Kategorie

Znajomość języka obcego jako warunek zatrudnienia

Agnieszka Zwolińska
Wymóg znajomości określonego języka jako warunek zatrudnienia nie będzie oznaczał dyskryminacji, jeśli ta znajomość jest niezbędna do właściwego wykonywania pracy.

Ostatnio pojawiła się w prasie informacja, że w Wielkiej Brytanii bezrobotni Anglicy czują się dyskryminowani, ponieważ pracodawcy szukają pracowników mówiących w języku polskim. W realiach angielskiego rynku pracy, gdzie w zasadzie tylko Polacy posługują się biegle językiem polskim, kierowanie ofert pracy do osób znających język polski w rzeczywistości prowadzi do nierównego traktowania Anglików. W takim przypadku zastrzeżenie znajomości języka polskiego, jeżeli nie jest uzasadnione charakterem oferowanej pracy, prowadzi do dyskryminacji pośredniej ze względu na przynależność państwową. Przedstawiona powyżej sytuacja, ponieważ dotyczy nierównego traktowania obywatela na terytorium jego własnego państwa, nie ma charakteru sprawy wspólnotowej. W związku z tym obywatele angielscy nie mogą powoływać się na prawo wspólnotowe jako podstawę swoich roszczeń. Oceny, czy doszło do naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu, dokonuje się w tym wypadku wyłącznie na podstawie prawa angielskiego.

Dyskryminacja pozytywna kobiet >>

Reklama

Sytuacja byłaby inna, gdyby dyskryminacja dotyczyła obywateli państwa członkowskiego, którzy ubiegają się o pracę na terytorium innego państwa członkowskiego. Wówczas wymóg znajomości języka państwa, w którym będą zatrudnieni, może w zależności od charakteru oferowanej pracy naruszyć wspólnotową zasadę niedyskryminacji pracowników (osób ubiegających się o zatrudnienie) ze względu na przynależność państwową.

Zgodnie z art. 39 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (zwanego dalej TWE) wewnątrz Wspólnoty zapewnia się swobodę przepływu pracowników. Swoboda ta obejmuje zniesienie wszelkiej dyskryminacji ze względu na przynależność państwową w zakresie zatrudnienia (art. 39 ust. 2 TWE), a także prawo do ubiegania się w innych państwach członkowskim o rzeczywiście oferowane miejsce pracy (art. 39 ust. 3 TWE). Ten sam artykuł wskazuje na możliwość ograniczenia swobody przemieszczania się pracowników wewnątrz Wspólnoty, jeżeli jest to uzasadnione względami porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego i zdrowia publicznego. Zasada niedyskryminacji pracowników ze względu na przynależność państwową została również potwierdzona w art. 7 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1612/68 z 15 października 1968 r. w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty, a ostatnio także w art. 24 dyrektywy 2004/38/WE z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich.


Wątpliwości prawne

W związku z powyższym warto zastanowić się, czy dopuszczalne jest uzależnianie zatrudnienia od znajomości języka określonego państwa. Odpowiedź na to pytanie zależy od charakteru pracy, o którą ubiega się kandydat. W przypadku pracy, dla której wykonywania nie jest potrzebna znajomość danego języka, uzależnienie zatrudnienia od jego znajomości może prowadzić do dyskryminacji pośredniej ze względu na przynależność państwową. Oznacza to, że jeżeli znajomość danego języka jest niezbędna do wykonywania pracy, to zastosowanie takiego kryterium nie będzie naruszać zasady równego traktowania w dostępie do zatrudnienia. Warto jednak zwrócić uwagę na szerokie rozumienie użytego w tym przepisie zwrotu „niezbędna ze względu na charakter oferowanego miejsca pracy”. W wyroku w sprawie Groener (C-379/87) Trybunał uznał, że wymóg znajomości języka irlandzkiego przez nauczyciela sztuki pochodzącego z Holandii, mimo że prowadzi on zajęcia wyłącznie w języku angielskim, nie stanowi naruszenia zasady niedyskryminacji.

Dyskryminacja w przyznawaniu świadczeń socjalnych >>

Trybunał uzasadnił to szczególnymi okolicznościami tej sprawy, a przede wszystkim polityką państwa zmierzającą do rozpowszechniania użycia języka irlandzkiego. Otóż nie wszyscy obywatele Irlandii posługiwali się wówczas językiem irlandzkim, mimo że stanowił on pierwszy urzędowy język tego państwa. W związku z tym celowe było podjęcie działań polegających na utrzymaniu i promocji tego języka. Istotne znaczenie pełniła tutaj edukacja, w tym nauczyciele, którzy nie tylko przez nauczanie, ale również przez uczestnictwo w codziennym życiu szkoły mieli wpływ na uczniów. W związku z tym, zdaniem Trybunału, istniały uzasadnione powody, aby wymagać od nauczycieli szkół publicznych znajomości języka irlandzkiego.

Zaświadczenie o znajomości języka

Poza wymaganiem znajomości języka niezgodne z prawem wspólnotowym może okazać się także żądanie od kandydatów przedstawienia zaświadczenia o znajomości konkretnego języka. Z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia, gdy uzyskanie wskazanego przez pracodawcę zaświadczenia jest łatwiejsze dla osób mieszkających na stałe w państwie zatrudnienia niż osób, zwykle cudzoziemców, mieszkających w innych państwach członkowskich.

Czy można odmówić pracownikom udziału w szkoleniu >>

Do zilustrowania takiej sytuacji może posłużyć wyrok Trybunału z sprawie Angonese (C-281/98). Pan Angonese, obywatel włoski, którego językiem ojczystym był niemiecki, ubiegał się o zatrudnienie w banku w Bolzano (Włochy). Jednym z warunków rekrutacji było przedstawienie zaświadczenia o dwujęzyczności wydawanego przez władze Bolzano. Dla mieszkańców tej prowincji posiadanie takiego zaświadczenia było czymś normalnym, gdyż uzyskiwali je w ramach kursów zawodowych. Pan Angonese, chociaż znakomicie znał i język włoski, i niemiecki, nie mógł uzyskać tego zaświadczenia na czas, ponieważ nie mieszkał na stałe w Bolzano.


W sprawie tej Trybunał potwierdził, że wymóg znajomości języka obcego na określonym poziomie może stanowić kryterium rekrutacyjne. Jednocześnie uznał, że ograniczenie możliwości udokumentowania znajomości określonego języka tylko do wskazanego przez bank zaświadczenia prowadziło do dyskryminacji ze względu na przynależność państwową. Trybunał podkreślił ponadto, nawiązując do sprawy Groener, że niezgodne z zasadą niedyskryminacji byłoby również żądanie od kandydatów na pracownika, aby zdobyli umiejętności językowe na terytorium państwa zatrudnienia.

Czy można przyznać nowym pracownikom niższe wynagrodzenia >>

Nie jest zatem niezgodne z prawem wspólnotowym wymaganie od kandydatów na pracownika znajomości języka obcego, jeżeli uzasadnia to charakter wykonywanej pracy. Niedopuszczalne jest natomiast żądanie od kandydata pochodzącego z innego państwa członkowskiego przedstawienia konkretnego zaświadczenia o znajomości języka, jeżeli uzyskanie takiego zaświadczenia jest dla niego utrudnione ze względu na fakt, że mieszka czy też studiował w innym państwie niż państwo przyszłego zatrudnienia.

Podstawa prawna:

  • art. 39 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską,
  • art. 7 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1612/68 z 15 października 1968 r. w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty (DzUrz WE L 257 z 19.10.1968 r., s. 2–12),
  • art. 24 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2004/38/WE z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich (DzUrz UE L 158 z 30.04.2004 r. s. 77–123).
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzenia go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?