Jak obniżyć koszty pracy bez zwalniania pracowników

Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, może zostać zawarte porozumienie o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy (art. 9¹ k.p.). Nie dotyczy to jednak przepisów Kodeksu pracy oraz przepisów innych ustaw, aktów wykonawczych czy ratyfikowanych umów międzynarodowych. Oznacza to, że w tym trybie można zmienić tylko te postanowienia finansowe, które zostały zapisane w regulaminie pracy czy innych aktach wewnątrzzakładowych.

Decyzji o czasowym zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy pracodawca nie podejmuje sam. Porozumienie w tej sprawie musi być zawarte z reprezentującą pracowników organizacją związkową, a jeżeli pracodawca nie jest objęty działaniem takiej organizacji, z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u tego pracodawcy.

Zawieszenie stosowania przepisów prawa pracy nie może trwać dłużej niż przez okres 3 lat.

Należy zwrócić uwagę, że porozumienie zawarte w trybie art. 9¹ k.p. daje możliwość jedynie zawieszenia pewnych postanowień przepisów wewnętrznych. Nie oznacza natomiast możliwości dokonania ich zmiany. Przepisy nadal mają dotychczasową treść, a pracodawca ma jedynie możliwość czasowego ich nieprzestrzegania. Nie ma także potrzeby składania pracownikom dodatkowych wypowiedzeń zmieniających warunki pracy i płacy czy zawierania z pracownikami porozumień zmieniających. Po upływie okresu obowiązywania porozumienia warunki zatrudnienia ulegają automatycznemu przywróceniu.

Informację o porozumieniu w kwestii zawieszenia przepisów prawa pracy pracodawca przekazuje właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy.

Przykład

W regulaminie pracy przyznano pracownikom dodatki, np. za znajomość języków obcych. W związku z trudną sytuacją finansową pracodawca postanowił usunąć z przepisów wewnętrznych zapisy dotyczące przyznawania dodatków. Taką wersję porozumienia zaproponował organizacji związkowej, powołując się na art. 9¹ k.p. Członkowie związku zawodowego stwierdzili jednak, że nie mogą zgodzić się na takie rozwiązanie – gdyż propozycja pracodawcy dotyczy usunięcia dodatków, a nie czasowego zawieszenia ich stosowania. Organizacja związkowa ma rację.

Więcej na ten temat znajdziesz w płatnej części serwisu w artykule: Czasowa zmiana warunków wynagradzania

Podstawa prawna:

• art. 9¹, 23^1a, 42, 241²⁷ Kodeksu pracy.