REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak kontrolować wykorzystywanie zwolnień lekarskich przez pracowników

Aneta Maj

REKLAMA

Pracodawca, który jest upoważniony do wypłacania zasiłków z ubezpieczenia chorobowego, może w trakcie zwolnienia lekarskiego kontrolować pracownika. Taką kontrolę przeprowadza pracodawca lub osoba przez niego upoważniona, np. pracownik działu kadr, w miejscu zamieszkania lub pobytu pracownika.

Kontrolę pracownika przeprowadza pracodawca w okresie zwolnienia lekarskiego tego pracownika. Kontrolę kończy protokół pokontrolny przygotowywany i podpisany przez pracodawcę. Pracownik może wnieść zastrzeżenia do protokołu i np. wyjaśnić swoją nieobecność w domu podczas kontroli. Zatwierdzony przez pracodawcę protokół jest podstawą odmowy wypłaty świadczeń z ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego. Pracownik może wystąpić do ZUS o ustalenie uprawnień do zasiłku.

Autopromocja

Kto przeprowadza kontrolę

Kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy przeprowadza płatnik zasiłku. Jeżeli uprawnionym do wypłaty zasiłku jest płatnik składek (np. pracodawca), wówczas płatnik może sprawdzić, czy zatrudnieni pracownicy wykorzystują zwolnienia lekarskie zgodnie z ich przeznaczeniem albo czy w czasie zwolnienia nie podejmują pracy zarobkowej. Gdy płatnikiem zasiłku jest ZUS, to ZUS przeprowadza kontrolę w zakresie wykorzystywania zasiłku.

W szczególnych przypadkach, na wniosek płatnika składek będącego płatnikiem zasiłków, kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnienia od pracy przez zatrudnione przez niego osoby może przeprowadzić oddział ZUS.

WAŻNE!

Płatnik składek jest płatnikiem zasiłków, jeżeli zgłasza do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Płatnik wypłaca zasiłki osobom ubezpieczonym w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Natomiast ZUS wypłaca zasiłki ubezpieczonym, którzy są zatrudnieni u płatnika składek zgłaszającego do ubezpieczenia chorobowego nie więcej niż 20 osób ubezpieczonych. Jeżeli prawo do zasiłków przysługuje po ustaniu tytułu ubezpieczenia, płatnikiem zasiłków zawsze jest ZUS.

WAŻNE!

Zawsze za okres po ustaniu ubezpieczenia prawo do zasiłków ustala i zasiłki te wypłaca oddział ZUS właściwy według miejsca zamieszkania osoby uprawnionej.

Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli

Kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy przeprowadza się w miarę potrzeby, bez ustalania z góry jej stałych terminów. Taka kontrola jest szczególnie wskazana w okresach zwiększonej nieobecności pracowników w pracy z powodu choroby lub sprawowania opieki.

WAŻNE!

Kontrolę prawidłowość wykorzystywania zwolnień lekarskich płatnik przeprowadza również za okresy, w których osoba ubezpieczona jest nieobecna w pracy z powodu opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny.

Płatnik zasiłku, np. dyrektor firmy, może sam przeprowadzić kontrolę wykorzystywania zwolnień lekarskich. Do przeprowadzenia kontroli może też wyznaczyć pracownika zakładu. W tym przypadku osobie wyznaczonej do kontroli płatnik powinien wystawić imienne upoważnienie. Warto wyznaczyć co najmniej dwie osoby do przeprowadzenia kontroli pracownika. Takie upoważnienie uprawnia do wykonywania kontroli w miejscu zamieszkania, w miejscu czasowego pobytu lub w miejscu zatrudnienia osoby kontrolowanej. Płatnik składek, np. pracodawca uprawniony do wypłaty zasiłków, może upoważnić do przeprowadzenia kontroli wykorzystywania zwolnienia lekarskiego przez pracownika innego pracownika tego zakładu pracy, do którego pracodawca ma zaufanie, że rzetelnie wypełni powierzone mu obowiązki związane z przeprowadzeniem takiej kontroli.

Na czym polega kontrola i jakie ujawnia nieprawidłowości

Kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu:

  • choroby polega na ustaleniu, czy pracownik w okresie orzeczonej niezdolności do pracy nie wykonuje pracy zarobkowej albo nie wykorzystuje zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem,
  • konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny polega na ustaleniu, czy:

- ubezpieczony nie wykonuje pracy zarobkowej w czasie sprawowania opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny,
- ubezpieczony nie wykorzystuje zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem,
- poza pracownikiem nie ma innych członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, mogących zapewnić opiekę (nie dotyczy to opieki sprawowanej nad chorym dzieckiem w wieku do 2 lat).

Za pracę zarobkową uważa się wszelkie czynności zmierzające do osiągnięcia zarobku, choćby były to czynności nieobciążające w sposób istotny organizmu, w tym m.in. wykonywanie czynności formalnoprawnych (podpisywanie dokumentów), zawieranie umów, reprezentacja przed sądem.

Natomiast kontrola zgodności wykorzystywania zwolnienia lekarskiego zgodnie z jego celem polega na sprawdzeniu, czy pracownik wykonuje czynności sprzeczne z celem zwolnienia lekarskiego od pracy lub czynności, które mogą przedłużyć okres choroby albo takie, które naruszają zalecenia lekarskie.

@RY1@i65/2009/007/i65.2009.007.000.0069.001.jpg@RY2@

WAŻNE!

Nie jest przeszkodą do przeprowadzenia kontroli wpisane w zaświadczeniu lekarskim ZUS ZLA zalecenie przez lekarza wystawiającego to zaświadczenie, że chory może chodzić.

Zalecenie takie oznacza bowiem, że chory może pójść np. do lekarza, do apteki lub na zalecone przez lekarza zabiegi lub rehabilitacje, a nie gdziekolwiek, w dowolnym celu, np. nie może wyjechać na wycieczkę zagraniczną.

Zwolnienie lekarskie jest wykorzystywane zgodnie z jego celem, jeżeli ubezpieczony wyjechał na czas leczenia do rodziny, która może mu zapewnić opiekę w czasie choroby. Jednak aby uniknąć sytuacji, w której kontrolujący nie zastaną ubezpieczonego pod adresem wskazanym w zwolnieniu lekarskim, ubezpieczony powinien poinformować pracodawcę o zamiarze wyjazdu. Zasad wykorzystywania zwolnienia lekarskiego nie narusza także osoba, którą kontrolujący zastanie w trakcie wykonywania zwykłych czynności życiowych (np. przygotowywania posiłku) albo wykonywania czynności domowych w zastępstwie osoby, nad którą sprawuje opiekę. Kontrolujący powinien zatem w trakcie przeprowadzania kontroli uwzględnić warunki życiowe i rodzinne osoby ubezpieczonej, która korzysta ze zwolnienia od pracy.


WAŻNE!

Jeżeli osoby upoważnione do kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy nie zastaną ubezpieczonego w domu, zaleca się przeprowadzić kontrolę powtórnie w celu wyjaśnienia przyczyny tej nieobecności.

Gdy ubezpieczony odmawia wskazania przyczyny nieobecności w domu, należy uznać, że wykorzystywał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem.

Protokół kontroli

W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości związanych z wykorzystywaniem zwolnienia lekarskiego od pracy, osoba kontrolująca sporządza protokół, w którym podaje, na czym te nieprawidłowości polegały. Protokół należy przedłożyć kontrolowanemu pracownikowi. Pracownik ma prawo wniesienia uwag do protokołu. Ustalenia kontroli stwierdzające nieprawidłowości w zakresie wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy są podstawą do pozbawienia pracownika prawa do zasiłku.

WAŻNE!

Protokołu kontroli nie sporządza się, jeżeli kontrola nie stwierdziła nieprawidłowości w wykorzystywaniu zwolnienia lekarskiego od pracy.

Kontrole, które nie stwierdziły nieprawidłowości, określa się jako kontrole bezwynikowe.

Kiedy ZUS wydaje decyzję

Płatnik zasiłku, np. pracodawca, który przeprowadził kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnienia lekarskiego od pracy i stwierdził w tym zakresie nieprawidłowości, nie musi przesyłać do ZUS protokołu kontroli w celu potwierdzenia dokonanych ustaleń. Na podstawie ustaleń wynikających z protokołu płatnik pozbawia osobę ubezpieczoną prawa do zasiłku chorobowego za cały okres niezdolności do pracy orzeczonej w zwolnieniu lekarskim, który podlegał kontroli.

@RY1@i65/2009/007/i65.2009.007.000.0069.002.jpg@RY2@

PRZYKŁAD

Zwolnienie lekarskie zostało wystawione na okres od 16 do 27 marca 2009 r., a kontrolę przeprowadzono 18 marca 2009 r. W wyniku kontroli ustalono, że pracownica wykorzystuje zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem. W takim przypadku pracownica traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres niezdolności do pracy orzeczonej w tym zwolnieniu lekarskim.

Jeżeli pracodawca ma wątpliwości, czy zwolnienie lekarskie od pracy było wykorzystywane zgodnie z jego celem albo jeżeli płatnikiem świadczenia jest ZUS, to pracodawca powinien zwrócić się o rozstrzygnięcie sprawy do właściwej jednostki organizacyjnej ZUS. Pracodawca może również zwrócić się o wydanie decyzji do lekarza leczącego. Ustalenia kontroli pracodawca przekazuje do ZUS także wtedy, gdy osoba ubezpieczona nie zgadza się z tymi ustaleniami. W tym przypadku ZUS wydaje decyzję pozbawiającą prawa do zasiłku (chorobowego lub opiekuńczego), od której pracownik może odwołać do sądu pracy i ubezpieczeń.

WAŻNE!

W taki sam sposób kontrolę przeprowadza ZUS, jeżeli jest płatnikiem zasiłku.

Podstawa prawna:

  • art. 15, art. 17, art. 61 ust. 1 i ust. 2, art. 68 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (DzU z 2005 r. nr 31, poz. 267 ze zm.),
  • rozporządzenie z 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich (DzU nr 65, poz. 743).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Działalność socjalna. Wczasy pod gruszą – dofinansowanie do wypoczynku ze środków ZFŚS to najpopularniejsze świadczenie socjalne

    Wczasy pod gruszą to jedna z form działalności socjalnej. Polega na dofinansowaniu wypoczynku pracowników ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Wczasy pod gruszą powinny być wsparciem dla pracowników w gorszej sytuacji materialnej.

    Separacja jak rozwód - nie otrzymasz odprawy po zmarłym małżonku

    Czym jest separacja? Jakie są skutki majątkowe separacji? Kto ma prawo do odprawy po śmierci pracownika? Czy mając separację należy się odprawa po zmarłym małżonku? Ile wynosi odprawa pośmiertna?

    Waloryzacja emerytur 2024 – tabela netto

    Waloryzacja emerytur od 1 marca 2024 roku - o ile procent wzrosną emerytury? Kiedy będzie wypłata pierwszych wyższych emerytur? Tabela przedstawia podwyżki emerytur od 1 marca 2024 roku. Ile wynoszą kwoty netto emerytur po waloryzacji?

    Mama 4+ czyli emerytura matczyna w 2024 roku [WYWIAD]

    Mama 4 plus w 2024 roku - to już 5 lat funkcjonowania świadczenia w Polsce. Czy w tym czasie zmieniły się przepisy? Jakie warunki należy spełnić, aby otrzymać RSU? Ile wynosi rodzicielskie świadczenie uzupełniające do końca lutego, a ile od 1 marca 2024 roku? Jakie dokumenty dołączyć do wniosku? Czy na emeryturze matczynej można pracować? Czy ojcowie pobierają emeryturę matczyną? Na te i inne pytania odpowiada rzecznik ZUS województwa dolnośląskiego Iwoną Kowalską-Matis

    REKLAMA

    Nie możesz pójść do ZUS i załatwić sprawy? Możesz wysłać pełnomocnika. Trzeba tylko wypełnić formularz ZUS PEL

    Za pomocą formularza ZUS PEL klienci Zakładu Ubezpieczeń Społecznych mogą udzielić pełnomocnictwa do załatwiania swoich spraw. Formularz można pobrać ze strony internetowej www.zus.pl lub z PUE ZUS. Druk jest także dostępny w każdej placówce ZUS.

    W styczniu 2024 r. wzrosło bezrobocie w Polsce! Czy to jest wzrost sezonowy?

    Wzrosło bezrobocie w Polsce. W styczniu stopa bezrobocia wyniosła 5,4%. W grudniu 2023 r. bezrobocie wynosiło 5,1%, a w listopadzie 5,0%.

    W całej UE około 11 mln osób zatrudnionych jest w ramach platform internetowych. Trwa kampania BHP w cyfrowym świecie pracy

    W całej UE około 11 mln osób zatrudnionych jest w ramach platform internetowych. To zarządzanie pracą przez sztuczną inteligencję może mieć ogromny wpływ na jakość świadczonej pracy, jej ilość jak i utratę. Świat pracy i rynek się zmieniają - ale w tym wszystkim najważniejszy jest człowiek, nie kapitał. Konieczne jest więc budowanie wiedzy, doświadczenia i zaufania przez informowanie pracowników i zasięganie ich opinii oraz umożliwienie im udziału w projektowaniu i wdrażaniu technologii i systemów cyfrowych w nowej postindustrialnej erze pracy. „Bezpieczeństwo i zdrowie w pracy dotyczy każdego. Jest dobre dla ciebie. Dobre dla firmy” – tak głosi kampania „Bezpieczeństwo pracy w świecie cyfrowym”, która jest prowadzona w latach 2023-2025. Kampania odbywa się w ramach projektu Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy.

    Ukraińcy będą przebywać legalnie w Polsce do 30 czerwca 2024 r. Weszła w życie nowelizacja ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy

    Pobyt w Polsce obywateli Ukrainy, którzy przybyli w związku z wojną prowadzoną w tym kraju będzie uznawany za legalny do 30 czerwca 2024 r. To zmiana, jaką wprowadziła nowelizacja ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Nowelizacja obowiązuje od 22 lutego. 

    REKLAMA

    Nie na każdej uczelni podwyżki o 30%. Na publicznej adiunkt zarabia 6840 zł a na niepublicznej często otrzymuje tylko minimalną krajową 4242 zł!

    Nawet ponad 2500 zł może wynosić różnica w zarobkach doktora, który jest zatrudniony na stanowisku adiunkta na uczelni niepublicznej, w stosunku do doktora - adiunkta, który jest zatrudniony na uczelni publicznej i po podwyżkach zarabia minimalnie 6840 zł. Mało kto wie, że podwyżki wynagrodzeń na uczelniach o 30% nie dotyczą uczelni niepublicznych. Wyższe wynagrodzenie, zgodnie z nowym rozporządzeniem otrzymują tylko pracownicy uczelni publicznych. 

    23 lutego Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją. Czym jest depresja?

    W dniu 23 lutego przypada Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją. Depresję można i powinno się leczyć. Wiele polskich pracowników zmaga się jednak z problem zwolnienia lekarskiego i uznania depresji za chorobę zawodową - bo takową ona nie jest. 

    REKLAMA