REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kiedy zgłosić urlop na żądanie?

Wojciech Napora
Zielona Linia
Centrum Informacyjno-Konsultacyjne Służb Zatrudnienia
Kiedy zgodnie z Kodeksem pracy zgłasza się urlop na żądanie?
Kiedy zgodnie z Kodeksem pracy zgłasza się urlop na żądanie?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Kiedy można zgłosić urlop na żądanie? Jak reguluje to Kodeks pracy?
rozwiń >

Czym jest urlop na żądanie?

Zdarzają się sytuacje, w których pracownik, z niezaplanowanych powodów, nie może przyjść do pracy. Na szczęście Kodeks pracy umożliwia w takim przypadku wzięcie urlopu na żądanie. Jaki jest jego wymiar? Co się dzieje z niewykorzystanym urlopem na żądanie? Odpowiadamy.

REKLAMA

REKLAMA

„W życiu różnie bywa”, brzmi stare porzekadło. Również w życiu pracownika mogą pojawić się sytuacje niezaplanowane, przez które nie może się stawić w pracy. I nie dotyczy to choroby, w trakcie której pracownikowi przysługuje zwolnienie lekarskie, potocznie nazywane L4. W przypadkach nagłych, których zatrudniony na umowę o pracę nie uwzględnił w planie urlopowym przysługuje mu urlop na żądanie. Jest to szczególny rodzaj urlopu wypoczynkowego, którego pracownik nie musi uzgadniać z pracodawcą.

Urlop na żądanie a Kodeks pracy

Przepisów dotyczących urlopu na żądanie należy szukać w Kodeksie pracy w artykułach 1672 i 1673. Czytamy w nich m.in, że pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym.

Kiedy zgłosić urlop na żądanie?

Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu. Łączny wymiar urlopu wykorzystanego przez pracownika nie może przekroczyć w roku kalendarzowym 4 dni, niezależnie od liczby pracodawców, z którymi pracownik pozostaje w danym roku w kolejnych stosunkach pracy.

REKLAMA

Z punktu widzenia pracownika, zaletą urlopu na żądanie jest to, że może on nim swobodnie dysponować. Nie musi uzgadniać z pracodawcą terminu jego wykorzystania, ani uprzedzać go wcześniej, że zamierza z niego skorzystać. Wystarczy, że pracownik zgłosi (pisemnie, za pośrednictwem poczty elektronicznej lub w każdy inny sposób przyjęty u danego pracodawcy) żądanie udzielenia tego urlopu najpóźniej w dniu jego rozpoczęcia.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Ważne!

  • Urlop na żądanie jest częścią urlopu wypoczynkowego. Oznacza to, że dni na żądanie nie są dodatkowe. Tak więc, jeżeli pracownikowi przysługują 26 dni urlopu wypoczynkowego, każdy dzień wzięty na żądanie pomniejsza tę pulę.
  • 4. dni urlopu na żądanie nie należy uwzględniać w planie urlopów.

Pracodawca nie może odmówić pracownikowi udzielenia urlopu na żądanie.

Wymiar urlopu na żądanie

Zgodnie z przepisami, pracownikowi przysługują 4 dni urlopu na żądanie. Może on je wykorzystać jednorazowo (cztery kolejne dni) lub w dowolnych częściach (np. cztery razy po jednym dniu, dwa razy po dwa dni).

Urlop na żądanie (czterokrotny) przysługuje każdemu pracownikowi, bez względu na wymiar etatu czy system pracy w jakim jest zatrudniony.

W sytuacji gdy pracownik jest zatrudniony na pełny etat (8 godzin dziennie / 5 dni w tygodniu), każdy dzień urlopu na żądanie to 8 godzin odjęte z puli urlopu wypoczynkowego.  

W przypadku pracownika zatrudnionego na pół etatu (4 godziny dziennie / 5 dni w tygodniu) każdy dzień urlopu na żądanie to 4 godziny odjęte z puli urlopu wypoczynkowego. Cały urlop na żądanie wynosi w tym przypadku 16 godzin, czyli 4 dni. 

W systemie równoważnym, jeżeli pracownik zgłosi żądanie udzielania urlopu w dniu, w którym miał zaplanowaną pracę w wymiarze 12 godzin, skorzystanie z jednego dnia urlopu na żądanie spowoduje odjęcie z puli urlopowej pracownika 12 godzin.

Urlop na żądanie w świadectwie pracy

W przypadku urlopu na żądanie i limitu 4. dni, znaczenie ma rok kalendarzowy. Bez względu na to, u ilu pracodawców był zatrudniony pracownik od początku stycznia do końca grudnia. Dlatego informację o wykorzystanych dniach na żądanie należy umieścić na świadectwie pracy. Jeżeli np. pracownik zmienia pracodawcę i kończy pracę 31 maja i od stycznia do maja wykorzystał 2 dni urlopu na żądanie, to rozpoczynając nową pracę w czerwcu będzie mógł od czerwca do końca grudnia wykorzystać jeszcze 2 takie dni.  

Czy urlop na żądanie przechodzi na kolejny rok?

Co ważne, urlop na żądanie nie przechodzi na kolejny rok, nie kumuluje się. Jeżeli pracownik nie wykorzystał całego limitu urlopu na żądanie w danym roku kalendarzowym, z dniem 1 stycznia kolejnego roku urlop ten staje się zwykłym urlopem zaległym.

Szczegółowych informacji na temat urlopów, w tym urlopu na żądanie, udziela Państwowa Inspekcja Pracy.

Źródło:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (art. 1672 i 1673)

Państwowa Inspekcja Pracy „Prawo pracy”

Źródło: Zielona Linia

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Zmiana wysokości należności, świadczeń i potrąceń powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem za pracę w 2027 roku

Z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę powiązanych jest wiele świadczeń, należności i potrąceń. W przyszłym roku minimalne wynagrodzenie będzie równe kwocie 4950 zł. Ile wyniosą powiązane należności i świadczenia w 2027 roku?

Dni wolne od pracy 2027: kalendarz. Jakie święta są wolne od pracy w Polsce?

Dni wolne od pracy w 2027 roku to wszystkie niedziele. a także święta wymienione w ustawie o dniach wolnych od pracy. Jest ich w Polsce 14, z czego w tym roku 4 wypadają w niedzielę, a 2 w sobotę. Czy to znaczy, że pracodawca odda inny dzień wolny od pracy? Oto kalendarz dni wolnych od pracy w 2027 roku.

Czy menopauza może być przyczyną L4? Zwolnienie lekarskie z powodu zaburzeń zdrowia w menopauzie

Czy można wziąć zwolnienie lekarskie na menopauzę? Z tym okresem w życiu kobiet wiąże się wiele zaburzeń zdrowia. Rośnie liczba pracownic w okresie menopauzalnym, dlatego warto pochylić się nad tym zagadnieniem.

Przepisy antymobbingowe już budzą wątpliwości - za dużo klauzul generalnych. Co oznacza, że pracodawca systematycznie przeciwdziała, że udostępnia przepisy (jak to robić?) i czy musi zbierać podpisy pracowników?

Od 5 listopada 2026 roku obowiązują zmienione przepisy Kodeksu pracy o równym traktowaniu w zatrudnieniu i mobbingu. Dla pracodawców pojawiły się pytania nie tylko o treść, ale też o formę i adresatów informacji. Czy wystarczy jednorazowe przekazanie przepisów przy zatrudnieniu? Czy obowiązek dotyczy także osób pracujących od lat? I czy trzeba zbierać podpisy? Ministerstwo Rodziny Pracy i Polityki Społecznej odpowiedziało na te wątpliwości, a jego stanowisko jest bardziej jednoznaczne, niż mogłoby się wydawać, aczkolwiek jest pewno zastrzeżenie.

REKLAMA

19.11.2026 r. to już miesiąc po zmianach w prawie pracy. Czy rzeczywiście to koniec papierowych orzeczeń a medycyna pracy przeszła do sieci? No nie całkiem

Od jesieni wynik badania medycyny pracy nie musi już trafiać do pracownika w kopercie, w formie wydruku. W dniu 19 listopada 2026 r. upłynął miesiąc od obowiązywania nowych przepisów (konkretnie od tego, że od 18 października 2026 r. podstawową formą stał się zapis elektroniczny). Jak zatem zmiana wygląda w praktyce? Zmiana dotyczy zarówno tego, gdzie pojawi się orzeczenie, jak i tego, kto i kiedy dowie się o zaleceniach lekarza. Czy cyfryzacja orzeczeń sprawdza się w praktyce i czy rzeczywiście to koniec papierowych orzeczeń a medycyna pracy przeszła do sieci?

Praca w porze nocnej 2027. Jaka będzie wysokość dodatku do wynagrodzenia?

Pora nocna w zakładzie pracy powinna obejmować 8 godzin w przedziale czasu od 21.00 do 7.00. Pracownikowi wykonującemu pracę w nocy przysługuje dodatek do wynagrodzenia. Sprawdź, jak należy obliczać ten dodatek i ile on wyniesie w 2027 roku.

Stwardnienie rozsiane a praca zawodowa. Czy SM uzasadnia L4? Co przysługuje osobie ze stwardnieniem rozsianym?

Na stwardnienie rozsiane w Polsce choruje około około 57 tys. osób. Najczęściej diagnozę słyszy się pomiędzy 20. a 40. rokiem życia. Ważne, aby widzieć wówczas, że to nie musi oznaczać końca aktywności zawodowej. Co powinni wiedzieć pracodawcy? Jakiego wsparcia potrzebują pracownicy z SM? Jakie uprawnienia i świadczenia im przysługują?

Minimalna stawka godzinowa 2027 brutto netto. Jak udowodnić liczbę godzin pracy na zleceniu? [Umowa zlecenie]

Minimalna stawka godzinowa od stycznia 2027 r. wyniesie 32,30 zł brutto. Ile to będzie netto czyli na rękę dla zleceniobiorcy i świadczącego usługi? Jak udowodnić liczbę godzin pracy na zleceniu?

REKLAMA

Najniższa krajowa 2027 brutto netto. Czy będzie druga podwyżka płacy minimalnej w lipcu?

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów najniższa krajowa w 2027 r. wyniesie 4950 zł czyli wzrośnie o 144 zł. Ile to będzie netto czyli ile pracownik otrzyma na rękę? Czy w lipcu 2027 r. należy spodziewać się kolejnej podwyżki płacy minimalnej?

Pojechał na szkolenie prywatnym samochodem i podwiózł kolegę. Co z tego wynika dla pracodawcy?

Pracownik jedzie na szkolenie własnym samochodem i zabiera ze sobą kolegę z pracy – czy taka sytuacja rodzi obowiązek posiadania dodatkowych badań medycyny pracy w zakresie kierowania pojazdami?

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA