Kategorie

Dodatkowy urlop niepełnosprawnego pracownika

Ewa Przedwojska
Ewa Przedwojska
Wydłużenie wymiaru czasu pracy osoby niepełnosprawnej z 7 do 8 godzin dziennie nie wpływa na prawo do dodatkowego urlopu. Przysługuje ono z tytułu samego zaliczenia osoby do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.

Pracownikowi, który został zaliczony do znacznego i umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, przysługuje urlop dodatkowy w wymiarze 10 dni w roku (art. 19 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych; zwanej dalej ustawą). Jego przyznanie powoduje zwiększenie wymiaru urlopu zwykłego, który łącznie może wynieść nawet do 30 lub 36 dni urlopu w roku kalendarzowym, w zależności od ogólnego stażu pracy. Zatrudnionemu krócej niż 10 lat przysługuje 20 dni urlopu zwykłego i 10 dni dodatkowego, a gdy jego staż pracy wynosi co najmniej 10 lat – 26 dni urlopu zwykłego i 10 dodatkowego.

Dodatkowy urlop nie przysługuje, jeżeli pracownik niepełnosprawny:

  • ma prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze przekraczającym 26 dni roboczych (np. pracownik naukowy PAN ma prawo do 36 dni urlopu),
  • jest uprawniony do urlopu dodatkowego na podstawie odrębnych przepisów, np. dla sędziów lub dla pracowników zatrudnionych przy pracy szczególnie uciążliwej; jednak gdy wymiar dodatkowego urlopu na podstawie odrębnych przepisów byłby niższy niż 10 dni roboczych, pracownikowi będzie przysługiwał urlop dodatkowy w całości,
  • jest zaliczony jedynie do lekkiego stopnia niepełnosprawności.

Zwolnienie na poszukiwanie pracy a ekwiwalent >>

Pierwszy dodatkowy urlop

Prawo do pierwszego urlopu dodatkowego pracownik nabywa po przepracowaniu 1 roku po dniu zaliczenia go do znacznego bądź umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Zaliczenia takiego dokonują zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności (miejskie lub powiatowe). Urlop dodatkowy będzie przysługiwać w wymiarze pełnych 10 dni, niezależnie od tego, czy pracownik nabędzie do niego prawo na początku czy na końcu danego roku kalendarzowego.

Przykład

Reklama

Pracownik zatrudniony na czas określony został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności w połowie grudnia 2009 r. Prawo do dodatkowego urlopu nabędzie po upływie roku od dnia otrzymania orzeczenia o niepełnosprawności, a więc w tym przypadku w połowie grudnia 2010 r. (pod warunkiem, że w tym czasie będzie świadczył pracę). Zatem dodatkowe 10 dni urlopu będzie mógł wykorzystać już w grudniu 2010 r.

Należy pamiętać, że ani Kodeks pracy, ani przepisy ustawy o rehabilitacji nie uzależniają prawa do dodatkowego urlopu wypoczynkowego od złożenia pracodawcy wniosku o jego przyznanie. Sąd Najwyższy w wyroku z 29 czerwca 2005 r. stwierdził, że prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zaliczonemu do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, chociażby nie wystąpił do pracodawcy o przyznanie takiego urlopu (II PK 339/04). Oznacza to również, że nieprzedstawienie przez pracownika orzeczenia o zaliczeniu do konkretnego stopnia niepełnosprawności nie pozbawia go prawa do dodatkowego urlopu. Pracodawca musi więc udzielić takiego urlopu nie tylko od chwili dowiedzenia się o dodatkowym uprawnieniu pracownika, ale od momentu powstania tego uprawnienia.


Delegacja ustawowa do Kodeksu pracy

Do udzielania dodatkowego urlopu mają zastosowanie przepisy Kodeksu pracy (art. 66 ustawy). A zatem urlop dodatkowy musi być udzielany w naturze, można go uwzględniać w planie urlopów, dzielić na części (na wniosek pracownika) oraz przesuwać termin jego wykorzystania. Niewykorzystany w danym roku kalendarzowym dodatkowy urlop przechodzi na rok następny, a w przypadku jego niewykorzystania do dnia rozwiązania umowy o pracę pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny. W razie ustania stosunku pracy w trakcie roku kalendarzowego urlop dodatkowy przysługuje proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w tym roku.

Przykład

Reklama

Pracownikowi z 12-letnim stażem pracy w maju 2008 r. minął rok od zaliczenia go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Jego umowa o pracę rozwiązała się w czerwcu 2009 r. Urlop przysługujący mu u tego pracodawcy wynosił połowę (6/12) z 36 dni (26 dni urlopu zwykłego + 10 dni urlopu dodatkowego), a więc 18 dni.

Podobnie jak przy zwykłym urlopie wymiar dodatkowego urlopu pracownika niepełnosprawnego zatrudnionego na część etatu oblicza się proporcjonalnie do wymiaru etatu, łącznie z urlopem zwykłym. Sumuje się więc urlop zwykły wynikający ze stażu pracy i dodatkowy urlop (np. 20 dni + 10 dni) i mnoży przez wymiar etatu pracownika (np. 30 dni x 1/5 etatu = 6 dni urlopu).

Przeliczanie na godziny

Urlopu udziela się na dni (które są dla pracownika dniami pracy zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy) w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu (art. 1542 § 1 k.p.). Jednak, rozliczając urlop osób zaliczonych do znacznego i umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, należy uwzględnić przewidziane dla nich normy czasu pracy, które wynoszą 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo (art. 15 ustawy). Jeden dzień urlopu (zarówno zwykłego, jak i dodatkowego) takiego pracownika odpowiada więc 7 godzinom pracy (art. 1542 § 3 k.p.).

Wynagrodzenie za okres zwolnienia od świadczenia pracy >>

Pracownicy o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności mogą mieć rocznie prawo do 210 godzin urlopu:

  • 20 dni urlopu zwykłego x 7 godz. = 140 godz.,
  • 10 dni urlopu dodatkowego x 7 godz. = 70 godz.,

albo do 252 godzin urlopu:

  • 26 dni urlopu zwykłego x 7 godz. = 182 godz.,
  • 10 dni urlopu dodatkowego x 7 godz. = 70 godz.

Obniżonych norm czasu pracy nie stosuje się do pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych przy pilnowaniu oraz gdy na wniosek pracownika zgodę na zatrudnienie bez ograniczeń czasowych wyrazi lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne albo lekarz sprawujący opiekę nad niepełnosprawnym (art. 16 ustawy). W tych dwóch przypadkach jeden dzień urlopu odpowiada 8 godzinom pracy.

Urlop dodatkowy a turnus rehabilitacyjny

Pracownicy o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności mają prawo raz w roku uczestniczyć w turnusie rehabilitacyjnym, na który przysługuje płatne zwolnienie z pracy. Jednak w razie wyjazdu na turnus łączny wymiar urlopu dodatkowego oraz zwolnienia z pracy przeznaczonego na udział w rehabilitacji nie może przekroczyć 21 dni roboczych (art. 20 ustawy). Oznacza to, że pracownik, który w danym roku przebywał już 21 dni na turnusie rehabilitacyjnym, nie skorzysta w tym samym roku z dodatkowego urlopu.

Podstawa prawna:

  • wyrok SN z 29 czerwca 2005 r. (II PK 339/04, OSNP 2006/9–10/150).
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    "Blaski i cienie PPK" - niezależne badanie naukowe

    PPK - jakie są opinie o programie? Poznaj wyniki niezależnego badania naukowego "Blaski i cienie PPK".

    Tata wybiera urlop ojcowski

    Urlop ojcowski to urlop najczęściej wykorzystywany przez ojców urlop po narodzinach dziecka. Najrzadziej korzystają z urlopu rodzicielskiego.

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika a przepisy

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika - jakie są przepisy prawne? Czy to nie narusza dóbr osobistych pracownika?

    Zasiłek macierzyński i opiekuńczy - będzie okres wyczekiwania?

    Okres wyczekiwania przy zasiłku macierzyńskim i opiekuńczym? To propozycja ZUS mająca zapobiegać nadużyciom.

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy wniosek?

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy można złożyć wniosek o zwolnienie ze składek za grudzień 2020, styczeń, luty, marzec i kwiecień 2021 r. z tarczy 9.0?

    Pracownik niepełnosprawny – jakie prawa?

    Pracownik niepełnosprawny - jakie prawa przyznaje Kodeks pracy i ustawa o rehabilitacji zawodowej? Jaki jest wymiar czasu pracy i urlopu?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzeniu go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?