Kategorie

Szczepienie przeciw COVID-19 a nieobecność w pracy

Lubasz i Wspólnicy
Kancelaria Radców Prawnych
Magdalena Sudoł
Szczepienie przeciw COVID-19 a nieobecność w pracy
Szczepienie przeciw COVID-19 a nieobecność w pracy - czy przysługuje zwolnienie od pracy? Jak usprawiedliwić nieobecność?

Szczepienie na COVID usprawiedliwia nieobecność w pracy?

W związku ze zintensyfikowaniem możliwości szczepień przeciw COVID-19 kolejnych roczników, coraz więcej pracowników chcących skorzystać z takiej możliwości zgłasza pracodawcom nieobecność w ciągu całego lub części dnia roboczego. Pracodawcy z jednej strony powinni dążyć do zapewnienia pracownikom możliwości wykonania szczepienia, z drugiej mając na uwadze konieczność zapewnienia ciągłości pracy, mają możliwość wprowadzenia zasad udzielenia zwolnień czy urlopów w związku z planowanym szczepieniem.

Nieobecności i zwolnienia z pracy - rozporządzenie

Sposób usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz zakres przysługujących pracownikom zwolnień od pracy, a także przypadki, w których za czas nieobecności lub zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia określa Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy.

Zwolnienie tylko na obowiązkowe badania i szczepienia

Reklama

Przepis § 9 Rozporządzania nakłada na pracodawców obowiązek zwolnienia od pracy pracownika na czas niezbędny do przeprowadzenia obowiązkowych badań lekarskich i szczepień ochronnych przewidzianych przepisami o zwalczaniu chorób zakaźnych, o zwalczaniu gruźlicy oraz o zwalczaniu chorób wenerycznych.

Szczepienia przeciw COVID-19 nie mają charakteru obowiązkowego – zgodnie z wydanym na podstawie ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczeniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, Rozporządzeniem Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, COVID-19 nie został wpisany na listę szczepień obowiązkowych. Również Rozporządzenie w sprawie metody zapobiegania COVID-19, wprowadzające szczepienia nie określa, że są one obowiązkowe.

Oznacza to, że na firmach nie ciąży obecnie obowiązek zwolnienia pracownika od pracy oparty o przepisy regulujące zasady usprawiedliwiania nieobecności w pracy. Pracodawca może, ale nie ma obowiązku, uznać udział w szczepieniach za usprawiedliwioną nieobecność płatną.

Usprawiedliwienie nieobecności

Należy przy tym pamiętać, że obowiązkiem pracownika jest przedstawienie pracodawcy dowodu usprawiedliwiającego nieobecność. Nie wystarczy samo uprzedzenie lub zawiadomienie o terminie szczepienia. Zgodnie z art. 104 (1) §1 pkt 9) Kodeksu pracy (kp), przyjęty u danego pracodawcy sposób usprawiedliwiania nieobecności w pracy określany jest w regulaminie pracy. W praktyce niejednokrotnie firmy dopuszczają w regulaminach inne niż wskazane w Rozporządzeniu zasady zgłaszania nieobecności, w tym dowody taką nieobecność usprawiedliwiające.

Zwolnienie od pracy na załatwienie spraw osobistych – zwolnienie za szczepienie

Innym rozwiązaniem może być skorzystanie przez pracownika z instytucji uregulowanej w art. 151 § 2(1) kp czyli zwolnienia od pracy udzielonego w celu załatwienia spraw osobistych. Należy pamiętać, że zwolnienie udzielane jest na pisemny wniosek pracownika, który odpracowując wyjście osobiste nie świadczy pracy w nadgodzinach. Pracodawcy w tym przypadku powinni tak określić czas odpracowania, aby nie naruszyć pracowniczego prawa do odpoczynku. Pomimo, że forma pisemna ma charakter jedynie dowodowy warto, aby obie strony wyraziły swoją wolę na piśmie – pracownik składając wniosek, pracodawca akceptując lub odmawiając jego przyjęcia.

Zgoda pracodawcy

Pracownik nie może skorzystać ze zwolnienia od pracy bez zgody pracodawcy. Pracodawca może odmówić wyrażenia zgody w szczególności, jeżeli uzna wyjście pracownika za zagrożenie własnych interesów wynikające z nieświadczenia przez pracownika pracy w konkretnym terminie. Przyjmuje się, że firma może w tej sytuacji żądać od pracownika przedstawienia uzasadnienia wniosku o zwolnienie od pracy. W każdym przypadku jednak, odmowa udzielenia zwolnienia od pracy w celu szczepienia nie może mieć charakteru dyskryminacyjnego, co może mieć miejsce choćby w przypadku wybiórczego udzielania zgód lub uznania przez firmę szczepień za niedostateczny powód do zwolnienia od pracy.

Urlop wypoczynkowy na szczepienie

Reklama

Wreszcie pracownicy mogą wnioskować o udzielnie im urlopów wypoczynkowych w związku z terminem szczepienia. Należy przy tym pamiętać, że urlop wypoczynkowy udzielany jest co do zasady w dniach roboczych, przez co firmy nie mają możliwości udzielenie urlopu w wymiarze godzinowym. Możliwość udzielenia urlopu w godzinach (czy minutach) występuje wyłącznie w sytuacji, gdy taka część urlopu pracownikowi przysługuje zgodnie z art. 154(2) § 4 kp.

Pracodawca może wprowadzić terminy szczepień do planu urlopów, tak aby zapewnić normalny tok pracy. Pracodawca nie jest związany wnioskiem pracownika o udzielenie mu urlopu wypoczynkowego w określonym terminie. Może odmówić, jeżeli wymagają tego potrzeby związane z organizacją pracy, niemniej niewątpliwie w przypadku szczepień, w interesie pracodawców może być zapewnienie jak najsprawniejszego i szybkiego zaszczepienia załogi, właśnie po to, aby minimalizować ryzyko przestojów związanych z chorobą pracowników. W tym przypadku również firmy z należytą ostrożnością uzasadniać powinny odmowy udzielenia urlopów wypoczynkowych w związku ze szczepieniem.

Pracownicy mogą skorzystać również z 4 dni urlopu na żądanie pracownika w terminie przez siebie wskazanym zgodnie z art. 167 (2) kp. Należy pamiętać, że pracownik może udać się na taki urlop dopiero po akceptacji pracodawcy. W innym wypadku naraża się na konsekwencje porządkowe czy dyscyplinarne związane z samowolnym udaniem się na urlop.

Magdalena Sudoł, adwokat, Lubasz i Wspólnicy – Kancelaria Radców Prawnych sp. k.

Podstawa prawna:

  • art. 11 (2); art. 11 (3); art. 18 (3a) –18 (3c); art. 104 (1) §1 pkt 9); 151 § 2(1) kp; art. 154(2) §4; art. 1672; art. 2982 Kodeksu pracy;
  • § 2 ust. 1; § 9 Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy;
  • art. 3 ust. 4; art. 17 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczeniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi;
  • § 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych;
  • Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 31 grudnia 2020 r. w sprawie metody zapobiegania COVID-19.
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    In vitro i prawo do ubezpieczenia społecznego – wyrok ETPCz

    Czy podjęcie przez pracownicę nowego zatrudnienia w trakcie procedury in vitro stanowi podstawę do odmowy ubezpieczenia społecznego?

    Kod wykonywanego zawodu w ZUS ZUA i ZUS ZZA

    Kod wykonywanego zawodu w dokumentach ZUS ZUA i ZUS ZZA to ważna zmiana, która wejdzie w życie 16 maja 2021 r. Na czym w praktyce będzie polegał nowy obowiązek?

    Kompetencje cyfrowe - tego wymagają pracodawcy [RAPORT]

    Kompetencje cyfrowe - tego przede wszystkim wymagają pracodawcy. Cyfryzacja rynku pracy to trend przyspieszony przez epidemię koronawirusa. Jak nową rzeczywistość oceniają pracownicy? Na to pytanie odpowiada raport "Cyfrowa ewolucja kariery".

    Dwie umowy o pracę - składki ZUS

    Dwie umowy o pracę - co na to prawo? Składki ZUS opłaca się od jednej czy dwóch umów?

    Poważne zachorowanie - oszczędności PPK mogą pomóc

    Poważne zachorowanie - co to jest w rozumieniu ustawy o PPK? Jak oszczędności PPK mogą pomóc, gdy uczestnik PPK, jego małżonek lub dziecko zachoruje?

    Badanie trzeźwości pracownika - nowe przepisy

    Badanie trzeźwości pracownika alkomatem - nowe przepisy przyznają pracodawcy prawo do prewencyjnych, wyrywkowych kontroli alkomatem.

    Badanie trzeźwości pracownika 2021

    Badanie trzeźwości pracownika - w 2021 r. powstał projekt ustawy umożliwiający pracodawcy przeprowadzanie wyrywkowych kontroli trzeźwości pracownika.

    Praca dla informatyka 2021 - zarobki i praca zdalna [ANALIZA]

    Praca dla informatyka w 2021 r. - liczba ofert pracy dla informatyków wciąż rośnie. Dla pracowników z branży IT liczą się zarobki i praca zdalna. Analiza przedstawia obecną sytuację informatyków na rynku pracy.

    Godziny pracy 2021

    Godziny pracy 2021 - ile godzin pracy i dni wolnych od pracy wypada w poszczególnych miesiącach? Jak obliczyć godziny pracy?

    Długotrwałe niewykonywanie obowiązków - wypowiedzenie umowy

    Wypowiedzenie umowy - czy długotrwałe niewykonywanie części obowiązków pracownika uzasadnia rozwiązanie umowy za wypowiedzeniem?

    Rozliczanie czasu pracy zdalnej

    Czas pracy zdalnej to dosyć kłopotliwe zagadnienie. Jak ewidencjonować i kontrolować pracownika na home office? W jaki sposób rozliczać nadgodziny i wprowadzić zadaniowy czas pracy?

    Rynek pracy w czasie pandemii a szara strefa w rolnictwie

    Rynek pracy w czasie pandemii - czy część pracowników zasiliła szarą strefę w rolnictwie? Poniżej znajduje się analiza.

    Najwięcej ubezpieczonych cudzoziemców w historii - kwiecień 2021

    Cudzoziemcy pobili rekord - w kwietniu 2021 r. jest najwięcej ubezpieczonych w Polsce obcokrajowców w historii. Jak przedstawiają się liczby?

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych 2022

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych wejdą w życie 1 stycznia 2022 r. Co się zmieni? Nowe emerytury i renty będą wypłacane tylko na konto. Rozwiąże się problem emerytur czerwcowych. Zmienią się zasady pobierania zasiłków.

    Brexit a ubezpieczenia i rozliczenia podatkowe pracowników

    Brexit - jakie są skutki w zakresie ubezpieczeń społecznych i rozliczeń podatkowych pracowników? Wszystko o zaświadczeniu A1.

    Odpis na ZFŚS na emerytów i rencistów - byłych pracowników

    Odpis na ZFŚS na emerytów i rencistów będących byłymi pracownikami - jak obliczyć? Jak ustalić status tych osób i wysokość zwiększenia?

    Ostatni dzień na wdrożenie PPK!

    PPK - 10 maja 2021 r. to ostatni dzień na wdrożenie PPK czyli zawarcie umowy o prowadzenie PPK z wybraną instytucją finansową.

    Praca zdalna - przepisy prawne

    Praca zdalna - przepisy prawne regulujące home office znajdują się w ustawie covidowej. Kodeks pracy wciąż nie zawiera przepisów dotyczących pracy zdalnej.

    Bezrobocie w kwietniu 2021 r.

    Bezrobocie - w kwietniu 2021 r. w Polsce odnotowano spadek bezrobocia. Gdzie jest najwyższe bezrobocie, a gdzie najniższe?

    Emerytury stażowe - obywatelska inicjatywa ustawodawcza

    Emerytury stażowe będą przedmiotem obywatelskiej inicjatywy ustawodawczej. NSZZ "Solidarność" apeluje o liczne podpisy.

    4 urlopy dla ojca po urodzeniu dziecka

    Urlopy dla ojca - po urodzeniu dziecka ojciec może skorzystać z 4 rodzajów urlopów - ojcowskiego, okolicznościowego, tacierzyńskiego i rodzicielskiego.

    Przymusowy urlop wypoczynkowy - jaka forma?

    Przymusowy urlop wypoczynkowy - w jakiej formie pracodawca powinien polecić pracownikowi wykorzystanie urlopu wypoczynkowego?

    Idealny pierwszy dzień pracy - model First Day Experience

    Pierwszy dzień w nowej pracy - jak wygląda w modelu First Day Experience? Jak mógłby wyglądać idealny pierwszy dzień pracy?

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym wchodzi w życie - Izrael i Turcja

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym podpisana między Polską i Izraelem oraz umowa podpisana między Polską a Turcją wchodzą w życie dnia 1 maja i 1 czerwca 2021 r.

    Czym jest informacja starosty?

    Informacja starosty to dokument związany z zatrudnianiem cudzoziemców. To tzw. test rynku pracy. Czemu służy? Kiedy jest wymagana, a kiedy nie?