Schorzenia specjalne i szczególne PFRON. Kody i kwoty w 2026 roku
REKLAMA
REKLAMA
Możliwość wykonywania pracy jest niezwykle istotna w przypadku wielu osób z niepełnosprawnościami. Aby zachęcić pracodawców do zatrudniania takich pracowników, pracodawca może korzystać z dostępnych instrumentów takich jak dofinansowanie do etatu czy obniżenie wpłat do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON). Spore znaczenie mają tu niektóre schorzenia.
- Czym są schorzenia specjalne? Symbole i kwoty w 2026 r. [LISTA]
- Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Dlaczego jest tak ważny?
- Schorzenia szczególne. Jak wpływają na wpłaty do PFRON?
Czym są schorzenia specjalne? Symbole i kwoty w 2026 r. [LISTA]
Schorzeniami specjalnymi najczęściej nazywamy te które uprawniają firmę do uzyskania wyższego dofinansowania do wynagrodzenia pracownika. Co do zasady, pracodawcy przysługuje ze środków PFRON miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia niepełnosprawnego pracownika w kwocie:
REKLAMA
REKLAMA
• 2 760 zł - dla pracowników ze znacznym stopniem niepełnosprawności;
• 1 550 zł - dla pracowników z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności;
• 575 zł - dla pracowników z lekkim stopniem niepełnosprawności.
REKLAMA
Ale w przypadku pracownika ze schorzeniem specjalnym dofinansowanie jest wyższe.
Dla osób z orzeczonymi chorobami psychicznymi (symbol w orzeczeniu 02-P), upośledzeniem umysłowym (01-U), całościowymi zaburzeniami rozwojowymi (12-C), epilepsją (06-E) oraz niewidomych (04-O stopień znaczny i umiarkowany), powyższe kwoty większa się o:
• 1 380 zł - dla pracowników ze znacznym stopniem niepełnosprawności (łącznie dofinansowanie wynosi 4140 zł);
• 1 035 zł - dla pracowników z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności (łącznie dofinansowanie wynosi 2585 zł);
• 690 zł - dla pracowników z lekkim stopniem niepełnosprawności (łącznie dofinansowanie wynosi 1265 zł).
Stawki te obowiązują od 2025 roku i mają zastosowanie również w roku 2026.
Warto pamiętać, iż są to wartości maksymalne. Rzeczywista kwota dofinansowania jest ustalana w oparciu o kila czynników. Nie może ona przekroczyć 90 % faktycznie poniesionych miesięcznych kosztów płacy, a w przypadku pracodawcy wykonującego działalność gospodarczą, w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - 75 % tych kosztów.
Z informacji PFRON wynika, iż stwierdzenie dotyczące takiego specjalnego schorzenia powinno wynikać z sentencji, symbolu przyczyny niepełnosprawności, wskazań lub uzasadnienia podanego na orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności.
Pamiętajmy, iż ustawa o rehabilitacji zawodowej i zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wymienia szczegółowe warunki, jakie powinien spełnić pracodawca, aby uzyskać dopłatę. Przykładowo, dofinansowania nie przewidziano na pracowników zaliczonych do umiarkowanego lub lekkiego stopnia niepełnosprawności, którzy mają ustalone prawo do emerytury.
Dofinansowanie nie przysługuje pracodawcy zatrudniającemu co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy i nieosiągającemu wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości co najmniej 6 %.
Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Dlaczego jest tak ważny?
Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych jest niezwykle istotny z jeszcze innego powodu. Otóż pozwala on określonym pracodawcom na obniżenie wpłat na PFRON.
Obowiązek dokonywania miesięcznych wpłat na PFRON dotyczy pracodawców, którzy zatrudniają co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar pracy i nie osiągają wymaganego wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych (6%).
Wysokość tych wpłat to w praktyce iloczyn stanowiącej iloczyn 40,65 % przeciętnego wynagrodzenia i liczby pracowników odpowiadającej różnicy między zatrudnieniem zapewniającym osiągnięcie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości 6 % a rzeczywistym zatrudnieniem osób niepełnosprawnych.
Z wpłat na PFRON są zwolnieni pracodawcy, u których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi co najmniej 6 %.
Schorzenia szczególne. Jak wpływają na wpłaty do PFRON?
Co ważne, pracodawca może obniżyć ten wskaźnik w przypadku zatrudnienia osób niepełnosprawnych ze schorzeniami szczególnie utrudniającymi wykonywanie pracy.
Do schorzeń uzasadniających obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych zalicza się:
1) chorobę Parkinsona,
2) stwardnienie rozsiane,
3) paraplegię, tetraplegię, hemiplegię,
4) znaczne upośledzenie widzenia (ślepotę) oraz niedowidzenie,
5) głuchotę i głuchoniemotę,
6) nosicielstwo wirusa HIV oraz chorobę AIDS,
7) epilepsję,
8) przewlekłe choroby psychiczne,
9) upośledzenie umysłowe,
10) miastenię,
11) późne powikłania cukrzycy.
Pracodawca występowanie schorzenia szczególnego powinien udokumentować orzeczeniem potwierdzającym niepełnosprawność, a jeśli z orzeczenia nie wynika takie schorzenie - zaświadczeniem lekarza specjalisty.
Jeżeli pracodawca zatrudnia osobę niepełnosprawną w stopniu znacznym lub umiarkowanym, dodatkowo posiadającą tzw. szczególne schorzenie, to etat takiego pracownika liczy się potrójnie w przypadku stopnia znacznego i podwójnie w przypadku stopnia umiarkowanego.
Warto wspomnieć, iż z wpłat na PFRON są zwolnione niedziałające w celu osiągnięcia zysku:
• domy pomocy społecznej w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej;
• hospicja w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej;
• zakłady opiekuńczo-lecznicze;
• publiczne i niepubliczne jednostki organizacyjne, których wyłącznym przedmiotem prowadzonej działalności jest rehabilitacja społeczna i lecznicza osób niepełnosprawnych, edukacja osób niepełnosprawnych lub opieka nad osobami niepełnosprawnymi.
Ponadto, przepisy dla niektórych podmiotów określają niższe wskaźniki zatrudnienia. Dotyczy to m.in. publicznych i niepublicznych uczelni, szkół, przedszkoli i żłobków.
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j. t. Dz. U. z 2025 r., poz. 913; ost. zm. Dz. U. z 2025 r., poz. 1746);
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 września 1998 r. w sprawie rodzajów schorzeń uzasadniających obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych oraz sposobu jego obniżania (Dz. U. z 1998 nr 124 poz. 820; ost. zm. Dz. U. z 2003 r., Nr 125, poz. 1162).
REKLAMA
© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.
- Czytaj artykuły
- Rozwiązuj testy
- Zdobądź certyfikat
REKLAMA
