REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Pracownik otrzymał mandat - co z jego stosunkiem pracy

Kinga Piwowarska
Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego
Pracownik otrzymał mandat - co z jego stosunkiem pracy
Urlop bezpłatny
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

W dniu 7 kwietnia 2024 r. przypadają wybory samorządowe. W tym szczególnym czasie warto zastanowić się na jakich stanowiskach mogą być zatrudniani pracownicy samorządowi. Często powstaje pytanie: co dalej? Zostałem wybrany w wyborach samorządowych ale jestem zatrudniony u pracodawcy: czy mój stosunek pracy ulega zawieszeniu? Czy mam prawo do urlopu? Czy będę miał prawo powrotu do pracy u pracodawcy, który zatrudniał mnie w chwili wyboru? 

Na jakich stanowiskach mogą być zatrudniani pracownicy samorządowi?

Pracownicy samorządowi są zatrudniani na podstawie wyboru:
a) w urzędzie marszałkowskim: marszałek województwa, wicemarszałek oraz pozostali członkowie zarządu województwa - jeżeli statut województwa tak stanowi,
b) w starostwie powiatowym: starosta, wicestarosta oraz pozostali członkowie zarządu powiatu - jeżeli statut powiatu tak stanowi,
c) w urzędzie gminy: wójt (burmistrz, prezydent miasta),
d) w związkach jednostek samorządu terytorialnego: przewodniczący zarządu związku i pozostali członkowie zarządu - jeżeli statut związku tak stanowi,
e) w urzędzie m.st. Warszawy: burmistrz dzielnicy m.st. Warszawy, zastępca burmistrza dzielnicy m.st. Warszawy i pozostali członkowie zarządu dzielnicy m.st. Warszawy;

REKLAMA

REKLAMA

Autopromocja

Pracownicy samorządowi są zatrudniani na podstawie powołania - zastępca wójta (burmistrza, prezydenta miasta), skarbnik gminy, skarbnik powiatu, skarbnik województwa;

Pracownicy samorządowi są zatrudniani na podstawie umowy o pracę i są to tzw. pozostali pracownicy samorządowi.

Ważne
Pracownicy samorządowi są zatrudniani na stanowiskach:

1) urzędniczych, w tym kierowniczych stanowiskach urzędniczych;
2) pomocniczych i obsługi.

Przykład
Jan Z. zatrudniony jest na podstawie umowy o pracę, na stanowisku zastępcy kierownika w urzędzie miasta, zajmując się ochroną środowiska. Jan Z. kandyduje w wyborach samorządowych na burmistrza. Jan Z. zastanawia się jak będzie wyglądało jego dotychczasowe zatrudnienie w sytuacji wyboru na burmistrza. Czy będzie przez okres kadencji na urlopie bezpłatnym? Czy będzie miał prawo powrotu po skończeniu kadencji na swoje poprzednie stanowisko? Czy przepisy chronią Jana Z.?
Tak, prawo pracy chroni w takiej sytuacji pracownika. W razie wygranych wyborów Jan Z. powinien mieć "zawieszony" dotychczasowy stosunek pracy – powinien zostać mu udzielony urlop bezpłatny na okres zatrudnienia z wyboru, jako burmistrz. 
 
Z przepisów ustrojowych wprost nie wynika obowiązek przejścia na urlop bezpłatny w razie wyboru na stanowisko wójta, starosty czy marszałka województwa albo członka zarządu powiatu lub województwa (gminy i miasta jako jedyne jednostki samorządowe nie mają bowiem zarządu kolegialnego, ale jednoosobowy, wykonywany przez wójta, burmistrza, prezydenta miasta wybieranego w wyborach powszechnych). Przyjmuje się jednak, że przynajmniej w przypadku pracowników samorządowych taka praktyka jest konieczna. Potwierdził ją zresztą Sąd Najwyższy, który w wyroku z 16.10.2009 r. (I PK 85/09, OSNP 2011/11-12/146) wskazał m.in., że gdy pracownik wyraża zgodę na zatrudnienie z wyboru u pracodawcy, z którym związany jest umową o pracę, to należy przyjąć, że tym samym wyraża wolę zawieszenia praw i obowiązków składających się na treść dotychczas łączącego strony stosunku pracy. Skoro pracodawca dopuszcza pracownika do pracy na stanowisku z wyboru, to tym samym wyraża wolę zwolnienia go z wykonywania obowiązków wynikających z dotychczasowego stosunku pracy.
 
W przypadku pracownika samorządowego zatrudnionego wcześniej na podstawie umowy o pracę zakończenie stosunku pracy z wyboru nie powoduje całkowitego ustania zatrudnienia w danej jednostce. SN w uchwale z 18.12.2003 r. (III PZP 17/03, OSNP 2004/8/134) wskazał, że pracownik samorządowy po rozwiązaniu stosunku pracy z wyboru łączącego go z tym samym pracodawcą, który zatrudniał go w chwili wyboru, ma prawo powrotu do poprzedniej pracy, jeżeli w związku z wyborem pozostawał na urlopie bezpłatnym (art. 74 KP w związku z art. 174 § 1 KP).
 
Pracownik pozostający w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym ma prawo powrotu do pracy u pracodawcy, który zatrudniał go w chwili wyboru, na stanowisko równorzędne pod względem wynagrodzenia z poprzednio zajmowanym, jeżeli zgłosi swój powrót w ciągu 7 dni od rozwiązania stosunku pracy z wyboru. Niedotrzymanie tego warunku powoduje wygaśnięcie stosunku pracy, chyba że nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracownika.

Nawiązania stosunku pracy na podstawie wyboru

Sam wybór w wyborach samorządowych nie oznacza automatycznie, że dochodzi do nawiązania się stosunku pracy. To dwie odrębne kwestie. Nawiązanie stosunku pracy następuje na podstawie wyboru, jeżeli z wyboru wynika obowiązek wykonywania pracy w charakterze pracownika.

REKLAMA

Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu: wybór w rozumieniu art. 73 Kodeksu Pracy ma podwójny charakter prawny: po pierwsze jest czynnością techniczną, polegającą na wyłonieniu przez podmiot kolektywny osoby, której powierza się piastowanie określonego stanowiska, oraz pod drugie jest oświadczeniem woli pracodawcy lub osoby działającej w jego imieniu o nawiązaniu stosunku, jeżeli z wyboru wynika obowiązek wykonywania pracy w charakterze pracownika (J. Stelina, Leksykon prawa pracy, Warszawa 2008, s. 352). Co więcej, nawiązanie tego stosunku pracy jest ściśle związane z powierzeniem mandatu. Treścią mandatu jest udzielenie pełnomocnictwa do pełnienia funkcji w danej jednostce organizacyjnej. Pełnomocnictwo to może być powierzone na z góry oznaczony czas (kadencję).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Co ciekawe akt wyboru nie musi określać dnia, w którym pracownik wybrany na stanowisko ma obowiązek podjęcia pracy. W wyroku z 4 grudnia 1979 r. I PR 93/79 Sąd Najwyższy stwierdził, że jeżeli określona osoba została wybrana do pełnienia funkcji w organizacji politycznej lub społecznej i ma wykonywać w charakterze pracownika obowiązki wynikające z pełnionej funkcji, to stosunek pracy obejmujący te obowiązki jest stosunkiem pracy z wyboru, chociażby zatrudnienie mandatariusza nie nastąpiło niezwłocznie po wyborze, lecz w późniejszym terminie.

Kiedy rozwiązuje się stosunek pracy z wyboru?

Stosunek pracy z wyboru rozwiązuje się z wygaśnięciem mandatu. Wygaśnięcie mandatu może nastąpić na skutek: ustąpienia z zajmowanego stanowiska (zrzeczenie się mandatu), odwołanie, a także śmierć pracownika

Pomimo tego, że w KP istnieje generalna regulacja, że pracownikowi, który nie pozostawał w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym, przysługuje odprawa w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. To nie ma to zastosowania do wszystkich pracowników samorządowych. Poniżej wyjaśnienie w artykule.

Urlop bezpłatny na czas wykonywania pracy w związku z wyborem

Pracownik ma prawo wziąć urlop bezpłatny. Wówczas pracownik pozostający w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym ma prawo powrotu do pracy u pracodawcy, który zatrudniał go w chwili wyboru, na stanowisko równorzędne pod względem wynagrodzenia z poprzednio zajmowanym, jeżeli zgłosi swój powrót w ciągu 7 dni od rozwiązania stosunku pracy z wyboru. Niedotrzymanie tego warunku powoduje wygaśnięcie stosunku pracy, chyba że nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracownika.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Przełom we wnioskowaniu o zasiłek opiekuńczy. Rząd przyjął projekt zmian. Będzie łatwiej

Jest przełom we wnioskowaniu o zasiłek opiekuńczy. Będzie łatwiej złożyć wniosek. Rząd przyjął Projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

70 punktów potrzeby wsparcia wystarczy do świadczenia wspierającego dla niepełnosprawnych od stycznia 2026 r.

Od 1 stycznia 2026 r. świadczenie wspierające z ZUS otrzymają osoby, które uzyskały co najmniej 70 punktów potrzeby wsparcia w WZON. Więcej niepełnosprawnych uzyska dodatkowe pieniądze z ZUS.

Masz w szufladzie papiery sprzed 1999 roku? ZUS czeka na Twój ruch, ale sam się nie upomni. Bez tego Twoja emerytura będzie niższa

Wkroczyliśmy w 2026 rok, a wielu Polaków wciąż nie dopełniło kluczowej formalności w ZUS. Jeśli urodziłeś się po 1948 roku i pracowałeś, studiowałeś lub wychowywałeś dzieci przed rokiem 1999 – Zakład Ubezpieczeń Społecznych może nie wiedzieć o Twoich składkach. Jak nic nie zrobisz, Twoja przyszła emerytura może być drastycznie niższa. Dlaczego warto odkurzyć stare dokumenty właśnie teraz?

Szef każe Ci siedzieć w kurtce? Sprawdź, kiedy możesz odmówić pracy z powodu zimna i co pracodawca musi Ci zapewnić w 2026 r.

Zima i mróz uderzyły z pełną mocą, a w Twoim biurze lub na hali produkcyjnej panuje arktyczny klimat? Nie musisz zaciskać zębów i pracować w rękawiczkach i kurtce. Kodeks Pracy i przepisy BHP precyzyjnie określają, ile stopni musi pokazywać termometr, by praca była legalna. Kiedy szef musi postawić Ci obiad, herbatę, a kiedy masz prawo odejść od biurka, zachowując prawo do pensji? Wyjaśniamy.

REKLAMA

Dodatkowy płatny urlop za staż pracy. Od 2 do 10 dni - co się zmienia?

Dodatkowe 2 dni urlopu wypoczynkowego za każde kolejne 5 lat pracy? W kwietniu 2026 r. miną 2 lata od zgłoszenia propozycji wzmocnienia uprawnień urlopowych pracowników. Maksymalny wymiar dodatkowego urlopu miał wynosić 10 dni po 25 latach pracy. Łącznie z 26 dniami urlopu byłoby to aż 36 dni wolnego w roku. Pomysł początkowo miał objąć tylko ograniczoną grupę pracowników. Czy dziś jest szansa na kontynuację tego projektu?

Miej odwagę zwolnić [ROZMOWA]

Rozmowa z Dorotą Dublanką, dyrektorką zarządzającą w KIR, doświadczoną liderką i HR-ową inspiratorką, o uważności w przywództwie, zmianach technologicznych oraz o tym, jak przygotować siebie, pracowników i menedżerów na nowy świat pracy

5 kierunków zarządzania ludźmi w 2026 roku [Trendy HR]

5 kierunków zarządzania ludźmi w 2026 roku czyi Trendy HR na rok 2026. Jak drogi te redefiniują zarządzanie? Nowy rok przynosi zmianę logiki funkcjonowania HR jako istotnej części organizmu organizacji.

Nowe świadczenie 1000 plus miesięcznie na drugie dziecko. Zasady i limity

Jest źle. Polska jest jednym z krajów UE z najmniejszą liczbą urodzeń. Skutek? Dramatyczny dla systemu ubezpieczeń społecznych – a raczej jego szczątków w przyszłości. Za 20-30 lat, dla aktualnego pokolenia 30-latków czy 40- latków nie będzie pieniędzy na emerytury, renty, zasiłki i inne świadczenia. Rozwiązanie? Zachęcanie Polaków do posiadania dzieci, im więcej tym lepiej. Każde dziecko i jego praca dla polskiej gospodarki to pieniądze w budżecie i zabezpieczenie przyszłość. No tak, ale dobrze byłoby co najmniej dwoje dzieci, wówczas taki model 2 + 2 da więcej korzyści. Jakich? No na przykład, jak proponuje Prezydent Karol Nawrocki 1000+ dla takich rodzin, przez mniejsze podatki i inne ulgi społeczne. Pieniądze dane teraz, mają zaowocować w przyszłości. Czy tak będzie? Zobaczymy bo aktualnie projekt utknął, został skierowany do I czytania na posiedzeniu Sejmu (według stanu na 9 stycznia 2026 r.).

REKLAMA

55 [kobiety] albo 60 lat [mężczyźni] - myślisz, że to za mało lat na ochronę przedemerytalną? Sąd Najwyższy właśnie wywrócił stolik. Jeśli masz taką umowę – już jesteś nie do ruszenia

Do tej pory żyliście w przekonaniu, że kodeksowa ochrona przed zwolnieniem zaczyna się dopiero na 4 lata przed emeryturą? A jak masz mniej lat, to pech? A jednak teraz ten pech to bzdura! Sąd Najwyższy kończy z chaosem w sądach pracy. Masz umowę terminową i czekasz na ochronę przedemerytalną? A może jesteś chroniona już TERAZ, nawet jak jesteś młodsza - np. masz 55 lat? Sprawdź datę na umowie!

Kontrole i rejestr umów o dzieło działa, bo jest spadek zgłaszanych umów rok do roku [DANE ZUS]

ZUS coraz lepiej prześwietla umowy o dzieło. W efekcie widać rok do roku spadek liczby ich rejestracji - firmy coraz rzadziej korzystają z umów o dzieło, spadek rdr. wynosi ponad 8-proc. Wynika to m.in. z tego, że ZUS weryfikuje w systemie i podczas kontroli czy dana umowa o dzieło faktycznie spełnia warunki dzieła (rezultat i efekt, unikalność, brak kierownictwa i podporządkowania).

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA