REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Wynagrodzenie za urlop okolicznościowy

Michał Culepa
Michał Culepa

REKLAMA

Pojęcie „urlop okolicznościowy” nie jest do końca zgodne z przepisami prawa pracy. Nazwą tą określa się niektóre zwolnienia z pracy w szczególnych sytuacjach rodzinnych i osobistych, za które przysługuje wynagrodzenie.

Wynagrodzenie zasadniczo przysługuje za pracę wykonaną, za okresy niewykonywania pracy zaś - tylko gdy przepisy tak stanowią (art. 80 k.p.). Przypadki, w których za czas nieobecności lub zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia, określone są w rozporządzeniu w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy, zwanego dalej rozporządzeniem.

REKLAMA

Autopromocja

Mianem „urlopu okolicznościowego” określa się te rodzaje nieobecności w pracy, które dotyczą sytuacji rodzinnych i osobistych, uzasadniających zwolnienie z pracy na pewien czas. Pracodawca - w razie złożenia stosownego wniosku przez pracownika - jest obowiązany do udzielenia mu czasu wolnego w określonym wymiarze.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika na czas obejmujący (§ 15 rozporządzenia):

  • 2 dni w razie:

- ślubu pracownika,
- urodzenia się jego dziecka,
- zgonu i pogrzebu małżonka pracownika,
- zgonu i pogrzebu dziecka, ojca, matki, ojczyma lub macochy pracownika,

  • 1 dzień w razie:

- ślubu dziecka pracownika,
- zgonu i pogrzebu siostry, brata, teściowej, teścia, babki, dziadka pracownika,
- zgonu i pogrzebu innej osoby pozostającej na utrzymaniu pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Wynagrodzenie - jak za urlop

Nieprzypadkowo wspomniane zwolnienia określa się jako „urlop”. Okazuje się bowiem, że wynagrodzenie za te zwolnienia z pracy są obliczane według przepisów o wynagrodzeniu urlopowym. Za czas zwolnienia od pracy wskazanego wyżej pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia ustalonego w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 297 k.p. (§ 16 ust. 1 rozporządzenia). Przy ustalaniu wynagrodzenia za czas zwolnienia od pracy oraz za czas niewykonywania pracy, gdy przepisy przewidują zachowanie przez pracownika prawa do wynagrodzenia, stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop, z tym że składniki wynagrodzenia ustalane w wysokości przeciętnej oblicza się z miesiąca, w którym przypadło zwolnienie od pracy lub okres niewykonywania pracy.

Oznacza to, że zastosowanie będą tu miały przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop, zwanego dalej rozporządzeniem urlopowym).

Należy pamiętać, że - tak jak w przypadku wynagrodzenia urlopowego - z podstawy wymiaru wynagrodzenia za zwolnienia od pracy wyłącza się:

  • jednorazowe lub nieperiodyczne wypłaty za spełnienie określonego zadania bądź za określone osiągnięcia (dotyczy to w szczególności nagród lub premii uznaniowych),
  • wynagrodzenia za czas gotowości do pracy oraz za czas niezawinionego przez pracownika przestoju,
  • nagrody jubileuszowe,
  • wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego,
  • ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy,
  • wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną,
  • nagrody z zakładowego funduszu nagród,
  • dodatkowe wynagrodzenie roczne (tzw. trzynastki),
  • należności przysługujące z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej,
  • odprawy emerytalne lub rentowe albo inne odprawy pieniężne,
  • wynagrodzenia i odszkodowania przysługujące w razie rozwiązania stosunku pracy.

Ustalanie wynagrodzenia

Jeżeli pracownik otrzymuje wynagrodzenie w stawce miesięcznej, wówczas składniki tego wynagrodzenia określone w stałej wysokości uwzględnia się w wynagrodzeniu urlopowym w wysokości należnej pracownikowi w miesiącu wykorzystywania urlopu. Dotyczy to zarówno sytuacji, w której pracownikowi przysługuje wyłącznie wynagrodzenie zasadnicze, jak i w przypadku gdy obok wynagrodzenia zasadniczego otrzymuje on jeszcze dodatki do wynagrodzenia.

Przykład

REKLAMA

Pracownik otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w wysokości 3500 zł. Zgodnie z regulaminem wynagradzania może mu również przysługiwać nagroda pieniężna za szczególne osiągnięcia w pracy. Taką nagrodę otrzymał w styczniu 2009 r. w wysokości 1500 zł. Pracownik 26 stycznia zgłosił pracodawcy wniosek o zwolnienie z tytułu ślubu swojej córki. Za 26 stycznia otrzyma więc wynagrodzenie ustalone od kwoty 3500 zł, czyli od kwoty wynagrodzenia zasadniczego. Ponieważ nagroda jest świadczeniem jednorazowym za spełnienie określonego zadania bądź za określone osiągnięcie, nie może być wliczona do podstawy wymiaru wynagrodzenia za dzień zwolnienia.

Podobna sytuacja występuje, gdy wynagrodzenie pracownika składa się z kilku elementów (np. poza wynagrodzeniem zasadniczym także z dodatku stażowego, funkcyjnego, które przysługują w stałej kwocie liczonej od wynagrodzenia zasadniczego lub innej stałej podstawy). Jeżeli wśród składników wynagrodzenia znajduje się składnik zmienny, również i w tym wypadku uwzględnia się ten składnik wyłącznie z miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie.

WAŻNE!

Przy obliczaniu wynagrodzenia za urlop okolicznościowy nie stosuje się zasady, zgodnie z którą składniki zmienne przyjmuje się w łącznej wysokości wypłaconej pracownikowi w okresie 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc zwolnienia.

Przykład

Pracownica otrzymuje wynagrodzenie miesięczne w stałej stawce w kwocie 3000 zł oraz prowizję wynoszącą 0,05% wartości każdego podpisanego kontraktu. W styczniu 2009 r. zgłosiła pracodawcy wniosek o zwolnienie w związku ze swoim ślubem. Jako dni wolne wskazała 19 i 20 stycznia. W tym wypadku podstawą obliczenia wynagrodzenia za zwolnienie będzie wynagrodzenie zasadnicze za styczeń 2009 r. (tj. 3000 zł) wraz z prowizją za ten sam miesiąc, wynoszącą 2900 zł. Takie też wynagrodzenie (łącznie 5900 zł) Alicja D. otrzyma za styczeń.

Oznacza to, że i w przypadku zmiennych składników wynagrodzenie za zwolnienie nie będzie miało wpływu na końcowe wynagrodzenie za miesiąc, w którym to zwolnienie wykorzystano.

Podstawa prawna:

  • art. 80, 297 Kodeksu pracy,
  • rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy (DzU nr 60, poz. 281 ze zm.),
  • rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU nr 62, poz. 289 ze zm.),
  • rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (DzU nr 2, poz. 14).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. W 2025 r. emerytury i renty wzrosną o 6,78 proc.

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

REKLAMA

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

4 dni albo 35 godzin tygodnia pracy w Polsce do 2027 roku? Za granicą już testowali a efekty są pozytywne

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać?

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać na urlop? Jakie wskazania może zawierać L4? Czy wyjazd na wakacje do rodziny do innego miasta lub wyjazd za granicę jest dopuszczalny w czasie zwolnienia lekarskiego?

REKLAMA

Czy minimalne wynagrodzenie będzie powiązane z sytuacją gospodarczą? Przedsiębiorcy postulują wyższy wzrost wynagrodzeń w budżetówce

W przyszłym roku wzrośnie wynagrodzenie minimalne, a płace w budżetówce mogą być podwyższone więcej niż wynika to ze wstępnego stanowiska rządu – komentuje rezultaty ostatniego posiedzenia Rady Dialogu Społecznego prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan.

Nazwa "urlop macierzyński" jest nieadekwatna? Kojarzy się z wypoczynkiem

44 proc. badanych jest zdania, że należy zmienić nazwę "urlop macierzyński". Obowiązująca nazwa sugeruje, że opieka nad dzieckiem jest czasem odpoczynku. Ruszyła kampania edukacyjna #ToNieUrlop, zmieniająca krzywdzące przekonania społeczne na temat opieki nad małym dzieckiem i urlopów macierzyńskich. 

REKLAMA