Odprawa pośmiertna od pracodawcy – komu przysługuje, ile wynosi i kiedy można ją stracić?

• Kiedy należy się odprawa pośmiertna od pracodawcy?
• Wysokość odprawy zależy od stażu pracy
• Kiedy pracodawca może odmówić wypłaty odprawy?

Kiedy należy się odprawa pośmiertna od pracodawcy?

Śmierć pracownika to dramatyczna sytuacja, w której rodzinie przysługuje prawo do odprawy pośmiertnej. Pracodawca jest zobowiązany wypłacić odprawę w razie śmierci pracownika w trakcie trwania stosunku pracy lub podczas pobierania po jego rozwiązaniu zasiłku z tytułu niezdolności do pracy wskutek choroby. Odprawę wypłaca się rodzinie zmarłego.

Odprawę pośmiertną pracodawca powinien wypłacić małżonkowi zmarłego pracownika. Jedynym warunkiem wypłaty jest pozostawania w związku małżeńskim z pracownikiem w chwili jego śmierci. Nie ma znaczenia, jaki małżeński ustrój majątkowy panował między małżonkami przed śmiercią pracownika – wyjątkiem jest jedynie orzeczenie separacji.

Także inni członkowie rodziny zmarłego pracownika mają prawo do odprawy pośmiertnej. Muszą jednak spełniać warunki do uzyskania renty rodzinnej, w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Osobami tymi są:

• dzieci do uzyskania 16 lat, a po osiągnięciu tego wieku, pod warunkiem kontynuowania nauki w szkole, do ukończenia 25 lat;
• wnuki, rodzeństwo i inne dzieci przyjęte na wychowanie przed osiągnięciem pełnoletności;
• rodzice, jeśli pracownik przed śmiercią przyczyniał się do ich utrzymania i w chwili jego śmierci ukończyli 50 lat, są całkowicie niezdolni do pracy lub wychowują dzieci uprawnione do renty rodzinnej.

Wysokość odprawy zależy od stażu pracy

Wysokość odprawy pośmiertnej jest uzależniona od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy. Odprawa wynosi:

• jednomiesięczne wynagrodzenie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 10 lat;
• trzymiesięczne wynagrodzenie, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 10 lat;
• sześciomiesięczne wynagrodzenie, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 15 lat.

Przy ustalaniu zakładowego stażu pracy zmarłego pracownika należy wliczyć wszystkie okresy zatrudnienia u tego samego pracodawcy, nawet jeśli były przerwy między nimi. Wyjątkowo do zakładowego stażu pracy można zaliczyć okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy. Jest to możliwe wtedy, gdy zakład pracy lub jego część przejdzie na innego pracodawcę, a także wówczas, gdy szczególny przepis przewiduje, że nowy pracodawca jest następcą prawnym w stosunkach pracy nawiązanych przez poprzedniego pracodawcę.

Wysokość odprawy pośmiertnej należy ustalić według zasad właściwych dla obliczenia ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. Pracodawca dzieli odprawę w równych częściach pomiędzy wszystkich uprawnionych. Przepisy prawa pracy nie przewidują żadnego limitu kwotowego odnośnie wysokości odprawy. Jeżeli jednak do odprawy ma prawo jedna osoba, przysługuje jej połowa ustalonej kwoty.

Kiedy pracodawca może odmówić wypłaty odprawy?

Pracodawca nie wypłaca odprawy pośmiertnej jeżeli pracownik nie pozostawił po sobie uprawnionych członków rodziny.

Pracodawca nie musi wypłacać odprawy także wtedy, gdy ubezpieczył pracownika na życie, a wypłacone odszkodowanie jest wyższe lub równe kwocie odprawy. Jeśli natomiast odszkodowanie jest niższe od należnej odprawy pośmiertnej, pracodawca ma obowiązek wypłacić rodzinie kwotę odpowiadającą różnicy między tymi świadczeniami.