REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Wynagrodzenie akordowe

Joanna Pysiewicz-Jężak

REKLAMA

Wysokość wynagrodzenia w systemie akordowym zależy od efektów pracy pracownika. Pracodawca ustalając stawki akordowe powinien pamiętać, że ich wysokość powinna być ustalona tak, aby odpowiadały w szczególności rodzajowi wykonywanej pracy, kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniały ilość i jakość świadczonej pracy.

Wynagradzanie w systemie akordowym jest najbardziej korzystne dla pracowników zatrudnianych w firmach, w których liczą się efekty ilościowe pracy, np. w firmach produkujących określone dobra materialne.

REKLAMA

Autopromocja

Wysokość wynagrodzenia pracownika wykonującego pracę w systemie akordowym zależna jest – w przeciwieństwie do wynagradzania w systemie czasowym lub prowizyjnym – od jego wydajności i stopnia wyrobienia danej normy, np. od liczby uszytych spodni, wykonanych okien czy zamontowanych urządzeń. Pracodawca zatrudniający pracownika, który będzie wykonywał pracę według stawek akordowych, powinien w umowie o pracę wpisać wysokość tych stawek, chyba że zostały one zapisane w regulaminie wynagradzania obowiązującym u danego pracodawcy.

Wynagradzanie w systemie akordowym przez to, że zależy od efektów pracy, jest bardziej motywujące dla pracownika niż wynagradzanie ustalane w stałej miesięcznej wysokości lub wynagrodzenie godzinowe. Z drugiej jednak strony nie zapewnia pracownikowi pewnego i stałego wynagrodzenia. Jednocześnie zatrudnianie w systemie akordowym nie sprzyja współpracy zespołowej między pracownikami, w większości przypadków bowiem każdy z nich w celu osiągnięcia jak najwyższych dochodów zorientowany jest na siebie.

Pracodawcy mają swobodę w wyborze systemów wynagradzania zatrudnionych pracowników, są jednak również takie zawody (kierowcy), w których przepisy zabraniają wprowadzania wynagrodzenia akordowego ze względu na bezpieczeństwo.

Czy wprowadzając nowy składnik płacowy trzeba zmienić regulamin wynagradzania >>

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Ustalanie wynagrodzenia w systemie akordowym

REKLAMA

Wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy (art. 78 § 1 k.p.). W systemie wynagradzania akordowego wynagrodzenie za pracę obliczane jest w zależności od liczby jednostek (sztuk) produktu (usług), które pracownik wykonał w określonej jednostce czasu. Oznacza to, że wynagrodzenie pracownika jest bezpośrednio uzależnione od wydajności jego pracy.

Przepisy Kodeksu pracy wskazują na możliwość stosowania norm pracy stanowiących miernik nakładu, wydajności oraz jakości świadczonej pracy przez pracownika, jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy (art. 83 § 1 k.p.). Normy pracy są ustalane z uwzględnieniem osiągniętego poziomu techniki i organizacji pracy oraz mogą być zmieniane w miarę wdrażania technicznych i organizacyjnych usprawnień zapewniających wzrost wydajności pracy. Normy te wskazują, ile produktów pracownik powinien wykonać w określonej jednostce czasu, czyli w ciągu godziny w warunkach uwzględniających aktualny poziom techniki i organizacji pracy. Jak wskazywał Sąd Najwyższy w wyroku z 21 września 2001 r. (I PKN 626/00, OSNP 2003/16/384), akordowy system wynagradzania pracowników nie może obowiązywać bez wprowadzenia norm pracy. Bez określenia norm pracy nie można prawidłowo ustalić ani stawki akordowej (wynagrodzenie za godzinę pracy zgodnej z normą), ani ceny akordowej (iloczyn stawki akordowej i normy pracy). Wynagrodzenie akordowe powinno określać stawkę akordową oraz normy pracy (wyrok SN z 27 maja 1999 r., I PKN 89/99, OSNP 2000/16/611).

Pracodawca w trakcie zatrudnienia pracownika może zmieniać ustalone normy pracy. O zmianie normy pracy pracownicy powinni być powiadomieni co najmniej na 2 tygodnie przed wprowadzeniem nowej normy. Sposób zawiadomienia pracowników o zmianie normy pracy nie został powszechnie określony. Może on nastąpić w każdy sposób przyjęty u pracodawcy. Nowe, zmienione normy pracy obowiązują strony po upływie 2-tygodniowego terminu.


Wynagrodzenie akordowe, oprócz normy pracy, powinno określać stawkę akordową.

Wyróżniamy następujące rodzaje akordu:

  • akord prosty – wynagrodzenie jest obliczane wprost proporcjonalnie do liczby wykonanych produktów,
  • progresywny – stawki wynagrodzenia ulegają podwyższeniu za produkty wytworzone ponad określoną normę; wynagrodzenie wzrasta w zależności od stopnia przekroczenia tej normy,
  • zryczałtowany – ustalenie z góry wynagrodzenia za wykonanie całości prac.

Przykład

Pracownik został zatrudniony w systemie wynagradzania akordowego. W umowie znalazł się następujący zapis: pracownik otrzyma 50 gr za pomalowanie jednej bombki; normę pracy ustalono następująco: pomalowanie 12 bombek w ciągu 1 godziny. Jeżeli pracownik pomaluje 12 bombek, wyrabiając ustaloną normę pracy, zarobi 10 zł na godzinę, jeżeli mniej (6 bombek), to za godzinę pracy otrzyma 5 zł.

Miesięczne wynagrodzenie pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy w systemie akordowym nie może być niższe od wynagrodzenia minimalnego ustalonego w 2010 r. jako równowartość kwoty 1317 zł brutto. Dlatego pracownikowi, który w ciągu miesiąca nie osiągnął ww. kwoty, pracodawca jest zobowiązany do „wyrównania” brakującej kwoty, tak aby pracownik otrzymał wynagrodzenie minimalne.

Jaki system czasu pracy

W stosunku do pracowników wykonujących pracę na akord mogą nasuwać się wątpliwości, czy stosuje się wobec nich ogólne przepisy o normach i wymiarze czasu pracy? Czy należy wypłacać im wynagrodzenie i dodatki za nadgodziny lub za pracę w porze nocnej?

Wykonywanie pracy w systemie akordowym to sposób na ustalanie wynagrodzenia pracownika za dany miesiąc, a nie system czasu pracy. Czas pracy pracownika wynagradzanego w systemie akordowym nie różni się od czasu pracy pracowników wynagradzanych w inny sposób, a zastosowanie przez pracodawcę akordowego systemu wynagradzania pracowników nie wyłącza stosowania wobec nich przepisów o czasie pracy, w tym przepisów o wynagradzaniu za godziny nadliczbowe (wyrok SN z 12 czerwca 1997 r., I PKN 204/97, OSNP 1998/10/299).

Wynagrodzenie za godziny nadliczbowe w razie rozpoczęcia pracy w trakcie miesiąca >>

Do pracowników wykonujących pracę w systemie akordowym stosuje się ogólne przepisy dotyczące norm i wymiaru czasu pracy, o których mowa w art. 129 §1 k.p., czyli 8-godzinną normę dobową i przeciętnie 40-godzinną normę tygodniową w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy, z zastrzeżeniami przewidzianymi w tym przepisie.

Pracodawca zatrudniający pracownika w systemie akordowym powinien ustalić jego czas pracy we właściwy sposób. Jeśli pracownik wynagradzany akordowo świadczy pracę w podstawowym systemie czasu pracy, to obowiązują go 8-godzinny dzień pracy i przeciętnie 40-godzinny tydzień pracy. Praca wykonywana ponad ustalone normy będzie pracą w godzinach nadliczbowych, za którą pracodawca będzie zobowiązany wypłacić pracownikowi normalne wynagrodzenie wraz z dodatkami za pracę w godzinach nadliczbowych. To samo dotyczy pracy w porze nocnej, w niedzielę i święta. Pracodawca za taką pracę powinien wypłacić dodatek do wynagrodzenia (za porę nocną) albo udzielić pracownikowi dnia wolnego od pracy lub wypłacić dodatek do wynagrodzenia.

Podstawa prawna:

Orzecznictwo Sądu Najwyższego:

  • wyrok z 21 września 2001 r. (I PKN 626/00, OSNP 2003/16/384),
  • wyrok z 27 maja 1999 r. ( I PKN 89/99, OSNP 2000/ /16/611),
  • wyrok z 12 czerwca 1997 r. (I PKN 204/97, OSNP 1998/ /10/299).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Wkrótce będą wyższe świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Wzrost o 100 proc. – od kiedy?

Wraz ze wzrostem kosztów utrzymania rosną też potrzeby osób uprawnionych do alimentów. Nowelizacja przepisów o ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zwiększy wysokość wsparcia materialnego z funduszu alimentacyjnego.

4650 zł brutto płacy minimalnej w 2025 roku - to postulat wszystkich związkowców. Czy rząd ustąpi?

Na posiedzeniu w dniu 15 lipca 2024 r. Radzie Dialogu Społecznego nie udało się wypracować wspólnego stanowiska w sprawie propozycji wzrostu minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. To oznacza, że rząd do 15 września ma czas na podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie.

Zmiany w raportach ZUS RPA i ZUS RIA. Będą nowe kody tytułu ubezpieczenia

Zmienią się wzory imiennego raportu miesięcznego o przychodach ubezpieczonego/okresach pracy nauczycielskiej – o symbolu ZUS RPA oraz wzoru raportu informacyjnego – o symbolu ZUS RIA. Pojawią się też nowe kody tytułu ubezpieczenia. Trwają prace nad nowelizacją przepisów.

Będzie zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ile wyniosą świadczenia zależne od płacy minimalnej?

Minimalne wynagrodzenie za pracę zmieni się od 1 stycznia 2025 r. Wraz z minimalną płacą zmieni się także wysokość świadczeń powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem. Jakie to świadczenia? Ile wyniosą?

REKLAMA

Odpowiedzialność pracodawcy za pogorszenie stanu zdrowia pracowników w czasie upału. Jaka jest, czy polisa ochroni

Jeżeli pracownik zasłabnie lub dozna udaru słonecznego lub cieplnego w czasie pracy, pracodawca naraża się na ewentualne roszczenie z żądaniem wypłaty odszkodowania. Przed tego rodzaju finansowymi konsekwencjami upałów firmy mogą się ubezpieczyć. Słuzy do tego polisa OC pracodawcy.

Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co robić?

Dlaczego pracownicy niezadowoleni z pracy wciąż w niej tkwią? Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co można zrobić, aby podnieść swoją atrakcyjność na rynku pracy? Jak rozwijać kompetencje i szkolić się u dotychczasowego pracodawcy? Dlaczego tak mało pracowników decyduje się na rozmowę o podwyżce wynagrodzenia? Oto wskazówki eksperta rynku pracy, Mateusza Żydka.

Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Więcej osób uzyska prawo do świadczenia

1 września 2024 r. więcej osób uzyska prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Jakie warunki należy spełniać, żeby nabyć prawo do tego świadczenia?

REKLAMA

Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli. Kto ma prawo do nowej emerytury? Kiedy można złożyć wniosek?

1 września 2024 r. wejdą w życie zmiany przepisów Karty Nauczyciela. Więcej osób będzie mogło skorzystać z wcześniejszej emerytury dla nauczycieli. Kiedy można złożyć wniosek o wcześniejszą emeryturę?

Czy 14 lipca to niedziela handlowa?

Czy w lipcu jest jakaś niedziela handlowa? Czy w tym miesiącu możemy zaplanować zakupy na niedzielę? 

REKLAMA