedy będzie mogła przedstawić takie zaświadczenie.

Jakie naruszenia za nienoszenie maseczki?

Po licznych upomnieniach, rozmowach i wysłuchaniu pracownika pracodawca w trybie art. 108 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U.2022.1510 t.j., dalej: KP) nałożył na pracownicę karę porządkową upomnienia. Pracodawca w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że pracownica naruszyła obowiązki pracownicze (nie przestrzegała przepisów BHP, nie dostosowała się do zarządzenia, tj. nie przestrzegała ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, nie wykonywała poleceń pracodawcy, naruszyła zasady współżycia społecznego poprzez bezzasadną krytykę działań pracodawcy).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Pracownica złożyła od kary sprzeciw, a pracodawca sprzeciw ten odrzucił. Pracownica odwołała się do Sądu Rejonowego do Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Olsztynie.

Jakie argumenty pracownicy?

W uzasadnieniu pozwu pracownica (powódka) wskazała, że nałożona na nią kara porządkowa naruszała przepisy KP oraz Konstytucji RP – ponieważ pracodawca nie ma prawa żądać od pracownika podania informacji wrażliwych. Pracownica informowała swoją przełożoną o złym stanie zdrowia, tj. o schorzeniu kardiologicznym, które powoduje u niej problemy z układem oddechowym. Co ważne, pracownica nie przedstawiła jednak pracodawcy zaświadczenia lekarskiego w tym zakresie a ponadto pracowała (tj. była zdolna do pracy). Zdaniem pracownicy żądanie od niej przedłożenia zaświadczenia o szczepieniu przeciwko Covid-19 jest działaniem dyskryminującym i segregującym wobec niej jako człowieka i pracownika.

Jakie argumenty pracodawcy?

Pozwany pracodawca wskazał, że podstawą jego decyzji były powszechnie obowiązujące przepisy KP jak i obowiązujące wówczas rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. 2021 poz. 861, dalej: rozporządzenie). Pracodawca zobowiązany był do dbania o zdrowie i życie pracowników, musiał zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy. 

Wyrok Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 15 czerwca 2022 r., IV P 363/21

W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Pracownica przegrała. Zgodnie z art. 108 § 1 pkt 1 KP za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy, pracodawca może stosować karę upomnienia. Pracodawca zachował tryb i prawidłowo nałożył karę. Zgodnie z rozporządzeniem, które wówczas nakazywało zakrywanie, przy pomocy maseczki, ust i nosa w miejscach ogólnodostępnych, w tym w zakładach pracy, jeżeli w pomieszczeniu przebywa więcej niż 1 osoba, chyba że pracodawca postanowi inaczej (§ 25 ust. 1 pkt 2c). Tak więc maseczki w miejscu pracy były obowiązkowe, chyba że pracodawca postanowił inaczej. Czy oznacza to dobrowolność? Generalnie tak, jednak pracodawca, który nie nakaże noszenia maseczek musi zapewnić inne środki ochrony, np. odpowiedni dystans między stanowiskami pracy (wynoszący minimum 1,5 m) lub środki ochrony osobistej związane ze zwalczaniem epidemii. Jednak ze względu na specyfikę pracy i jej organizację nie zawsze pracodawca ma takie możliwości.

Bezpieczne i higieniczne warunki pracy

Zgodnie z KP co do BHP, w szczególności pracodawca jest obowiązany:

1) organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy;

2) zapewniać przestrzeganie w zakładzie pracy przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wydawać polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie oraz kontrolować wykonanie tych poleceń;

3) reagować na potrzeby w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy oraz dostosowywać środki podejmowane w celu doskonalenia istniejącego poziomu ochrony zdrowia i życia pracowników, biorąc pod uwagę zmieniające się warunki wykonywania pracy

Sąd wskazał, że: „Jeśli z jakichś względów nie jest możliwa likwidacja zagrożeń, wówczas należy stosować właściwe rozwiązania organizacyjne i techniczne, w tym środki ochrony zbiorowej. Przykładowo w odniesieniu do ochrony pracownika przed zarażeniem wirusową chorobą zakaźną zakład opieki zdrowotnej ma obowiązek zastosowania wszelkich dostępnych środków organizacyjnych i technicznych (tak wyroki SN z 13 kwietnia 2000 r., I PKN 584/99, OSNAPiUS 2001/21, poz. 636, i z 11 maja 2005 r., III CK 652/04, LEX nr 151668). Powinność pracodawcy w zakresie zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przejawia się poprzez m.in. wydawanie stosownych aktów wewnętrznych regulujących omawiane kwestie. Akty te mogą przyjąć różną formę m.in. poleceń, instrukcji. Pracodawca realizuje w tym zakresie nałożony na niego ustawowy obowiązek”.

Podstawa prawna:

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. 2021 poz. 861)

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U.2022.1510 t.j.)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dostosowanie stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe - sprawdź, czy Twoje jest odpowiednie

Przepisy bhp wymagają odpowiednio przygotowanych i dostosowanych stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe. Sprawdź, czy Twoje stanowisko pracy jest zgodne z przepisami!

Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. W 2025 r. emerytury i renty wzrosną o 6,78 proc.

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

Czy 21 lipca to niedziela handlowa?

Czy przedostatnia niedziele lipca to niedziela handlowa? Czy sklepy będą otwarte? 

REKLAMA

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

REKLAMA

4 dni albo 35 godzin tygodnia pracy w Polsce do 2027 roku? Za granicą już testowali a efekty są pozytywne

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać?

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać na urlop? Jakie wskazania może zawierać L4? Czy wyjazd na wakacje do rodziny do innego miasta lub wyjazd za granicę jest dopuszczalny w czasie zwolnienia lekarskiego?

REKLAMA