Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kontrowersje wokół stosowania ustawy antykryzysowej

Anna Telec
Długoletnia praktyka stosowania art. 251 k.p. pozwoliła na wypracowanie przejrzystych zasad zatrudniania na czas określony. Jednak od 22 sierpnia 2009 r. ta klarowna praktyka została zachwiana przez nie do końca jasne przepisy antykryzysowe.

Światowy kryzys gospodarczy również w Polsce spowodował spowolnienie gospodarki. W wyniku tego od 22 sierpnia 2009 r. obowiązuje ustawa z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (zwana dalej ustawą antykryzysową).

Antykryzysowe ograniczenia wobec wszystkich

Bardzo popularną i lubianą formą zatrudnienia wśród pracodawców jest umowa o pracę na czas określony. Dotychczasowa regulacja zasad znajduje się w art. 251 k.p. Jednak od dnia wejścia w życie ustawy antykryzysowej każdy przedsiębiorca, niezależnie od jego sytuacji finansowej, został ograniczony w zakresie zatrudniania pracownika na podstawie umów o pracę na czas określony. Okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, a także łączny okres zatrudnienia na podstawie kolejnych umów o pracę na czas określony między tymi samymi stronami stosunku pracy nie może przekraczać 24 miesięcy (art. 13 ustawy antykryzysowej).

Nowa regulacja prawna ograniczyła również okres zatrudniania pracownika na podstawie umów na czas określony. Pracownik zatrudniony u przedsiębiorcy od 22 sierpnia 2009 r. do 31 grudnia 2011 r. może pozostawać w zatrudnieniu na podstawie umowy o pracę na czas określony, ale przez okres nieprzekraczający 24 miesięcy.

Ograniczenie to dotyczy także zatrudniania pracownika na podstawie kolejnych umów na czas określony. Pod rządem nowej ustawy przedsiębiorca może zatrudnić pracownika na podstawie jednej, kilku lub kilkunastu umów na czas określony, byleby ten okres w całości nie przekraczał 24 miesięcy.

WAŻNE!
Do okresu 24 miesięcy nie wlicza się umów o pracę na okres próbny, ale zalicza się umowy na zastępstwo. Mimo wyłączenia umów na zastępstwo z liczenia umów na czas określony zgodnie z art. 251 k.p., w ustawie antykryzysowej nie znalazło się analogiczne rozwiązanie. A zatem, zdaniem większości teoretyków, te umowy także podlegają rygoryzmowi ustawy antykryzysowej.

Bieg umowy przerwany przez datę 22 sierpnia 2009 r.

Istotną kwestią jest ta zawarta w art. 35 ustawy antykryzysowej. Mówi ona o tym, że do umów o pracę zawartych na czas określony trwających już w dniu wejścia w życie ustawy antykryzysowej (a mających zakończyć się przed końcową datą jej obowiązywania) nie stosuje się przepisów art. 251 k.p., lecz przepis art. 13 ustawy antykryzysowej.

Oznacza to automatycznie, że jeśli strony stosunku pracy zawarły umowę na czas określony przed wejściem w życie ustawy antykryzysowej, to od dnia wejścia jej w życie należy stosować do takiej umowy rozwiązania cytowanej ustawy. W związku z tym czas trwania takiej umowy, ale dopiero od 22 sierpnia 2009 r., należy wliczyć w 24-miesięczny maksymalny okres zatrudnienia na podstawie umowy na czas określony.

Przykład
Strony zawarły drugą umowę na czas określony od 1 czerwca 2009 r. do 31 maja 2010 r. Od 1 czerwca 2010 r. strony nadal będą mogły pozostawać w stosunku pracy na podstawie umów na czas określony, ale okres od 22 sierpnia 2009 r. do 31 maja 2010 r. należy wliczyć do nowego okresu 24 miesięcy zatrudnienia na czas określony. Strony będą mogły zawierać kolejne umowy na czas określony maksymalnie do 21 sierpnia 2011 r. W tym dniu wyczerpie się 24-miesięczny dopuszczalny i nieograniczony okres zatrudnienia na podstawie umów na czas określony.


WAŻNE!
Jeżeli strony stosunku pracy będą po raz pierwszy zawierały umowę o pracę na czas określony po 22 sierpnia 2009 r., to maksymalnie mogą ją zawrzeć na 24 miesiące. Zawarcie umowy na dłuższy okres spowoduje możliwość dochodzenia przez pracownika przed sądem pracy roszczenia o ustalenie, że łączy go z pracodawcą umowa o pracę na czas nieokreślony.

Brak jednoznacznej interpretacji przepisów

Najwięcej problemów interpretacyjnych wzbudza umowa o pracę na czas określony zawarta przed dniem wejścia w życie ustawy antykryzysowej, która została zawarta np. do 30 września 2011 r., tzn. obejmuje okres ponad 24-miesięczny po wejściu w życie ustawy (czyli zakończyłaby się na 2 miesiące przed końcem obowiązywania ustawy antykryzysowej). Niektórzy teoretycy twierdzą, że należy uznać taką umowę o pracę za umowę na czas nieokreślony. Jednak takie rozwiązanie spowodowałoby działanie prawa wstecz. W dniu, kiedy strony zawierały umowę o pracę na czas określony, działały w ramach prawa i zgodnie z nim. A zatem w dniu wejścia w życie ustawy (o planach wprowadzenia której strony nie wiedziały w dniu zawierania umowy) jej przepisy właściwie stanowiłyby, że działanie stron było od początku niezgodne z prawem, naruszałoby okres 24-miesięczny.

Temat ten jednak nie jest jednoznaczny. Dopiero prawomocny wyrok Sądu Najwyższego może jednoznacznie tę kwestie rozstrzygnąć.

„Umowa stojąca ponad prawem”

Jeżeli termin rozwiązania umowy o pracę na czas określony, zawartej przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przypada po 31 grudnia 2011 r., umowa rozwiązuje się z upływem czasu, na który została zawarta (art. 35 ust. 3 ustawy antykryzysowej). Powyższa regulacja dotyczy umów zawartych przed wejściem w życie ustawy z datą końcową po dniu 31 grudnia 2011 r. Dla tak zawartych umów właściwie ustawa nie ma zastosowania, bowiem te umowy rozwiążą się z upływem czasu, na który były zawarte.

Przykład
Strony stosunku pracy zawarły umowę o pracę na czas określony od 1 czerwca 2009 r. do 31 stycznia 2012 r. i w tym dniu umowa rozwiąże się z mocy prawa. Przepisy ustawy antykryzysowej nic tutaj nie zmienią.

Zachowana sekwencja 3 umów z art. 251 k.p.

Ostatni problem dotyczy umów o pracę na czas określony ważnych w dalszym ciągu 1 stycznia 2012 r. Do umów o pracę zawartych na czas określony, trwających 1 stycznia 2012 r., będzie stosowało się ponownie art. 251 k.p. (art. 34 ust. 2 ustawy antykryzysowej).

Oznacza to, że od 1 stycznia 2012 r. art. 251 k.p. ponownie będzie dotyczył wszystkich pracodawców, trwająca zaś w tym dniu umowa rozpocznie nową sekwencję umów w rozumieniu art. 251 k.p. Bez względu na to, którą umową była w czasie obowiązywania ustawy antykryzysowej, to po 31 grudnia 2011 r. będzie pierwszą umową na czas określony z kodeksowej sekwencji 3 umów.

Podstawa prawna:

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Zawód pilot samolotu [WYWIAD]
    Zawód pilot samolotu to często praca marzeń. Jak zostać pilotem? Jakie są nastroje w lotnictwie w czasie pandemii? Jak reguluje się czas pracy i zarobki pilota? Co jest najważniejsze, a co najpiękniejsze w pracy pilota? Na te i inne pytania odpowiada doświadczony pilot i prezes Grupy Bartolini Air - Bartłomiej Walas.
    Praca dla par z Ukrainy - logistyka
    Praca dla par z Ukrainy znajdzie się w polskiej logistyce. Przed Świętami Bożego Narodzenia rekrutacje są wzmożone. Powstają oferty dla ukraińskich duetów.
    Można wycofać środki z PPK i oszczędzać dalej
    Wycofanie środków z PPK nie uniemożliwia dalszego oszczędzania w programie. Zwrot środków i rezygnacja z dalszego oszczędzania w PPK to dwie różne czynności.
    Hybrydowy model pracy to przyszłość
    Hybrydowy model pracy to przyszłość firm. Pracodawcy powinni dostosować biura do potrzeb pracowników. Czym są elastyczne biura?
    Powrót do biura po długiej pracy zdalnej. Co wynika z przepisów, co radzą eksperci? [Wywiad]
    Praca zdalna, praca hybrydowa, praca stacjonarna. Mimo, że pandemia jeszcze nie odpuszcza a 4. jej fala jest coraz groźniejsza, to wiele firm myśli o powrocie swoich pracowników do mniej zdalnego a bardziej stacjonarnego modelu pracy biurowej. Jak przekonać pracownika do powrotu do pracy stacjonarnej po długim okresie pracy zdalnej? Czy pracownik ma prawo odmówić wykonywania swojej pracy w biurze? Wielu pracodawców rozważa model hybrydowy pracy biurowej. Jak najlepiej zorganizować i uregulować taką pracę? Na te tematy rozmawiamy z Grzegorzem Orłowskim, radcą prawnym.
    Monitoring pracowników hybrydowych - negatywne skutki
    Monitoring pracowników hybrydowych przynosi negatywne skutki w postaci obniżenia zaufania do pracodawcy i zwiększenia rotacji pracowników. Sprawdź wyniki badania.
    Ustawa o sygnalistach - kogo dotyczy?
    Ustawa o sygnalistach - kogo dotyczy obowiązek utworzenia procedury zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy? Jakie są problemy?
    Polityka prorodzinna ważna dla pracodawców
    Polityka prorodzinna jest ważna dla pracodawców - takie wnioski płyną z badania Kantar dla Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej. Jakie korzyści może przynieść pracodawcom?
    Fałszywy certyfikat COVID-19 a zwolnienie z pracy
    Fałszywy certyfikat potwierdzający szczepienie przeciw COVID-19 może być przyczyną zwolnienia z pracy. Pracownicy kupują nieprawdziwe zaświadczenia o zaszczepieniu. Jakie konsekwencje takiego procederu mogą ponieść lekarze?
    Polski Ład 2022 - jakie zmiany?
    Polski Ład od 2022 roku - jakie zmiany w podatkach wchodzą w życie? Składka zdrowotna będzie funkcjonowała na nowych zasadach. Wprowadza się nowe zwolnienia podatkowe i sankcje za nielegalne zatrudnienie.
    Liczba ubezpieczonych na 30 listopada - wypłata zasiłków
    Liczba ubezpieczonych na 30 listopada decyduje o tym, kto wypłaca zasiłki w następnym roku. Jak ustalić liczbę ubezpieczonych na 30 listopada 2021 r.? Kto w 2022 r. będzie wypłacał zasiłki - pracodawca czy ZUS?
    Zasiłek opiekuńczy na dziecko - covid
    Zasiłek opiekuńczy na dziecko - kiedy przysługuje? Czy covid, a więc kwarantanna lub izolacja dziecka, uprawniają do pobierania zasiłku opiekuńczego z ZUS? Opieka nad dzieckiem jest wtedy konieczna. Co mogą zrobić rodzice?
    Ile można dorobić do renty i emerytury?
    Ile można dorobić do renty i emerytury od 1 grudnia 2021 r. do 28 lutego 2022 r.? Jakie są limity dorabiania dla rencistów i emerytów? Ile można dorobić do renty rodzinnej i socjalnej?
    Praca w biurze dla mężczyzn a home office dla kobiet [BADANIE]
    Praca w biurze dla mężczyzn a home office dla kobiet - takie wnioski wynikają z badania "Biuro czy home office – jakie środowisko pracy preferują polscy pracownicy". Okazuje się, że mężczyźni wolą pracować stacjonarnie, a kobiety zdalnie.
    5 sposobów na poprawę samopoczucia pracowników
    Oto krótki poradnik dla pracodawców o tym, jak poprawić samopoczucie pracowników. Pandemia koronawirusa pogłębiła stres i niepewność zarówno w sferze prywatnej jak i zawodowej. Psycholog wymienia 5 sposobów na polepszenie kondycji psychicznej pracowników.
    Nagroda uznaniowa a podstawa chorobowego
    Czy nagroda uznaniowa wlicza się do podstawy zasiłku chorobowego? Należy odpowiedzieć na pytanie - czy nagroda uznaniowa przysługuje za czas pobierania zasiłku.
    Odszkodowanie po wypadku w pracy - ZUS
    Odszkodowanie po wypadku w pracy - kiedy ZUS wypłaci jednorazowe świadczenie z ubezpieczenia wypadkowego? Ile wynosi od 1 kwietnia 2021 r. do 31 marca 2022 r.?
    Kwota bazowa do odprawy emerytalnej a premie
    Jak wyliczyć kwotę bazową do odprawy emerytalnej dla pracownika samorządowego? Czy należy uwzględnić premie?
    Niedziela handlowa - grudzień 2021
    Niedziela handlowa - grudzień 2021 ma 4 niedziele. Czy 5 grudnia, 12 grudnia, 19 grudnia, 26 grudnia to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?
    Pakiet mobilności - luty 2022
    Pakiet mobilności wchodzi w życie w lutym 2022 roku. Jakie zmiany zaczną obowiązywać tym razem? Wyższe wynagrodzenia kierowców to wzrost kosztów pracy po stronie firm transportowych.
    HR w chmurze – 5 mitów
    Wokół HR w chmurze pojawiło się wiele mitów. Warto je sprostować i dać innym szansę na wdrożenie nowych możliwości w firmie. Jakie przekonania są nieprawidłowe i wymagają sprostowania? Wyjaśniamy poniżej.
    Nakazy PIP a decyzje administracyjne z KPA
    Nakazy PIP to decyzje administracyjne uregulowane w KPA. Jakie są różnice w treści decyzji i nakazu z KPA i ustawy o PIP? Jakie nakazy wydaje inspektor pracy?
    Wykaz prac wzbronionych dla kobiet – czy jest zgodny z przepisami?
    Wykaz prac wzbronionych, uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet jest dokumentem określającym, jakich prac nie powinny wykonywać kobiety. Wielu pracodawców posiada takie wykazy, ale czy na pewno są one zgodne z przepisami? Czy wykaz prac wzbronionych kobietom mógłby narazić pracodawcę na zarzut dyskryminacji? Przeczytaj artykuł i sprawdź, jak wygląda sytuacja prawna wykazu prac wzbronionych dla kobiet.
    Dni wolne od pracy - Holandia
    Dni wolne od pracy w 2021 i 2022 roku - Holandia ma 9 dni świątecznych w roku kalendarzowym. Kiedy są święta w Holandii? Oto kalendarz.
    Weryfikacja szczepień pracowników ważna dla pracodawców
    Weryfikacja szczepień pracowników jest ważna dla pracodawców. Ułatwi organizację pracy w firmie. Jakie rozwiązania przewiduje projekt ustawy?