Kategorie

O pracownika trzeba dbać

Jakub Kaniewski
Pracodawca stosownie do możliwości i warunków ma obowiązek zaspokajać potrzeby bytowe, socjalne i kulturalne swoich pracowników. Powinien również ułatwiać im podnoszenie kwalifikacji zawodowych.

Na każdym pracodawcy – o czym zdają się niektórzy zapominać – ciążą nie tylko obowiązki ściśle wynikające ze zobowiązaniowego stosunku pracy. Przede wszystkim pracownik, a niekiedy nawet i jego rodzina, powinien móc liczyć na różnego rodzaju udogodnienia i pomoc, jeżeli mieści się to w możliwościach pracodawcy. Ponieważ nakaz taki wypływa jedynie z ogólnych zasad prawa pracy (tylko niekiedy konkretyzowanych przepisami szczegółowymi), przepis ten nie zawsze będzie miał charakter bezwzględnie obowiązujący.

WAŻNE!

Różnica między „powinnością” a „obowiązkiem” sprowadza się do tego, że pracownik dysponuje bądź nie dysponuje środkami prawnymi umożliwiającymi mu egzekwowanie tego uprawnienia, np. gdy odpowiednia regulacja w tym zakresie wynika z ustawy bądź układu zbiorowego pracy.

Co więcej, ocena własnych możliwości zawsze będzie należała do pracodawcy, a jedynie w ściśle określonych przypadkach jest ona częściowo ograniczana.

Wypowiedzenie zmieniające umowę o pracę>>

Może mieć to miejsce np. w odniesieniu do konieczności tworzenia niektórych funduszy w ramach posiadanych środków finansowych, które będą gwarantowały wsparcie pracownikom oraz zaspokajanie ich potrzeb.

Społeczna działalność pracodawców powinna obejmować jedynie wskazane przepisem rodzaje spraw, czyli:

  • bytowe (np. prowadzenie stołówki, sklepiku na terenie zakładu pracy, przedszkola, żłobka),
  • socjalne (np. wsparcie finansowe wypoczynku),
  • kulturalne (np. dofinansowanie biletów do kina czy zajęć sportowych).

Ponadto w ramach tej zasady zakład pracy przez nawiązanie stosunku pracy przyjmuje na siebie jednocześnie zobowiązanie pieczy nad rzeczami pracownika wniesionymi do zakładu w związku z pracą.


Nie tylko fundusz socjalny

Podstawowym funduszem, jaki mają obowiązek tworzyć niektórzy pracodawcy, jest fundusz świadczeń socjalnych regulowany odrębną ustawą.

Reklama

Fundusz prowadzą pracodawcy zatrudniający według stanu na dzień 1 stycznia danego roku co najmniej 20 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty. Jedynie pracodawcy prowadzący działalność w formach organizacyjno-prawnych jednostek sektora finansów publicznych (ustawa z 26 listopada 1998 r. o funduszach publicznych) mają obowiązek stworzenia funduszu bez względu na liczbę zatrudnionych.

Pracodawca ma w zasadzie dużą swobodę w określeniu, na jakie cele będą służyły środki funduszu. Mogą one zatem objąć np. dofinansowanie wypoczynku, ale również wszelkiego rodzaju pomoc materialną czy bezzwrotną pomoc na cele mieszkaniowe.

Jak ewidencjonować niespłacone pożyczki z funduszu socjalnego>>

Zasady przeznaczania środków funduszu socjalnego na poszczególne cele i rodzaje działalności socjalnej oraz zasady i warunki korzystania z funduszu socjalnego ustala pracodawca w regulaminie uzgodnionym z zakładowymi organizacjami związkowymi. Przyznawanie tych świadczeń ma być uzależnione od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej osoby uprawnionej do korzystania z funduszu. Krąg osób może być bardzo szeroki, od pracowników i ich rodziny, emerytów i rencistów do byłych pracowników i ich rodziny oraz innych osób, którym pracodawca przyznał w regulaminie prawo korzystania ze świadczeń socjalnych finansowanych z funduszu.

Podnoszenie kwalifikacji

Z kolei ułatwianie pracownikom podnoszenia kwalifikacji ma dużo silniejszy wydźwięk. Obowiązek wynikający z tej zasady ma nie tylko rangę podstawowej zasady prawa pracy, ale został też zaliczony do najważniejszych obowiązków pracodawcy. Skonkretyzowany jest przede wszystkim w przepisach działu IX Kodeksu pracy poświęconego zatrudnianiu młodocianych oraz w rozporządzeniu w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych. W szczególności odnosi się on jednak do pieczy nad pracownikami młodocianymi, wobec których na pracodawcy ciąży powinność umożliwienia im stałego rozwoju zawodowego. W doktrynie wskazuje się, że zasada ta nie odnosi się jedynie do kwalifikacji niezbędnych do należytego wykonywania aktualnej pracy albo też do kwalifikacji przydatnych do pracy, którą pracownik może świadczyć u tego pracodawcy w przyszłości. Powinna ona również objąć możliwość pozyskiwania innych umiejętności niezbędnych do ogólnego rozwoju pracowników.


Udogodnienia dla szkolącego się pracownika

Zakres świadczeń przysługujących pracownikowi jest zróżnicowany w zależności od formy kształcenia (szkolnej lub pozaszkolnej) oraz od tego, czy pracownik podjął naukę na podstawie skierowania z zakładu pracy, czy też kształci się bez takiego skierowania.

Zwrot kosztów kształcenia przez pracownika>>

Pracownik może przede wszystkim liczyć na dofinansowanie i dodatkowy urlop szkoleniowy (nawet do kilkudziesięciu dni) oraz zwolnienie z części dnia pracy, chyba że dodatkowe kształcenie podjął z własnej inicjatywy. Wówczas przysługuje mu urlop bezpłatny w wymiarze ustalonym na zasadzie porozumienia między zakładem pracy a pracownikiem.

WAŻNE!

Obowiązek ułatwiania pracownikom podnoszenia kwalifikacji zawodowych nie oznacza, że pracownik może domagać się od pracodawcy zorganizowania i przeprowadzenia określonego rodzaju szkolenia.

Zwrot kosztów kształcenia pracowników

Ponadto warto przypomnieć, że pracodawca, który zatrudnia w zakładzie pracy co najmniej 20 pracowników i organizuje szkolenia przygotowujące ich do pracy na innych stanowiskach, może otrzymać na swój wniosek zwrot kosztów szkolenia pracowników z Funduszu Pracy. Wniosek powinien być złożony w powiatowym urzędzie pracy, a zwrot następuje do wysokości 50%, jednak nie więcej niż do wysokości przeciętnego wynagrodzenia na jedną osobę. Warunkiem zwrotu kosztów jest również zatrudnienie takiego pracownika po ukończeniu szkolenia i zgodnie z jego kierunkiem na innych stanowiskach pracy przez okres co najmniej 12 miesięcy.

Podstawa prawna:

  • wyroki Sądu Najwyższego:

– z 15 lipca 1987 r. (I PRN 25/87, OSNCP 1988/12/180),

– z 26 lipca 1979 r. (I PRN 76/79, OSP 1980/4/75),

– z 25 maja 2000 r. (I PKN 657/99, OSP 2002/6/89).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Czy pracodawca widzi kod choroby na L4?

    Kod choroby na L4 - czy pracodawca widzi numer statystyczny choroby wpisany na zwolnieniu lekarskim?

    Praca w Niemczech bez znajomości języka

    Praca w Niemczech bez znajomości języka jest możliwa. Pracodawcy w dużych niemieckich miastach zatrudniają wykwalifikowanych pracowników z zagranicy.

    Elektroniczny wniosek urlopowy a przepisy prawne

    Elektroniczny wniosek urlopowy - czy jest zgodny z przepisami prawnymi? Czy wniosek o urlop musi być składany w formie papierowej? Co na to Kodeks pracy?

    Wyłączenie winy pracownika w naruszeniu obowiązków

    Wyłączenie winy pracownika. Zgodnie z wykładnią dominującą w nauce oraz orzecznictwie prawa pracy rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, o którym mowa w art. 52 §1 pkt 1) kp jest zasadne, jeżeli pracownik naruszy swoje podstawowe obowiązki pracownicze i można mu przypisać winę „ciężką" w postaci winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa oraz gdy jednocześnie to naruszenie stanowi jednocześnie poważnie zagrożenie lub naruszenie interesów pracodawcy. Ponieważ Kodeks pracy nie zawiera przepisów precyzujących rozumienie winy pracownika, w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie jakie przesłanki i w jakich okolicznościach mogą wyłączyć winę pracowniczą, zwrócić należy się do nauki prawa pracy i orzecznictwa Sądu Najwyższego. Warto zatem przybliżyć niektóre z przesłanek mogących uzasadnić wyłączenie winy pracownika, co w rezultacie oznaczać może bezzasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę.

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przy dwóch umowach o pracę?

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na dwóch umowach o pracę? Jak wyliczyć liczbę dni wolnych?

    Ubiór do pracy - opinia Polaków

    Ubiór do pracy - jak Polacy chcą ubierać się do wykonywania codziennych obowiązków służbowych?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?